Vì sao người Mỹ không chuộng ăn cá chép?
Cá chép là món ăn truyền thống, phổ biến ở nhiều nước châu Á, tuy nhiên loại thực phẩm này lại không được dân Mỹ ưa chuộng, thậm chí là ghét bỏ, kỳ thị.
Theo VTC News có bài Vì sao người Mỹ không chuộng ăn cá chép? Nội dung như sau:
Cá chép là một trong những loài cá được nuôi nhiều nhất trên thế giới, đặc biệt ở châu Á, nơi nó là món ăn truyền thống trong các bữa tiệc và dịp lễ. Ở Trung Quốc, cá chép nguyên con thường được phục vụ trong tiệc cưới. Ở Việt Nam, cá chép gắn với hình tượng ông Công ông Táo về trời, hay món ngon như cá chép om dưa. Tuy nhiên, người Mỹ lại hoàn toàn không yêu thích món ngon này.
Lý do người Mỹ không ăn cá chép
Đối với người Mỹ, cá chép không phải là một lựa chọn thực phẩm hấp dẫn. Thậm chí nhiều người thẳng thừng mỉa mai cá chép là “trash fish” (loài cá rác) hoặc “bottom feeder” (cá ăn ở đáy nước). Thái độ này không phải ngẫu nhiên, mà là kết quả của một quá trình phát triển lâu dài trong lịch sử, văn hoá và ẩm thực.
Nhiều xương dăm
Ở Mỹ, cá chép ít khi xuất hiện trên thực đơn các nhà hàng hay bữa cơm gia đình. Một phần nguyên nhân đến từ thói quen ẩm thực. Người Mỹ thường ít khi chế biến nguyên con cá, thay vào đó cá được ưu tiên phi lê để tiện ăn, nên ưa chuộng các loại cá dễ phi lê như cá hồi, cá ngừ, cá tuyết.
Cá chép lại có cấu trúc xương hình chữ Y rất phức tạp, nhiều xương nhỏ, xương dăm phân bố khắp thân khiến việc lọc xương trở nên khó khăn hơn nhiều so với các loài cá biển. Điều này làm giảm đáng kể mức độ hấp dẫn của cá chép với thực khách Mỹ.
Vì không có thiên địch nên loài cá chép rất phát triển, đạt đến kích cỡ khổng lồ tại Mỹ. (Ảnh: 8News)
Mùi bị cho là không thơm
Một trong những lý do thường được nhắc tới là hương vị “bùn” mà nhiều người Mỹ cảm nhận ở thịt cá chép. Cá chép là loài ăn đáy, tìm thức ăn trong bùn, rong rêu dưới đáy sông hồ. Điều này khiến thịt cá có mùi, khác biệt hẳn với cá biển hay cá tra.
Mùi vị này có thể giảm đáng kể nếu cá chép được nuôi trong môi trường sạch hoặc được chuẩn bị đúng cách. Tuy nhiên, định kiến lâu đời khiến nhiều người Mỹ tin rằng đây là loại cá kém chất lượng. Chính yếu tố tâm lý này đã tạo nên một vòng luẩn quẩn. Vì cá bị coi là không ngon, nên rất ít người thử ăn; vì ít người thử, nên thị trường không phát triển; và vì thị trường không phát triển, cá chép tiếp tục bị xem là loài không phải để ăn.
Bị coi là loài gây hại
Cá chép không phải loài cá bản địa ở nước Mỹ. Vào những năm 1970, Người Mỹ đưa cá chép châu Á vào những ao, đầm ở miền Nam với hy vọng cải tạo môi trường. Họ dùng cá chép để làm sạch ao nuôi cá tra, giúp chúng khỏe mạnh hơn. Tuy nhiên, sáng kiến này trở nên phản tác dụng khi cá chép thoát ra sông Mississippi và sinh sản, rồi tiến vào Ngũ Đại Hồ, đe dọa cuộc sống của các sinh vật thủy sinh địa phương.
Cá chép lan rộng khắp sông hồ ở Mỹ, cạnh tranh nguồn thức ăn với các loài bản địa và thậm chí gây hại cho hoạt động du lịch, thể thao trên sông hồ. Theo các nhà nghiên cứu, cá chép ngốn tới 1/5 lượng sinh vật phù du trong Ngũ Đại Hồ, đe dọa ngành công nghiệp đánh cá và du lịch trị giá 4 tỷ USD/năm ở 5 hồ này.
Ở Mỹ, cá chép không được coi là món ăn mà bị coi là loài xâm lấn, gây hại. (Ảnh: 8News)
Nhằm ngăn chặn sự lây lan của loài cá này, người Mỹ đã dựng rào cản nhằm tách sông Mississippi và Ngũ Đại Hồ. Điều này khiến thông tin về cá chép trong cộng đồng Mỹ gắn liền với “cá xâm lấn”, “mối đe dọa môi trường” thay vì là nguồn thực phẩm.
Đổi tên để "tiêu diệt"
Chính phủ Mỹ và các nhà khoa học thực phẩm đang nỗ lực thay đổi định kiến về cá chép do muốn người dân chung tay giảm thiểu số lượng cá chép trong tự nhiên bằng cách ăn chúng.
