Nam sinh thi 3 lần mới đỗ đại học, 33 năm sau thành tỷ phú, trở lại tặng trường cũ hơn 580 tỷ đồng
Từng 2 lần thi trượt đại học và chỉ đỗ vào một trường sư phạm địa phương, chàng trai năm nào không ngờ sau này lại trở thành người quyên góp khoản tiền lớn nhất lịch sử ngôi trường cũ.
Năm 1984, sau hai lần thi trượt, một thanh niên Trung Quốc cuối cùng cũng nhận được giấy báo trúng tuyển đại học. Ngôi trường anh theo học khi đó không thuộc nhóm danh tiếng, mà là khoa tiếng Anh của Đại học Sư phạm Hàng Châu, một trường sư phạm địa phương tại Trung Quốc.
Trước khi bước chân vào giảng đường, chàng trai từng hình dung mình có thể theo đuổi nhiều nghề khác nhau, từ bộ đội, tài xế, nhân viên soát vé đến nhà khoa học. Nghề giáo viên chưa bao giờ nằm trong những lựa chọn anh nghĩ tới. Thậm chí, anh từng có suy nghĩ khá hạn hẹp rằng con trai làm nghề giáo là chuyện chẳng có tương lai gì.
Thế nhưng sau khi tốt nghiệp, anh lại trở thành giảng viên tại Học viện Công nghiệp Điện tử Hàng Châu và dành 6 năm gắn bó với bục giảng. Điều đáng nói là người từng trải qua 4 năm đại học với mong muốn duy nhất là sau khi tốt nghiệp sẽ không phải làm giáo viên, cuối cùng lại được xem là một trong những giảng viên được yêu thích nhất trường. Anh có tên trong danh sách giáo viên trẻ xuất sắc đầu tiên của học viện, đồng thời từng xuất hiện trên tờ báo nội bộ của trường.
Trong một đoạn video từng lan truyền trên mạng, chàng trai này còn tự tin giơ ngón tay cái để khen chính mình, khẳng định bản thân khá phù hợp với nghề dạy học và dạy rất giỏi.
Sau 6 năm đứng lớp, anh quyết định chuyển sang lĩnh vực kinh doanh. Năm 1999, anh cùng một nhóm cộng sự thành lập một nền tảng thương mại điện tử. Qua vài thập kỷ phát triển, doanh nghiệp này vươn lên trở thành một trong những tập đoàn công nghệ, thương mại điện tử lớn nhất châu Á, từng đạt giá trị vốn hóa hàng trăm tỷ USD.
Chàng trai năm nào chính là Jack Ma, tỷ phú và người sáng lập tập đoàn Alibaba, một trong những doanh nhân có sức ảnh hưởng lớn tại Trung Quốc và trên thế giới.
Dù sau này trở thành một tỷ phú công nghệ có tầm ảnh hưởng quốc tế, Jack Ma vẫn dành sự quan tâm đặc biệt cho ngôi trường từng đào tạo mình. Đầu năm 2006, khi sự nghiệp mới bắt đầu đạt những thành công ban đầu, ông đã âm thầm quyên góp 1 triệu tệ (khoảng 3,8 tỷ đồng) để khởi động chương trình đào tạo giáo viên cốt cán cho khu vực nông thôn mới tại Trung Quốc.
Chương trình hướng tới việc đào tạo miễn phí cho các giáo viên nòng cốt ở vùng quê, với mong muốn họ có thể trở thành những nhà giáo dục tiêu biểu cho thời kỳ nông thôn mới.
Đến năm 2015, nhân dịp Đại học Sư phạm Hàng Châu kỷ niệm 107 năm thành lập, Jack Ma tiếp tục đóng góp 100 triệu tệ dưới danh nghĩa cá nhân để thành lập quỹ giáo dục mang tên ông tại trường. Nguồn quỹ được sử dụng nhằm hỗ trợ các hoạt động nghiên cứu giáo dục, đổi mới giáo dục, đồng thời góp phần tìm hướng phát triển cho ngành sư phạm và giáo dục cơ bản tại Trung Quốc.
Tính đến thời điểm đó, đây được ghi nhận là khoản quyên góp cá nhân lớn nhất mà Đại học Sư phạm Hàng Châu từng nhận được.
Những đóng góp của Jack Ma dành cho ngôi trường cũ không dừng ở đó. Năm 2017, Đại học Sư phạm Hàng Châu và tập đoàn Alibaba ký thỏa thuận hợp tác. Theo thỏa thuận, Alibaba tiếp tục đầu tư 50 triệu tệ để nâng cấp Học viện Thương mại Alibaba theo hướng chuyên sâu về thương mại điện tử và công nghệ số. Học viện này được thành lập từ năm 2008 với sự hỗ trợ của Jack Ma.
Tính qua nhiều lần đóng góp, tổng số tiền Jack Ma cùng tập đoàn của mình dành cho ngôi trường cũ đã vượt 150 triệu tệ, tương đương hơn 580 tỷ đồng.
Không chỉ hỗ trợ về tài chính, Jack Ma còn nhiều lần trực tiếp trở lại trường để gặp gỡ và trò chuyện với sinh viên. Trong một lần, ông lặng lẽ vào một giảng đường của Học viện Thương mại Alibaba rồi chọn ngồi ở hàng ghế cuối để tham dự buổi học như một sinh viên bình thường.
Jack Ma cũng nhiều lần bày tỏ tình cảm sâu sắc đối với ngôi trường từng gắn bó với mình. Ông khẳng định cả cuộc đời mình mãi mãi là một học sinh và sẵn lòng làm một người thầy suốt đời.
Khi được hỏi về bí quyết thành công, Jack Ma từng đưa ra một chia sẻ giản dị nhưng đầy ý nghĩa. Theo ông, 4 năm học sư phạm cùng 6 năm đứng lớp giảng dạy chính là những gì đã tạo nên con người ông của ngày hôm nay. Ông cũng từng nói rằng bản thân luôn ghi nhớ mình từng là một sinh viên sư phạm và việc được trở thành một người thầy là vinh dự lớn nhất trong cuộc đời mình.
Hành trình của Jack Ma cho thấy điểm xuất phát không quyết định hoàn toàn tương lai của một con người. Từng hai lần thi trượt đại học và phải đến lần thứ ba mới trúng tuyển vào một trường sư phạm không mấy nổi bật, ông sau đó trở thành tỷ phú công nghệ nổi tiếng thế giới.
Dẫu vậy, những năm tháng học tập và giảng dạy vẫn luôn được Jack Ma trân trọng. Ông giữ sự biết ơn đối với quãng thời gian đã góp phần hình thành con người mình, đồng thời dùng thành công đạt được để tiếp tục vun đắp cho giáo dục và những thế hệ đi sau.
Jack Ma hiện trở lại với vai trò định hướng chiến lược ở cấp độ cao tại Alibaba, trong bối cảnh tập đoàn này tập trung ngày càng sâu vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Thay vì xuất hiện thường xuyên trước công chúng, ông chủ yếu tham gia ở phía sau, chú trọng vào những định hướng mang tính dài hạn và các dự án AI được xem là trọng tâm trong chiến lược phát triển của Alibaba.
Tác giả: Phạm Thu Phương
Theo Tạp chí Sở hữu Trí tuệ và Sáng tạo (Đăng 04/09/2026 | 15:06)
