Chỉ vì 1 sai lầm, tế bào ác tính “ăn” mất 1 bên mắt: Bác sĩ cảnh báo dấu hiệu cần nghĩ tới ung thư
Một nốt nhỏ trên da, không đau, không ngứa, tưởng chừng vô hại nhưng sau vài năm có thể trở thành tổn thương nghiêm trọng, thậm chí khiến người bệnh mất đi cả con mắt.
Theo báo Đời sống pháp luật có bài Chỉ vì 1 sai lầm, tế bào ác tính “ăn” mất 1 bên mắt: Bác sĩ cảnh báo dấu hiệu cần nghĩ tới UT. Nội dung như sau:
Đó là thực tế gặp ở rất nhiều bệnh nhân mà các bác sĩ Bệnh viện Da liễu Trung ương ghi nhận qua nhiều ca UT da vùng mặt, đặc biệt là UT xuất hiện gần mắt – vị trí nguy hiểm và khó khăn trong điều trị.
TS.BS Nguyễn Hữu Quang, Phó Trưởng Khoa Phẫu thuật thẩm mỹ & Phục hồi chức năng, cho biết thời gian gần đây, bệnh viện tiếp nhận không ít bệnh nhân đến khám trong tình trạng tổn thương da đã loét rộng, xâm lấn sâu, có trường hợp “ăn” gần hết cấu trúc mắt. Điểm chung của các ca bệnh này là sự chủ quan kéo dài của người bệnh.
Một trường hợp điển hình là bệnh nhân nữ khoảng 60 tuổi, nhập viện trong tình trạng tổn thương loét lớn vùng mí mắt, xâm lấn vào kết mạc. Kết quả thăm khám và sinh thiết xác định bệnh nhân mắc UT tế bào đáy – một loại UT da thường được đánh giá là tiến triển chậm và ít di căn. Tuy nhiên, do bệnh nhân chủ quan không đi khám kịp thời, tế bào ác tính đã xâm lấn vào mắt.
Bác sĩ Quang đang khám cho một trường hợp bệnh nhân (ảnh: N.M).
“Bệnh nhân khi được hỏi vì sao không đi khám sớm thì trả lời rằng tổn thương không đau, không ngứa nên nghĩ là không nguy hiểm. Chỉ đến khi thấy thông tin cảnh báo trên báo chí hoặc khi tổn thương loét lớn, biến dạng rõ mới đi khám thì bệnh đã ở giai đoạn muộn”, TS.BS Nguyễn Hữu Quang chia sẻ.
UT diễn biến chậm nhưng hậu quả nặng nề
Theo TS.BS Nguyễn Hữu Quang, UT tế bào đáy là dạng UT da phổ biến, được xếp vào nhóm “lành tính tương đối” vì hầu như không di căn xa. Tuy nhiên, loại UT này có đặc điểm xâm lấn tại chỗ mạnh. Việc điều trị sẽ trở nên khó khăn khi khối u xuất hiện ở những vị trí nhạy cảm.
Nếu khối u nằm ở những vùng da rộng như má, trán, việc cắt bỏ và tạo hình có thể thuận lợi hơn. Nhưng khi khối u xuất hiện ở vùng quanh mắt, mọi thứ trở nên phức tạp hơn rất nhiều.
“Vùng mắt là nơi tập trung nhiều cấu trúc quan trọng như mí mắt, nhãn cầu, ống lệ, cơ vận nhãn… Việc phẫu thuật không chỉ nhằm loại bỏ hoàn toàn tế bào UT mà còn phải bảo tồn tối đa chức năng nhìn, khả năng dẫn lưu nước mắt và hình thái thẩm mỹ. Trong nhiều trường hợp, điều này gần như không thể nếu khối u đã xâm lấn sâu và lan rộng”, bác sĩ Hữu Quang cho hay.
Theo lời kể của bệnh nhân, tổn thương ban đầu chỉ giống một nốt ruồi nhỏ xuất hiện trên da. Trong khoảng 2–3 năm đầu, nốt này lớn lên rất chậm, không gây đau, không ngứa, không chảy máu nên người bệnh hoàn toàn không để ý. Sau đó, tổn thương bắt đầu loét, tiến triển nhanh hơn, ăn sâu vào vùng mí mắt, gây biến dạng rõ rệt.
“Đến thời điểm nhập viện, khối u đã phá hủy một phần cấu trúc mí, xâm lấn kết mạc. Việc điều trị buộc phải phẫu thuật rộng, thậm chí có những bệnh nhân khác ở tình trạng nặng hơn phải khoét bỏ toàn bộ nhãn cầu để kiểm soát UT”, TS.BS Nguyễn Hữu Quang cho biết.
Thực tế lâm sàng cho thấy, không chỉ riêng trường hợp này, nhiều bệnh nhân cả nam và nữ, đặc biệt là người cao tuổi, đã phải cắt bỏ một phần mí mắt hoặc toàn bộ mắt do đến khám quá muộn. Điều đáng nói là phần lớn các ca bệnh đều bắt đầu từ những tổn thương rất nhỏ, dễ bị bỏ qua.