Vào năm 2022, bang Illinois và các đối tác đã chính thức công bố tên gọi mới cho cá chép là "Copi" thay cho từ cũ là "Carp". Đây là một chiến thuật marketing tương tự như cách người Mỹ từng đổi tên "Cá răng cẩu Patagonia" thành "Cá tuyết Chile" để khiến nó nghe có vẻ sang trọng và ngon miệng hơn.
Các đầu bếp đang nỗ lực chế biến cá chép thành các món xay nhuyễn như chả cá, xúc xích cá để loại bỏ hoàn toàn vấn đề xương dăm. Họ còn hy vọng có thể đưa loài cá này vào thực đơn của các trường học và quân đội.
Theo báo Người đưa tin có bài Loại cá được xếp vào nhóm gây ung:thu cấp độ 1: Là món yêu thích của nhiều người. Nội dung như sau:
Theo dược sĩ Hussain Abdeh, giám đốc của hiệu thuốc trực tuyến Medicine Direct (Anh), có một loại cá có thể làm tăng nguy cơ ung:thu nếu chúng ta tiêu thụ một cách thường xuyên. Loại cá đang được nói đến chính là cá ướp muối. Vị chuyên gia này cho biết thêm, cá ướp muối được xếp vào nhóm thực phẩm gây ung:thu cấp độ 1.
Vì sao cá ướp muối làm tăng nguy cơ mắc ung:thu?
Tiêu thụ nhiều cá ướp muối làm tăng nguy cơ mắc ung:thu (Ảnh minh họa).
"Ướp muối cá tươi là phương pháp bảo quản truyền thống ở nhiều khu vực trên thế giới, nhưng phương pháp này cũng có thể tạo ra một số chất có khả năng gây ung:thu cho con người", dược sĩ Abdeh cho biết.
The New Paper thông tin, tiêu thụ nhiều cá ướp muối có thể làm tăng nguy cơ mắc ung:thu vòm họng. Các nghiên cứu đã chỉ ra, cá ướp muối có chứa hàm lượng nitrit cao. Khi vào dạ dày, nitrit có thể biến đổi thành nitrosamine - một chất có khả năng gây đột biến ADN cao, làm tăng nguy cơ ung:thu vòm họng.
Một số nghiên cứu còn cho thấy, người dân tại các khu vực có tỷ lệ ung:thu vòm họng cao tại Trung Quốc có nồng độ nitrosamine trong nước tiểu cao hơn rất nhiều so với những khu vực khác.
Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng mối quan hệ giữa lượng tiêu thụ cá ướp muối và nguy cơ ung:thu vòm họng là tỷ lệ thuận. Theo đó, ăn càng nhiều cá ướp muối, nguy cơ mắc loại ung:thu này sẽ càng cao. Một nghiên cứu ở Hong Kong (Trung Quốc) đã chỉ ra rằng, những người Tanka (một bộ tộc ngư dân sống trên thuyền ở Hong Kong - Trung Quốc) tiêu thụ nhiều cá ướp muối hơn và có tỷ lệ ung:thu vòm họng cao hơn so với những người sống trên đất liền. Nhưng sau khi giảm lượng tiêu thụ cá ướp muối, tỷ lệ mắc ung:thu vòm họng trong cộng đồng này cũng giảm.
Đặc biệt, nghiên cứu trên còn phát hiện, những người tiêu thụ cá ướp muối khi còn trẻ, đặc biệt là dưới 10 tuổi, có nguy cơ mắc ung:thu vòm họng cao hơn rất nhiều.
Ngoài ra, những người có tiền sử nhiễm virus Epstein-Barr (EBV) hoặc có gia đình có tiền sử ung:thu vòm họng cũng có nguy cơ cao hơn khi tiêu thụ cá ướp muối. Virus EBV có thể tái hoạt động trong cơ thể và kết hợp với các hợp chất trong cá ướp muối để kích thích sự phát triển của tế bào ung:thu.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã công nhận cá ướp muối là một chất gây ung:thu nhóm 1 từ năm 1992. Bên cạnh ung:thu vòm họng, cá ướp muối còn có thể làm tăng nguy cơ mắc các loại ung:thu khác như ung:thu dạ dày và ung:thu thực quản.
Lời khuyên cho những người yêu thích cá ướp muối
Cá ướp muối là cá tươi được ướp nhiều muối, sau đó phơi hoặc sấy khô để bảo quản lâu hơn (Ảnh minh họa).
Không thể phủ nhận rằng cá ướp muối là một món ăn đưa cơm nhưng việc tiêu thụ quá nhiều loại thực phẩm này có thể tiềm ẩn nguy cơ ung:thu. Vì vậy, nếu bạn là người yêu thích món cá ướp muối, hãy cân nhắc giảm bớt lượng tiêu thụ, đặc biệt là đối với trẻ em và những người có nguy cơ cao như có tiền sử gia đình mắc ung:thu vòm họng. Việc thay thế cá ướp muối bằng các món ăn tươi ngon khác sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ ung:thu, bảo vệ sức khỏe của bạn và gia đình.
Nếu ăn cá mướp muối, chỉ nên ăn tối đa 2 - 3 lần mỗi tháng. Khi chế biến, nhớ ngâm rửa kỹ để giảm bớt lượng muối và nitrit tồn dư.
