Chính phủ đề xuất thêm 1 ngày nghỉ lễ hưởng nguyên lương
Chính phủ đề xuất bổ sung ngày 24/11 hằng năm thành “Ngày Văn hóa Việt Nam”, đồng thời quy định đây là ngày người lao động được nghỉ và hưởng nguyên lương. Nếu được thông qua, số ngày nghỉ lễ, Tết trong năm sẽ được bổ sung thêm một ngày.
Tại phiên họp thứ 6 diễn ra sáng 4/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét nhiều nội dung liên quan đến các dự án luật sửa đổi, bổ sung, trong đó có Bộ luật Lao động.
Theo tờ trình do Thứ trưởng Bộ Nội vụ Cao Huy trình bày, Chính phủ đề nghị đưa một nội dung mới của Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam vào Bộ luật Lao động.
Một trong những điểm đáng chú ý là đề xuất lấy ngày 24/11 Dương lịch hằng năm làm “Ngày Văn hóa Việt Nam”. Đây đồng thời được xác định là ngày nghỉ, người lao động được nghỉ làm và hưởng nguyên lương. Nếu quy định này được Quốc hội thông qua, người lao động sẽ có thêm một ngày nghỉ trong năm ngoài các dịp lễ, Tết hiện hành.
Cùng với việc bổ sung ngày nghỉ, Chính phủ đề nghị điều chỉnh quy định liên quan đến thời điểm công bố lịch nghỉ lễ, Tết hằng năm. Theo phương án được đưa ra, lịch nghỉ của năm kế tiếp phải được thông báo trước ngày 30/9 của năm liền trước.
Việc công bố lịch nghỉ được thực hiện trên cơ sở quyết định của Thủ tướng Chính phủ, do Bộ Nội vụ tham mưu.
Theo Thứ trưởng Cao Huy, cách quy định này nhằm giúp cán bộ, công chức, viên chức, người dân và doanh nghiệp có thêm thời gian chuẩn bị kế hoạch cá nhân, sản xuất, kinh doanh cũng như các hoạt động liên quan đến kỳ nghỉ. Qua đó, hạn chế tình trạng lịch nghỉ được thông báo quá gần ngày nghỉ, khiến người dân và doanh nghiệp khó chủ động sắp xếp công việc.
Đối với đề xuất bổ sung ngày nghỉ 24/11, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội cơ bản thống nhất.
Trình bày quan điểm thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết cơ quan này tán thành việc bổ sung một ngày nghỉ mang tên “Ngày Văn hóa Việt Nam”, được tổ chức vào ngày 24/11 Dương lịch. Người lao động sẽ được nghỉ làm và hưởng nguyên lương trong ngày này.
Tuy nhiên, một số ý kiến đề nghị dự thảo cần quy định rõ nguyên tắc quy đổi đối với các ngày nghỉ lễ, Tết. Mục tiêu là để người dân và doanh nghiệp có thể chủ động hơn trong việc sắp xếp công việc, kế hoạch hoạt động.
Ngoài nội dung về ngày nghỉ, dự án Luật sửa đổi Bộ luật Lao động còn đề xuất thay đổi quy định đối với hoạt động cho thuê lại lao động.
Theo phương án được Chính phủ đưa ra, ngành nghề cho thuê lại lao động sẽ không còn được xác định là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Cơ quan thẩm tra đánh giá việc bỏ điều kiện kinh doanh, đồng thời thay cơ chế cấp giấy phép bằng hình thức thông báo hoạt động cho thuê lại lao động có thể giúp giảm thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.
Dù vậy, ông Nguyễn Đắc Vinh lưu ý đây là lĩnh vực có quan hệ lao động ba bên, trong đó người lao động ký hợp đồng với doanh nghiệp cho thuê nhưng lại trực tiếp chịu sự quản lý, điều hành của doanh nghiệp thuê lại.
“Tuy nhiên, cần xem xét thận trọng do đây là quan hệ lao động ba bên, trong đó người lao động ký hợp đồng với doanh nghiệp cho thuê nhưng chịu sự quản lý, điều hành trực tiếp của doanh nghiệp thuê lại”, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội nêu rõ.
Từ thực tế này, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ xây dựng hành lang pháp lý phù hợp trong trường hợp chuyển từ cơ chế tiền kiểm sang hậu kiểm. Đồng thời, cần nâng cao trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước trong hoạt động thanh tra, kiểm tra dựa trên dữ liệu.
Việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu điện tử đồng bộ, thống nhất về khai trình và quản lý lao động, doanh nghiệp cũng được đề nghị triển khai khẩn trương.
Cơ quan thẩm tra đồng thời yêu cầu rà soát các quy định chuyển tiếp, trong đó làm rõ giá trị và thời hạn của những giấy phép đã được cấp trước đó. Các vấn đề liên quan đến chuyển đổi dữ liệu, xử lý tiền ký quỹ cũng như quyền, nghĩa vụ trong những hợp đồng đang thực hiện cần được quy định cụ thể, nhằm bảo đảm việc chuyển sang hậu kiểm không ảnh hưởng đến quyền lợi chính đáng của người lao động.
Một nội dung khác được cơ quan thẩm tra lưu ý là việc đăng ký nội quy lao động.
Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội cơ bản thống nhất với phương án cho phép người đứng đầu cơ quan chuyên môn cấp tỉnh ủy quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện đăng ký nội quy lao động.
Tuy nhiên, cơ quan này cho rằng cần tính đến năng lực thực tế của cấp xã trước khi thực hiện việc phân quyền, bởi nội quy lao động của doanh nghiệp không chỉ là các quy định hành chính nội bộ mà còn bao gồm nhiều vấn đề chuyên môn.
Các nội dung như thời giờ làm việc, thời gian nghỉ ngơi, an toàn và vệ sinh lao động hay kỷ luật lao động đều đòi hỏi người thực hiện đăng ký phải có khả năng xem xét, xử lý phù hợp.
Do đó, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị việc ủy quyền phải đi kèm yêu cầu bảo đảm cấp xã có đủ năng lực để thực hiện nhiệm vụ.
Theo kế hoạch, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động cùng các luật liên quan sẽ được Chính phủ trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 2 vào tháng 10. Luật dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027, riêng quy định về “Ngày Văn hóa Việt Nam” sẽ có hiệu lực ngay từ thời điểm được Quốc hội thông qua.
Tác giả: Ngọc Phạm
Theo Tạp chí Sở hữu Trí tuệ và Sáng tạo (Đăng 04/9/2026 | 14h49)
