Sau khi thi hành án tử, nếu gia đình từ chối nhận lại, thi thể tử tù sẽ được xử lý ra sao
Khi gia đình không nhận hoặc từ chối nhận tử thi sau khi thi hành án tử hình, việc an táng sẽ được cơ quan nào thực hiện và thân nhân có còn quyền nhận lại hài cốt hay không? Pháp luật hiện hành đã có những quy định cụ thể đối với trường hợp này, bao gồm cả trình tự xử lý thi thể và thủ tục nhận hài cốt sau nhiều năm.
Khi một người bị thi hành án tử hình, việc gia đình có nhận tử thi để mai táng hay không được pháp luật quy định cụ thể. Trong trường hợp thân nhân từ chối nhận hoặc không làm đơn xin nhận tử thi, cơ quan chức năng sẽ thực hiện việc an táng theo quy định hiện hành.
Theo Điều 78 Luật Thi hành án hình sự 2025, trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày ra quyết định thi hành án tử hình, Chánh án Tòa án đã ra quyết định thi hành án phải thông báo cho thân nhân hoặc người đại diện của người bị thi hành án để làm đơn xin nhận tử thi.
Đơn xin nhận tử thi phải ghi rõ họ tên, địa chỉ người nhận, mối quan hệ với người bị thi hành án, cam kết bảo đảm các yêu cầu về an ninh, trật tự, vệ sinh môi trường và tự chịu toàn bộ chi phí mai táng. Đơn phải có xác nhận của Công an cấp xã nơi cư trú của người làm đơn.
Sau khi nhận được đơn, trong thời hạn 3 ngày làm việc, Chánh án Tòa án đã ra quyết định thi hành án phải thông báo bằng văn bản về việc chấp nhận hoặc không chấp nhận cho nhận tử thi về mai táng. Trường hợp không chấp nhận, cơ quan có thẩm quyền phải nêu rõ lý do.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp thi thể của người bị thi hành án đều được gia đình nhận về. Pháp luật cũng quy định rõ cách xử lý khi thân nhân từ chối nhận hoặc không có đơn đề nghị nhận tử thi.
Khoản 7 Điều 78 Luật Thi hành án hình sự 2025 (số 127/2025/QH15), trường hợp cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh hoặc cấp quân khu tổ chức mai táng người bị thi hành án tử hình thì sau 3 năm thân nhân được đề nghị nhận hài cốt., cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh hoặc cơ quan thi hành án hình sự cấp quân khu sẽ tổ chức việc an táng.
Sau khi việc an táng được thực hiện, thân nhân hoặc người đại diện hợp pháp của người đã bị thi hành án vẫn có quyền đề nghị nhận lại hài cốt. Quyền này được thực hiện sau 3 năm kể từ ngày thi hành án.
Để nhận hài cốt, người có yêu cầu phải làm đơn gửi cơ quan thi hành án hình sự nơi đã tổ chức an táng. Đơn phải ghi rõ họ tên, địa chỉ người nhận, mối quan hệ với người đã bị thi hành án, đồng thời cam kết bảo đảm các yêu cầu về an ninh, trật tự, vệ sinh môi trường và tự chi trả toàn bộ chi phí liên quan.
Trong thời hạn 7 ngày kể từ khi nhận được đơn hợp lệ, cơ quan thi hành án hình sự có trách nhiệm xem xét và giải quyết theo quy định.
Như vậy, Pháp luật quy định người thân có quyền làm đơn xin nhận tử thi để mai táng. Trường hợp không có đơn đề nghị nhận, từ chối nhận hoặc không đủ điều kiện để nhận tử thi theo quy định, cơ quan thi hành án hình sự sẽ tổ chức mai táng và thân nhân có thể đề nghị nhận lại hài cốt sau 3 năm kể từ ngày thi hành án. Với trường hợp thứ hai, cơ quan thi hành án sẽ tổ chức an táng và sau 3 năm, thân nhân vẫn có thể làm thủ tục xin nhận lại hài cốt nếu có nhu cầu.
Tác giả: Thu Hiền
Theo Tạp chí Sở hữu Trí tuệ và Sáng tạo (Đăng 08/10/2026 | 13:46)