Từ những ca bệnh này, TS.BS Nguyễn Hữu Quang khuyến cáo người dân cần đặc biệt cảnh giác với các dấu hiệu bất thường trên da, nhất là ở vùng mặt và quanh mắt. Những nốt ruồi, mảng tăng sắc tố, tổn thương da thay đổi kích thước, màu sắc trong khoảng 6 tháng đến 1 năm, có dấu hiệu loét, chảy dịch… đều cần được thăm khám sớm tại cơ sở chuyên khoa da liễu.
“Hiện nay, với các công cụ hiện đại như máy soi da, phân tích tổn thương, UT da hoàn toàn có thể được phát hiện ở giai đoạn rất sớm. Điều trị sớm không chỉ giúp loại bỏ triệt để tế bào UT mà còn bảo tồn tối đa chức năng và thẩm mỹ cho người bệnh”, TS.BS Nguyễn Hữu Quang nhấn mạnh.
Theo báo Đời sống pháp luật có bài Học sinh cấp 2 đã mắc UT đại trực tràng giai đoạn cuối, bố mẹ ôm nhau khóc khi biết bỏ lỡ 1 dấu hiệu suốt 2 năm. Nội dung như sau:
Việc nhầm lẫn các dấu hiệu ác tính với bệnh vặt và rối loạn tuổi dậy thì đã khiến cô bé Liberty Ashworth (Panora, Iowa, Hoa Kỳ) đánh mất "thời điểm vàng" điều trị UT.
Bắt đầu từ năm 12 tuổi, Liberty thường xuyên than phiền về chứng đau lưng và chán ăn, táo bón. Bố mẹ cô bé tự kiểm tra và cảm thấy vấn đề không quá nghiêm trọng.
Sự thật phía sau cơn đau lưng và đau bụng từ năm 12 tuổi của Liberty Ashworth là UT đại trực tràng
Khi Liberty thậm chí đòi nghỉ học vì đau bụng và đau lưng, không làm gì cũng mệt mỏi họ đưa con tới một phòng khám nhi. Thật không ngờ, bác sĩ ở đây lại cho rằng cô bé nói dối để trốn học hoặc khiêu vũ sai cách, ngồi học sai tư thế. Họ kiểm tra xương và không thấy bất thường gì.
Liberty cứ sống chung với sự khó chịu dai dẳng đó suốt 2 năm. Tới khi 14 tuổi, cô bé phát hiện có máu trong phân và kể ngay với bố mẹ. Một lần nữa, bác sĩ sau khi khám lại gạt đi vì cho rằng đây là hiện tượng "bình thường" ở thiếu nữ mới lớn. Chuyện này có liên quan tới chu kỳ kinh nguyệt do quá sát ngày và cơn đau lưng cũng từ đó mà ra, xuơng khớp hoàn toàn khoẻ mạnh.
Liberty phát hiện và điều trị UT đại trực tràng giai đoạn cuối ở tuổi 14
Chỉ đến khi Liberty đổ gục vì cơn đau bụng dữ dội và sốt cao, sự thật mới được phơi bày qua kết quả chụp MRI tại bệnh viện tuyến trung ương. Đó là một khối u đại trực tràng có kích thước bằng quả bưởi. Khối u khổng lồ này chính là thủ phạm chèn ép lên cột sống gây đau lưng và đã xâm lấn sang các cơ quan lân cận.
Giây phút bác sĩ thông báo Liberty mắc UT đại trực tràng giai đoạn cuối và phải cắt bỏ một nửa đại tràng cùng một bên buồng trứng do di căn, bố mẹ em đã ôm nhau khóc nức nở ngay tại bệnh viện. Nỗi ân hận tột cùng giày xéo họ khi nhận ra dấu hiệu đau bụng kèm đau lưng (đau bụng lan ra sau lưng) kéo dài suốt 2 năm chính là lời cầu cứu của cơ thể con trẻ mà họ đã vô tình xem nhẹ.
Trong khi các bạn đến trường, Liberty liên tục điều trị trong bệnh viện
Ở tuổi 14, Liberty mới chỉ là một học sinh cấp 2 nhưng nằm dài ngày trong bệnh viện. Vừa phải trải qua các cuộc đại phẫu, vừa phải trải qua chuỗi ngày hóa trị đau đớn.
Bác sĩ phẫu thuật lần này cho biết, Liberty mắc hội chứng Lynch - một rối loạn di truyền hiếm gặp khiến nguy cơ mắc UT đại tràng và tử cung tăng cao đột biến ở người trẻ. Dù đã kiên cường chống chọi, nhưng đến năm 17 tuổi, tế bào UT vẫn tái phát khiến Liberty phải cắt bỏ toàn bộ phần đại tràng còn lại.
Từ một nữ sinh năng động, Liberty giờ đây phải gắn bó cuộc đời với hậu môn nhân tạo và những đợt liệu pháp miễn dịch kéo dài.
Đến năm 17 tuổi, căn bệnh UT của Liberty lại tái phát và phải điều trị kéo dài
Câu chuyện của Libbie là lời cảnh báo đanh thép cho tất cả chúng ta chứ không riêng gì các bậc phụ huynh. UT đại trực tràng đang ngày càng trẻ hóa với những triệu chứng cực kỳ dễ gây lầm tưởng. Đừng bao giờ bỏ qua những dấu hiệu bất thường hay lời than phiền về sức khỏe của con trẻ. Ngay cả với khám sức khỏe, cũng cần lựa chọn cơ sở uy tín và đối chiếu giữa nhiều nơi nếu thấy bất thường.
