Vay hơn 4 tỷ đồng mua nhà, trả góp 30 triệu đồng/tháng, 7 năm sau thanh toán hết cả gốc lẫn lãi thì ngân hàng đòi: Nợ của anh còn nguyên
Sau 7 năm cần mẫn trả góp mua nhà với số tiền gần 30 triệu đồng mỗi tháng, người đàn ông Trung Quốc không ngờ rằng khoản nợ của mình gần như không hề thu hẹp.
Theo chuyên trang Đời sống & Pháp luật đăng tải bài viết với tiêu đề: "Vay hơn 4 tỷ đồng mua nhà, trả góp 30 triệu đồng/tháng, 7 năm sau thanh toán hết cả gốc lẫn lãi thì ngân hàng đòi: Nợ của anh còn nguyên", nội dung chính như sau:
Phát hiện bất ngờ sau 7 năm
Năm 2013, người đàn ông họ Bồ mua một căn hộ tại Nam Kinh, Trung Quốc với giá 1,47 triệu NDT (khoảng 5,5 tỷ đồng). Do không đủ tài chính, ông vay ngân hàng 1,17 triệu NDT (khoảng 4,4 tỷ đồng). Theo tư vấn từ phía ngân hàng khi ký hợp đồng, ông phải trả góp hàng tháng 8.000 NDT (hơn 30 triệu đồng), bao gồm cả tiền gốc và tiền lãi.
Với mong muốn sớm ổn định cuộc sống, ông Bồ chấp nhận khoản vay dài hạn này và đều đặn trả nợ đúng hạn suốt nhiều năm. Mỗi tháng, tiền vay được tự động khấu trừ từ tài khoản, không xảy ra tranh chấp hay chậm trễ. Trong suy nghĩ của ông, việc trả góp đều đặn như vậy đồng nghĩa với việc khoản nợ gốc sẽ giảm dần theo thời gian.
Đến năm 2020, sau 7 năm trả nợ liên tục, ông Bồ tự tính toán và tin rằng mình gần như đã hoàn tất nghĩa vụ tài chính với ngân hàng. Ông kỳ vọng sắp sở hữu hoàn toàn căn nhà mà không còn áp lực vay mượn.
Tuy nhiên, khi kiểm tra hồ sơ tín dụng cá nhân, ông Bồ hoàn toàn sụp đổ. Dữ liệu từ hệ thống cho thấy khoản nợ gốc của ông không hề giảm, trong khi toàn bộ số tiền đã thanh toán suốt 7 năm qua chỉ được tính là tiền lãi.
Không tin vào kết quả này, ông Bồ rà soát lại hợp đồng vay vốn. Trong văn bản ký kết, điều khoản ghi rõ số tiền trả hàng tháng bao gồm cả gốc lẫn lãi. Điều này khiến ông không hiểu vì sao thực tế ngân hàng lại ghi nhận theo cách hoàn toàn khác.
Ông Bồ lập tức đến ngân hàng yêu cầu làm rõ. Tuy nhiên, phía ngân hàng cho biết khoản vay của ông được áp dụng phương thức “trả lãi trước, trả gốc sau”. Theo cách này, trong nhiều năm đầu, toàn bộ số tiền trả hàng tháng chỉ dùng để thanh toán tiền lãi, còn nợ gốc hầu như chưa được khấu trừ.
Quyết định khởi kiện
Ngân hàng cho rằng đây là một phương thức trả nợ hợp pháp và được áp dụng phổ biến. Khi ông Bồ thắc mắc vì sao không được thông báo rõ ngay từ đầu, phía ngân hàng từ chối giải thích thêm, lấy lý do nhân viên phụ trách hồ sơ vay vốn đã nghỉ việc.
Cách trả lời này khiến ông Bồ vô cùng bức xúc. Ông cho rằng ngân hàng không thể đổ trách nhiệm cho cá nhân đã nghỉ việc, bởi hợp đồng là thỏa thuận pháp lý giữa tổ chức tài chính và khách hàng. Ông Bồ sau đó đã tuyên bố khởi kiện ngân hàng.
Vụ việc nhanh chóng thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều người bày tỏ sự phẫn nộ, cho rằng nếu hợp đồng ghi rõ trả góp cả gốc lẫn lãi, ngân hàng không được đơn phương áp dụng phương thức “trả lãi trước” mà không có sự đồng ý rõ ràng của người vay. Việc này có thể khiến người mua nhà rơi vào tình trạng trả nợ kéo dài hơn nhiều so với dự kiến, gây thiệt hại lớn về tài chính.
Sau khi tiếp nhận đơn khiếu nại, Tòa án Nam Kinh đã vào cuộc điều tra. Trọng tâm của vụ việc là xác định liệu hai bên có thỏa thuận rõ ràng về phương thức trả nợ ngay từ đầu hay không, cũng như ngân hàng có gây hiểu nhầm cho người vay trong quá trình ký kết hợp đồng.
