Ba thói quen ăn sáng khiến tuyến giáp “kiệt sức”
Theo BS Lê Lý Trọng Hưng (chuyên khoa Chẩn đoán hình ảnh), nhiều rối loạn tuyến giáp không chỉ do bệnh lý mà còn âm thầm bắt nguồn từ thói quen ăn sáng sai cách.
Báo VTV ONLINE ngày 05/02/2026 đăng bài: "Ba thói quen ăn sáng khiến tuyến giáp “kiệt sức”" ,nội dung như sau:
Tuyến giáp cơ quan nhỏ nằm ở vùng cổ, đóng vai trò như "trạm phát điện" của cơ thể, điều phối quá trình trao đổi chất, nhịp tim, thân nhiệt và mức năng lượng mỗi ngày.
Dưới đây là ba thói quen phổ biến vào buổi sáng được bác sĩ Hưng cảnh báo có thể khiến tuyến giáp phải hoạt động quá sức trong thời gian dài.
Theo BS Hưng, thói quen bỏ bữa sáng hoặc chỉ uống cà phê có thể khiến tuyến giáp phải hoạt động quá sức trong thời gian dài.
Chỉ uống cà phê hoặc nhịn ăn sáng
Không ít người bỏ bữa sáng hoặc chỉ uống một ly cà phê để tỉnh táo và tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, theo bác sĩ Hưng, đây là một "cú sốc sinh học" đối với cơ thể, đặc biệt là tuyến giáp.
Khi bụng đói, lượng đường trong máu giảm thấp. Việc nạp caffeine lúc này kích thích tuyến thượng thận tiết nhiều cortisol - hormone căng thẳng. Cortisol tăng cao kéo dài sẽ ức chế hoạt động bình thường của trục hạ đồi, tuyến yên, tuyến giáp.
Hệ quả thường gặp là cảm giác bồn chồn, hồi hộp, run tay, dễ cáu gắt vào buổi sáng. Về lâu dài, quá trình trao đổi chất có thể chậm lại, cơ thể mệt mỏi dù không làm việc nặng.
Ăn quá nhiều đồ ngọt và tinh bột tinh chế
Theo bác sĩ Hưng, bánh mì trắng, xôi, bánh ngọt, trà sữa… là lựa chọn quen thuộc cho bữa sáng nhanh gọn. Tuy nhiên, nhóm thực phẩm này làm đường huyết tăng nhanh rồi giảm đột ngột, tạo ra hiệu ứng "tàu lượn siêu tốc" của glucose máu.
Bác sĩ Hưng cho biết, sự dao động mạnh của đường huyết buộc cơ thể phải liên tục điều chỉnh hormone để duy trì cân bằng năng lượng. Tuyến giáp vì thế cũng phải làm việc nhiều hơn để đáp ứng nhu cầu chuyển hóa.
BS Lê Lý Trọng Hưng, chuyên khoa Chẩn đoán hình ảnh, có hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực chẩn đoán và can thiệp.
Người ăn sáng theo kiểu này thường nhanh đói, mệt mỏi giữa buổi, tim đập nhanh hoặc choáng váng. Nếu lặp lại thường xuyên, đây có thể là yếu tố góp phần làm rối loạn chức năng tuyến giáp, đặc biệt ở những người đã có nguy cơ sẵn.
Ưu tiên thực phẩm chế biến sẵn, quá mặn
Mì gói, xúc xích, đồ hộp hay dưa muối thường được dùng vào buổi sáng vì tiện lợi. Tuy nhiên, chúng chứa hàm lượng natri cao và nhiều chất bảo quản.
Theo bác sĩ Hưng, ăn mặn kéo dài gây giữ nước trong cơ thể, dẫn đến phù nề, dễ nhận thấy nhất là mặt và mí mắt sưng vào buổi sáng. Ngoài ra, natri dư thừa còn ảnh hưởng đến huyết áp và có thể cản trở quá trình sản xuất hormone tuyến giáp bình thường.
Ở những người có cơ địa nhạy cảm hoặc mắc bệnh tuyến giáp, thói quen này có thể làm triệu chứng nặng hơn mà người bệnh không nhận ra nguyên nhân.
Ăn sáng thế nào để bảo vệ tuyến giáp?
Một bữa sáng khoa học không cần cầu kỳ nhưng cần đủ chất để giữ đường huyết ổn định và cung cấp nguyên liệu cho quá trình tổng hợp hormone.
Bác sĩ Hưng khuyến nghị nên kết hợp ba nhóm chính: Protein chất lượng cao như trứng, sữa, cá, các loại đậu và hạt, giúp cung cấp tyrosine – tiền chất quan trọng của hormone tuyến giáp. Chất xơ và vitamin từ rau xanh, trái cây tươi, hỗ trợ tiêu hóa và giảm phản ứng viêm. Carbohydrate phức hợp như yến mạch, gạo lứt, khoai lang, giúp giải phóng năng lượng chậm, tránh dao động đường huyết.
"Ăn sáng đúng không chỉ giúp tỉnh táo hơn mà còn là cách đơn giản để tuyến giáp được làm việc nhẹ nhàng mỗi ngày", bác sĩ Hưng nhấn mạnh.
