Láng giềng Việt Nam hiện đang sống ở năm 2569
Thời gian đôi khi chỉ mang tính tương đối.
Ngày 7 tháng 1 năm 2025, tạp chí Thanh Niên Việt đăng tải bài viết với tiêu đề "Láng giềng Việt Nam hiện đang sống ở năm 2569". Nội dung như sau:
Trong khi phần lớn thế giới đang bước những bước đầu tiên của năm 2026, các nước láng giềng gần gũi của Việt Nam như Thái Lan, Lào và Campuchia lại đang sinh sống ở năm 2569. Sự khác biệt lên đến hơn 5 thế kỷ này không phải là một bước nhảy vọt thời gian trong phim viễn tưởng, mà là kết quả của việc duy trì hệ thống Phật lịch trong đời sống hành chính và văn hóa hàng ngày.
Hành trình đi trước thời đại này bắt nguồn từ mốc thời gian đức Phật Thích Ca Mâu Ni nhập niết bàn. Theo truyền thống Phật giáo Nam truyền, sự kiện này diễn ra vào năm 544 trước Công nguyên. Tuy nhiên, cách tính của các quốc gia Đông Nam Á có sự điều chỉnh nhẹ để tạo ra khoảng cách 543 năm so với Dương lịch. Để xác định năm Phật lịch, người ta chỉ cần thực hiện một phép tính đơn giản là lấy năm Dương lịch hiện tại cộng với 543. Con số 2569 hiện lên như một minh chứng cho sự gắn kết chặt chẽ giữa tôn giáo và đời sống chính trị tại khu vực này.
Theo lịch của người Thái, hiện đang là năm 2569
Tại Thái Lan, năm 2569 không chỉ xuất hiện trên các văn bản tôn giáo mà còn hiện diện khắp nơi trong đời sống pháp lý. Khi bạn cầm trên tay một tờ báo, xem biên lai mua hàng tại siêu thị, hay kiểm tra con dấu trên hộ chiếu tại cửa khẩu, con số 2569 sẽ là thứ đập vào mắt đầu tiên. Ngay cả thẻ căn cước công dân hay bằng lái xe của người dân xứ sở Chùa Vàng cũng ghi nhận ngày tháng theo hệ lịch này. Đối với du khách lần đầu đặt chân đến, việc nhìn thấy một hạn sử dụng thực phẩm ghi năm 2569 có thể gây ra một chút bỡ ngỡ, nhưng với người bản địa, đó là nhịp sống bình thường từ bao đời nay.
Không chỉ riêng Thái Lan, các quốc gia như Lào, Campuchia và Myanmar cũng áp dụng hệ thống tương tự, dù có những khác biệt nhỏ trong cách tính ngày bắt đầu năm mới. Điều này tạo nên một không gian văn hóa đặc thù, nơi thời gian được đo đếm bằng sự thành kính dành cho các giá trị tâm linh. Tuy nhiên, để hội nhập với dòng chảy kinh tế toàn cầu, các quốc gia này vẫn áp dụng song song cả hai hệ lịch. Trong các giao dịch quốc tế, hợp đồng thương mại hay lịch bay của các hãng hàng không, năm 2026 vẫn được sử dụng để đảm bảo sự thống nhất tuyệt đối.
Thành phố Chiang Mai, Thái Lan
Việc tồn tại một năm số lớn như vậy mang lại những trải nghiệm thú vị cho bất kỳ ai muốn tìm hiểu về văn hóa khu vực. Nó nhắc nhở chúng ta rằng thời gian đôi khi chỉ mang tính tương đối và cách con người ghi lại lịch sử phụ thuộc rất nhiều vào niềm tin và di sản của họ. Trong khi chúng ta đang nỗ lực phát triển công nghệ của thế kỷ 21, thì ngay bên cạnh, hàng triệu người đang tận hưởng cuộc sống của thế kỷ 26 theo cách tính riêng, tạo nên một sự giao thoa kỳ lạ giữa quá khứ và tương lai.
Lễ mừng năm mới của những quốc gia này cũng không diễn ra vào ngày 1 tháng 1 như Dương lịch. Thay vào đó, sự kiện quan trọng nhất sẽ rơi vào tháng 4 dương lịch, khi Tết Songkran ở Thái Lan, Chol Chnam Thmay ở Campuchia hay Bunpimay ở Lào diễn ra. Đây là thời điểm chuyển giao thực sự trong tâm thức người dân, đánh dấu sự bắt đầu chính thức của một vòng quay thời gian mới trong Phật lịch.