Các luật sư tại Giang Tô nhận định, ngân hàng có nghĩa vụ thực hiện đúng các điều khoản đã ký. Nếu cần thay đổi phương thức trả nợ, ngân hàng phải thông báo rõ ràng và được người vay chấp thuận bằng văn bản. Việc đơn phương thay đổi hoặc giải thích mập mờ là không phù hợp với quy định pháp luật Trung Quốc.
Tính đến thời điểm hiện tại, Tòa án Nam Kinh vẫn chưa công bố kết luận cuối cùng về vụ việc.
Từ câu chuyện của ông Bồ, các chuyên gia tài chính và pháp lý khuyến cáo người mua nhà cần đặc biệt thận trọng khi ký hợp đồng vay vốn. Người vay nên đọc kỹ các điều khoản liên quan đến cách tính lãi, phương thức trả nợ và thời gian khấu trừ nợ gốc.
Trong quá trình trả góp, người mua nhà cần lưu giữ đầy đủ chứng từ, thường xuyên kiểm tra hồ sơ tín dụng để kịp thời phát hiện bất thường. Việc chủ động bảo vệ quyền lợi cá nhân là yếu tố quan trọng giúp tránh rơi vào những tranh chấp kéo dài và tốn kém sau này.
Báo điện tử VOV cũng đăng tải bài viết với tiêu đề: "Người vay tiền mua nhà đứng ngồi không yên vì lãi suất tăng", nội dung như sau:
Chị Trần Thị Lan (Hà Nội) cho biết, hồi đầu năm 2025 chị mua căn hộ trị giá hơn 3 tỷ đồng, vay ngân hàng 1,5 tỷ đồng và được hưởng ưu đãi lãi suất 0% trong thời gian 10 tháng đầu. Nhưng khi ưu đãi chấm dứt, khoản trả hàng tháng đội lên hơn 20 triệu đồng cả gốc lẫn lãi.
“Thu nhập giảm, công việc bấp bênh, những khoản chi trả đều đặn nhanh chóng vượt ngoài khả năng của gia đình tôi. Thời gian gần đây tôi rất mệt mỏi khi phải chạy vạy khắp nơi để vay mượn thêm anh em họ hàng chút tiền để trả khoản gốc và lãi ngân hàng này. Nếu không vay, thu nhập của hai vợ chồng không đủ chi trả các khoản sinh hoạt”, chị Lan chia sẻ.
Vợ anh Nguyễn Tất Đạt (phường Hoàng Mai, Hà Nội) cũng đang rơi vào cảnh “đứng ngồi không yên” vì lãi suất đảo chiều tăng mạnh sau khi hết thời gian ưu đãi. Anh kể, hai vợ chồng anh quyết định vay ngân hàng 1,6 tỷ đồng năm 2023 để mua căn hộ hai phòng ngủ gần trường con học.
Khi ký hợp đồng, lãi suất ưu đãi cố định hai năm đầu là 6,5% mỗi năm, nên khoản trả hàng tháng hơn 12 triệu đồng, phù hợp với thu nhập ổn định gần 30 triệu đồng của cả hai vợ chồng.
Từ quý IV/2025, ngân hàng thông báo lãi suất thả nổi dự kiến 12,8% khi hết ưu đãi. Nếu giữ khoản vay như hiện tại, số tiền phải trả hàng tháng có thể tăng lên gần 18 triệu đồng. Chênh gần 6 triệu đồng mỗi tháng khiến ngân sách gia đình đảo lộn đáng kể.
"Nếu như trước đây, gia đình tôi có 18 triệu để chi tiêu hàng tháng cho gia đình 3 người, mức này đã phải tính toán rất kỹ lưỡng mới đủ, thì nay còn 12 triệu đồng/tháng để lo mọi chi phí, hai vợ chồng tôi thực sự không thể xoay sở nổi", anh Đạt nói.
Anh Đạt hiện đang buộc phải rao bán lại căn hộ này vì không thể tiếp tục gồng gánh mức lãi suất mới.
"Nếu thời gian tới lãi suất lên 14–15% mà thu nhập không tăng kịp thì khoản vay nào cũng trở thành gánh nặng. Tôi không muốn mua nhà để rồi suốt ngày chạy theo gốc lãi”, anh Đạt nói.
Không chỉ những người đã vay chịu áp lực, nhóm khách chuẩn bị mua nhà cũng phải tạm hoãn kế hoạch. Chị Nguyễn Thị Nga (phường Cửa Nam, Hà Nội) dự định mua căn hộ cũ ven đô giá 2 tỷ đồng, chị có sẵn 700 triệu đồng và muốn vay phần còn lại trong 20 năm.
Lãi suất ưu đãi 3 tháng đầu khoảng 6,5% một năm, mỗi tháng chỉ chỉ phải trả khoảng 16-17 triệu đồng. Nhưng hết thời hạn ưu đãi, lãi suất có thể điều chỉnh lên 10 - 12%. Tính toán lại, số tiền phải trả hàng tháng có thể tăng lên 20 triệu đồng, vượt quá sức chịu đựng.