Báo Lao Động cũng đăng bài: "Năng lượng và những cách khơi thông dòng chảy giúp cơ thể phục hồi" nội dung như sau:
Quản lý năng lượng không chỉ dựa vào cà phê hay ngủ nhiều, mà là sự phối hợp hài hòa giữa hệ thần kinh, vận động, dinh dưỡng và giấc ngủ.
Trong đời sống hiện đại, cảm giác mệt mỏi kéo dài không còn là vấn đề cá nhân mà đã trở thành mối quan tâm y tế cộng đồng, đặc biệt ở phụ nữ trong độ tuổi lao động. Nhiều nghiên cứu cho thấy, năng lượng sinh học của cơ thể không đơn thuần phụ thuộc vào thời gian ngủ hay lượng caffeine tiêu thụ, mà phản ánh sự cân bằng sinh lý giữa tim, phổi, não bộ và hệ thần kinh.
Theo công bố trên tạp chí PLOS One, việc chủ động quản lý năng lượng thông qua những thói quen khoa học có thể cải thiện khả năng phục hồi của cơ thể, giảm căng thẳng và hạn chế tình trạng kiệt sức kéo dài.
Điều hòa hệ thần kinh để khơi thông dòng năng lượng
Hít thở có kiểm soát được xem là cách nhanh nhất để thiết lập lại trạng thái cân bằng bên trong. Các nghiên cứu đăng trên Scientific Reports cho thấy, nhịp thở chậm và đều giúp cải thiện sự biến thiên nhịp tim, một chỉ dấu quan trọng phản ánh khả năng thích nghi của hệ thần kinh.
Tiến sĩ Raghu Arya, bác sĩ y học tích hợp và chuyên gia trị liệu tần số, đang công tác tại Ấn Độ, cho biết: “Hít thở sâu bằng cơ hoành kích thích dây thần kinh phế vị, gửi tín hiệu an toàn đến não bộ. Khi đó, cơ thể chuyển từ trạng thái căng thẳng sang thư giãn, giúp tiết kiệm và phân bổ năng lượng hiệu quả hơn”.
Song song với hít thở, thiền định và chánh niệm cũng được chứng minh có tác động tích cực đến não bộ. Nghiên cứu trên Psychiatry Research: Neuroimaging ghi nhận, thực hành chánh niệm thường xuyên làm tăng mật độ chất xám tại vùng hồi hải mã, khu vực liên quan đến điều hòa cảm xúc và nhận thức bản thân. Khi các dòng suy nghĩ lan man được làm dịu, năng lượng tinh thần không còn bị tiêu hao vào căng thẳng kéo dài.
Vận động, dinh dưỡng và giấc ngủ, ba trụ cột phục hồi
Hoạt động thể chất đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì dòng chảy năng lượng. Các tổng quan khoa học trên Journal of Applied Physiology cho thấy, vận động thường xuyên thúc đẩy sự hình thành ty thể mới, bộ phận tạo năng lượng của tế bào. Ngay cả những hình thức vận động nhẹ như đi bộ nhanh, yoga hay giãn cơ cũng giúp cải thiện tuần hoàn, tăng cung cấp oxy và chất dinh dưỡng cho mô.
Dinh dưỡng là yếu tố tiếp theo quyết định sự ổn định năng lượng. Theo American Journal of Clinical Nutrition, chế độ ăn nhiều đường tinh luyện gây ra các đợt tăng, giảm năng lượng đột ngột, dẫn đến mệt mỏi và dao động cảm xúc. Ngược lại, khẩu phần giàu carbohydrate phức hợp, chất xơ, chất béo lành mạnh và chất chống oxy hóa giúp duy trì đường huyết ổn định, hỗ trợ trao đổi chất bền vững.
Giáo sư Matthew Walker, Giám đốc Trung tâm Khoa học Giấc ngủ Con người tại Đại học California, Berkeley (Hoa Kỳ), nhấn mạnh: “Giấc ngủ là nền tảng của năng lượng sinh học. Thiếu ngủ mãn tính làm rối loạn hormone cortisol và insulin, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng phục hồi cả về thể chất lẫn tinh thần”.
Nghiên cứu trên The Lancet cũng chỉ ra rằng, trong giấc ngủ sâu, cơ thể tiến hành sửa chữa tế bào, tổng hợp protein và tái cân bằng hệ nội tiết. Việc duy trì giờ ngủ đều đặn và môi trường ngủ yên tĩnh giúp cơ thể tái tạo năng lượng một cách tự nhiên.
Ngoài các trụ cột truyền thống, những nghiên cứu ban đầu về năng lượng sinh học đăng trên FASEB BioAdvances và International Journal of Molecular Sciences gợi mở rằng các tế bào có thể giao tiếp thông qua tín hiệu tần số thấp. Dù lĩnh vực này vẫn đang tiếp tục được khám phá, các chuyên gia thống nhất rằng khi nhịp sinh học bên trong cơ thể được điều hòa, sức khỏe tổng thể và chất lượng cuộc sống sẽ được cải thiện rõ rệt.
