Phó hiệu trưởng sở hữu cái tên độc lạ, cả nước ai cũng gọi nhiều lần trong đời

“Ba tôi là một chiến sĩ cách mạng. Ông đặt cho tôi tên “Việt Nam” vì với ông đó là cái tên đẹp nhất. Tôi tin điều đó xuất phát từ tấm lòng yêu nước vô cùng của ông", tiến sĩ Phan Thị Việt Nam, Phó hiệu trưởng Đại học Hoa Sen chia sẻ.

Tiến sĩ Phan Thị Việt Nam hiện là Phó Hiệu trưởng phụ trách Trường Đại học Hoa Sen. Không chỉ gây chú ý bởi hành trình nhiều năm gắn bó với lĩnh vực giáo dục đại học, bà còn được nhiều người biết đến nhờ cái tên đặc biệt gắn với câu chuyện về lòng yêu nước của người cha – cố tiến sĩ sử học Phan Văn Hoàng.

Theo thông tin từ nhà trường, bà Phan Thị Việt Nam công tác tại Trường Đại học Hoa Sen từ năm 2003 và từng đảm nhiệm nhiều vị trí như Trưởng phòng Đảm bảo chất lượng và Khảo thí, Giám đốc Trung tâm Sư phạm ưu tú, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Kiểm định giáo dục đại học…

Năm 2014, bà hoàn thành chương trình tiến sĩ ngành Quản trị giáo dục đại học tại California State University, Fullerton với thành tích tốt nghiệp loại ưu. Sau đó, bà lần lượt đảm nhiệm vai trò hiệu phó rồi Phó Hiệu trưởng phụ trách của trường.

Tiến sĩ Phan Thị Việt Nam, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Hoa Sen. Ảnh: NVCC

Ít ai biết rằng, bà Phan Thị Việt Nam là con gái đầu lòng của ông Phan Văn Hoàng – người từng hoạt động cách mạng trước năm 1975 và sau này trở thành tiến sĩ sử học, giảng viên lịch sử.

Ông Phan Văn Hoàng quê tại Đà Nẵng, từng là sinh viên khoa Pháp văn của Đại học Khoa học HuếĐại học Sư phạm Huế. Sau khi tốt nghiệp, ông về giảng dạy tại Trường Trung học công lập Truồi (Huế), đồng thời bí mật tham gia hoạt động nội tuyến cho Thành ủy Huế.

Sau sự kiện Tết Mậu Thân 1968, nhiều cơ sở cách mạng bị lộ. Ông Hoàng bị Ty Cảnh sát Thừa Thiên bắt giữ. Đến đêm Giáng sinh năm 1968, lợi dụng sơ hở của đối phương, ông trốn thoát vào Sài Gòn và trở thành cơ sở của An ninh T4 với bí danh Năm Trần, hoạt động dưới sự chỉ đạo của nhà tình báo Trần Quốc Hương.

Trước năm 1975, ông từng được giao thực hiện nhiệm vụ đặt mìn nhằm ám sát một nhân vật có tên Bửu – khi đó là Chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động thuộc chính quyền cũ. Dù mục tiêu thoát nạn, vụ việc vẫn gây chấn động dư luận tại Sài Gòn thời điểm đó.

Sau ngày Giải phóng miền Nam 30/4/1975, ông Phan Văn Hoàng quay lại với công việc giảng dạy lịch sử tại Trường Đại học Sư phạm TP.HCM.

Chân dung cố tiến sĩ lịch sử Phan Văn Hoàng - ba của tiến sĩ Phan Thị Việt Nam. Ảnh: NVCC

Bà Phan Thị Việt Nam sinh năm 1979. Chia sẻ về ý nghĩa tên gọi của mình, bà cho biết cha từng nói “Việt Nam” là cái tên đẹp nhất trong muôn vàn tên gọi khác.

“Ngày ba còn sống, tôi hỏi ông về ý nghĩa của cái tên 'Việt Nam' của mình. Ông nói đó là cái tên đẹp nhất trong muôn vạn ngàn tên gọi. Tôi tin điều đó xuất phát từ tấm lòng yêu nước vô cùng của ông. Ông đã dành tình cảm lớn lao đó cho đứa con gái đầu lòng", bà chia sẻ.

Theo lời kể của bà, cha mình thường đọc một đoạn thơ được ông “biến tấu” từ bài thơ Miền Nam của nhà thơ Tố Hữu:

“Khi âu yếm cùng anh, em hỏi;
Tên nào trong muôn ngàn tên gọi;
Như mối tình chung thủy không tan?
Trong lòng anh tên ấy: Việt Nam.”

Trong nguyên tác bài thơ, câu cuối là “Miền Nam” thay vì “Việt Nam”. Với bà Phan Thị Việt Nam, đó không chỉ là một cái tên mà còn là động lực sống và làm việc trong suốt nhiều năm.

Bà cho biết trong cuộc sống và công việc, bản thân chưa từng gặp trở ngại vì tên gọi đặc biệt này. Trái lại, bà thường nhận được sự chú ý và thiện cảm từ những người xung quanh.

Trong thời gian học tập tại Mỹ, nhiều bạn bè và đồng nghiệp quốc tế cũng bất ngờ khi biết tên thật của bà là Việt Nam. Bà đã kể cho họ nghe câu chuyện phía sau cái tên với niềm tự hào đặc biệt.

“Họ công nhận tôi xứng đáng với tên gọi ấy trước những gì tôi đã thể hiện trong suốt khóa học tiến sĩ tại Mỹ. Tôi cũng là đại diện duy nhất của Việt Nam trong khóa đó. Khi tên Phan Thị Việt Nam được xướng lên, tôi hãnh diện và vui sướng”, bà nhớ lại.

Theo bà Phan Thị Việt Nam, người cha đã ảnh hưởng lớn đến cách sống của bà thông qua tinh thần tận tụy, trung thực và luôn sẵn sàng cống hiến.

“Ba tôi đã sống cả đời với một lòng yêu nước vô điều kiện, hy sinh bản thân cho đất nước. Ba từ bỏ việc là một 'cậu ấm' có suất du học Pháp để tham gia kháng chiến, vào chiến khu, hoạt động tình báo và an ninh ngay trong lòng địch ở nội thành Sài Gòn. Khi đất nước hòa bình, ba tôi đã chuyển sang ngành giáo dục với mong muốn truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ bằng việc tường thuật lại lịch sử một cách chân thật và đầy đủ nhất”, bà chia sẻ.

Bà cho biết bản thân luôn cố gắng sống và làm việc xứng đáng với cái tên mà cha mẹ đặt cho mình, đồng thời xem sự trung thực, giữ tâm sáng và truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ là phương châm theo đuổi trong công việc cũng như cuộc sống.