"Nếu lãi suất tiếp tục tăng mạnh thì tôi không thể trả khoản nợ ngày càng phình to ra chỉ với thu nhập 30 triệu đồng/tháng. Chính vì vậy, dù đã tìm kiếm được căn hộ ưng ý, nhưng tôi vẫn chưa dám mua vì lo biến động lãi suất", chị Nga chia sẻ.
Chỉ trong gần một tháng trở lại đây, thị trường tiền gửi ghi nhận làn sóng tăng lãi suất tại nhiều ngân hàng thương mại. Không ít nhà băng đã điều chỉnh mạnh lãi suất tiết kiệm, với mức tăng lên tới 1,6%/năm ở một số kỳ hạn. Hiện lãi suất tiết kiệm quanh mốc 7%/năm đã xuất hiện tại nhiều ngân hàng, chủ yếu ở các kỳ hạn 6–7 tháng.
Song song đó, lãi suất cho vay mua nhà cũng bắt đầu nhích lên. Khảo sát cho thấy lãi vay mua nhà tại các ngân hàng thương mại trong nước hiện phổ biến ở mức 7–8%/năm trong giai đoạn ưu đãi đầu, tùy thời gian cố định lãi suất. Trong khi đó, một số ngân hàng nước ngoài vẫn duy trì mức lãi suất thấp hơn, dao động khoảng 6–7,5%/năm.
Người mua nhà thêm áp lực tài chính
Theo TS Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia kinh tế, đây là diễn biến khó tránh. Khi lãi suất huy động có xu hướng tăng như hiện nay, các ngân hàng khó có thể giữ nguyên lãi suất cho vay, bởi chi phí đầu vào tăng buộc lãi suất đầu ra phải điều chỉnh để bảo đảm cân đối. Việc lãi suất cho vay nhích lên sẽ khiến khả năng tiếp cận vốn của người dân và doanh nghiệp trở nên khó khăn hơn.
Theo ông Hiếu, người mua nhà sẽ chịu thêm áp lực tài chính, đặc biệt là nhóm khách hàng vay vốn lớn, sử dụng đòn bẩy cao. Tuy nhiên, điều đó chưa đủ điều kiện khiến thị trường bất động sản bước vào chu kỳ hạ giá nhà.
Báo cáo thị trường mới nhất của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho thấy, khi lãi suất cho vay tăng, tác động đầu tiên là thanh khoản trên thị trường suy giảm. Người mua nhà , đặc biệt là nhóm sử dụng vốn vay sẽ cân nhắc lại kế hoạch tài chính. Trong khi nhà đầu tư thận trọng hơn với các kế hoạch mở rộng danh mục, bởi khả năng sinh lời kỳ vọng khó bù đắp được chi phí vốn tăng.
Người trẻ vẫn khó mua nhà ở tỉnh ven vì giá bán đắt ngang Thủ đô
VARS cũng chỉ ra áp lực đến từ các khoản vay mua nhà ưu đãi đã giải ngân trước đây. Giai đoạn 2023-2024, nhiều chủ đầu tư và ngân hàng đã tung ra các gói vay lãi suất 5,5%/năm, thậm chí miễn lãi, ân hạn nợ gốc tới 5 năm. Tuy nhiên, khi giai đoạn ưu đãi kết thúc và bước sang thời kỳ lãi suất thả nổi (10-14%), áp lực trả nợ với người mua nhà sẽ gia tăng mạnh.
Theo ông Nguyễn Quốc Anh - Phó Tổng giám đốc PropertyGuru Việt Nam, bối cảnh năm 2025 có nhiều điểm khác biệt. Việc lãi suất huy động tăng nhẹ hiện nay chủ yếu mang tính kỹ thuật, nhằm tái lập mặt bằng vốn sau giai đoạn lãi suất thấp kéo dài trong năm 2024. Mặt bằng lãi suất cho vay phổ biến quanh mức 6–7%/năm, dù cao hơn mức đáy trước đó nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với giai đoạn căng thẳng năm 2022.
Ông cho rằng, nhịp tăng lãi suất cuối năm chưa đủ lớn để tạo ra cú sốc đối với thị trường bất động sản. Thay vào đó, tác động chủ yếu là khiến người mua và nhà đầu tư trở nên thận trọng hơn trong việc sử dụng đòn bẩy tài chính, lựa chọn kỹ hơn về thời điểm và sản phẩm đầu tư.
Ở góc độ thị trường, dòng tiền hiện vẫn có xu hướng tìm đến bất động sản và các kênh đầu tư khác trong bối cảnh lãi suất huy động dù tăng nhưng vẫn ở mức thấp so với nhiều giai đoạn trước. Điều này giúp thị trường duy trì trạng thái "neo giá", thay vì bước vào chu kỳ giảm sâu.
Theo ông Quốc Anh, trong ngắn hạn, thị trường có thể tiếp tục giai đoạn thăm dò khi lãi suất nhích lên và chi phí vốn tăng dần. Tuy nhiên, khả năng xuất hiện kịch bản căng thẳng như năm 2022 là rất thấp, khi nền tảng vĩ mô ổn định hơn và cấu trúc thị trường đã có sự điều chỉnh đáng kể sau cú sốc trước đó.