Tết Songkran ở Thái Lan
Tết Bunpimay ở Lào
Sự khác biệt về năm số này cũng phản ánh một phần lòng tự hào dân tộc và ý thức bảo tồn bản sắc. Giữa làn sóng toàn cầu hóa mạnh mẽ, việc giữ lại con số 2569 trên các văn bản chính thống là cách để các quốc gia này khẳng định gốc rễ văn hóa sâu xa của mình. Nó chứng minh rằng một đất nước có thể vừa hiện đại, vừa phát triển rực rỡ về du lịch và công nghệ, nhưng vẫn không bỏ quên những giá trị truyền thống đã tồn tại hàng nghìn năm.
Nhìn vào con số 2569, chúng ta thấy được một bức tranh Đông Nam Á đa dạng và đầy màu sắc. Đó là nơi mà một bước chân qua biên giới có thể đưa bạn đi xuyên qua 543 năm lịch sử trên những trang giấy tờ, nhưng đồng thời vẫn giữ nguyên sự kết nối hiện đại của thế giới ngày nay. Một sự thật thú vị mà mỗi khi nhắc đến, chúng ta lại thêm trân trọng những nét độc đáo của những người bạn láng giềng xung quanh Việt Nam.
Báo VnExpress cũng đăng tải bài viết với tiêu đề "Hai quốc gia đang không sống ở năm 2026 như phần đông thế giới". Nội dung như sau:
Nepal đang ở năm 2082
Trong khi phần lớn cư dân trên toàn cầu vừa chào đón năm mới 2026, Nepal - một quốc gia tại vùng Nam Á đã đi trước thế giới hơn nửa thế kỷ. Tại Nepal, người dân không dùng Dương lịch hay Lịch Gregory làm thước đo thời gian chính thức. Thay vào đó, họ sử dụng hệ thống lịch Bikram Sambat, khiến đồng hồ thời gian của quốc gia này hiện đã chạm mốc năm 2082.
Nepal là một quốc gia nằm ở Nam Á, thuộc dãy Himalaya, giáp Trung Quốc (Tây Tạng) ở phía bắc và Ấn Độ ở phía nam, đông, tây. Quốc gia này nổi tiếng với địa hình núi non đa dạng, bao gồm cả đỉnh núi cao nhất thế giới là núi Everest, cùng với nền văn hóa đặc sắc, phong phú các tín ngưỡng Hindu và Phật giáo.
Khác với Dương lịch vốn có cơ sở tính theo chu kỳ của Mặt trời, Bikram Sambat là một loại lịch âm dương Hindu, tính tháng theo chu kỳ mặt trăng nhưng điều chỉnh theo mặt trời. Nếu như thế giới đón năm mới vào mùa đông lạnh giá của tháng 1, người dân Nepal lại chào đón ngày đầu năm vào giữa tháng 4 Dương lịch. Đây là thời điểm đánh dấu sự bắt đầu của tháng Baisakh - tháng đầu tiên trong năm mới của họ. Ngày lễ này không chỉ là sự chuyển giao về mặt con số mà còn là một lễ hội văn hóa lớn của đất nước.
Theo lịch Nepal, một năm cũng có 12 tháng, nhưng số ngày trong tháng thay đổi, có tháng 28 ngày nhưng có tháng lên đến 32 ngày.
Ethiopia đang ở năm 2018
Theo Times of India, sự khác biệt về mặt thời gian này nằm ở việc Ethiopia sử dụng lịch Ge'ez. So với Dương lịch, lịch Ge'ez chậm hơn khoảng 7-8 năm, mỗi năm có 13 tháng.
Trong đó, 12 tháng đầu đều có 30 ngày, còn tháng thứ 13 có 5 ngày trong năm thường và 6 ngày trong năm nhuận. Hệ lịch này được xây dựng dựa trên Mặt Trời, tức bám sát chu kỳ Trái Đất quay quanh Mặt Trời. Do đó, Ethiopia còn được gọi là vùng đất của 13 tháng nắng. Ethiopia chào đón năm mới vào ngày 11/9 do ảnh hưởng về tôn giáo và vì lúc này số giờ ban ngày và giờ ban đêm ở mọi nơi trên thế giới bằng nhau.
Ethiopia nằm ở khu vực Đông Phi, thuộc vùng Sừng châu Phi, là quốc gia không giáp biển. Thủ đô của Ethiopia là Addis Ababa, đồng thời là trung tâm chính trị của châu Phi và là nơi đặt trụ sở Liên minh Châu Phi (AU).
Ngoài ra, thay vì tính theo đồng hồ 24 giờ như quốc tế, người Ethiopia lại sử dụng hệ thống đồng hồ 12 giờ tính từ lúc mặt trời mọc. Một ngày ở Ethiopia có hai chu kỳ, bắt đầu từ bình minh (12 giờ ban ngày) và hoàng hôn (12 giờ ban đêm). Theo cách tính này, mốc 7h sáng theo chuẩn quốc tế chỉ tương đương 1h sáng trong cách tính thời gian của người Ethiopia. Giữa ngày không phải là 12h trưa mà là 6h chiều.
