Vụ đào móng công trình khiến nhà bên cạnh nứt toác, nguy cơ đổ sập: Chủ nhà còn chưa kịp tân gia, ai sẽ bồi thường?
Sự cố một căn nhà tại phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh xuất hiện nhiều vết nứt lớn, nghiêng hẳn về phía hố móng công trình đang thi công bên cạnh đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Không chỉ gây lo ngại về mức độ an toàn, vụ việc còn đặt ra câu hỏi về trách nhiệm pháp lý và nghĩa vụ bồi thường khi hoạt động xây dựng gây thiệt hại cho các công trình lân cận.
Nhà vừa sửa bị nứt lớn, nghiêng hẳn về phía công trình đang đào móng
Những ngày gần đây, vụ việc xảy ra tại tổ dân phố Dân Chủ, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh đang nhận được sự chú ý đặc biệt của dư luận sau khi một căn nhà bất ngờ xuất hiện hàng loạt vết nứt lớn và có dấu hiệu nghiêng lún nghiêm trọng.
Theo thông tin ban đầu, sáng 3/6, gia đình ông Nguyễn Văn C. tiến hành đào móng để xây dựng công trình tại số 31 đường Thánh Thiên. Trong quá trình thi công, việc đào đất sâu được cho là đã tác động đến căn nhà liền kề tại số 33 của gia đình bà Nguyễn Thị Nh.
Đoạn video về vụ việc xảy ra tại Bắc Ninh gây xôn xao mạng xã hội gần đây.
Ghi nhận tại hiện trường cho thấy phần tường và mặt tiền căn nhà của bà Nh. xuất hiện nhiều vết nứt kéo dài. Một số mảng bê tông bị bong vỡ, kết cấu công trình biến dạng rõ rệt và nghiêng hẳn về phía hố móng đang thi công. Tình trạng này khiến căn nhà đối diện nguy cơ đổ sập bất cứ lúc nào nếu không được xử lý kịp thời.
Theo chia sẻ của bà Nh., gia đình mới mua lại căn nhà này và vừa hoàn tất việc sửa chữa, chuẩn bị chuyển đến sinh sống thì sự cố bất ngờ xảy ra.
Khoảng 10 hộ dân lân cận bị ảnh hưởng
Không chỉ riêng căn nhà của bà Nh., quá trình rà soát ban đầu cho thấy khoảng 10 hộ dân xung quanh cũng có nguy cơ chịu ảnh hưởng từ sự cố.
Trước tình hình trên, chính quyền địa phương đã nhanh chóng triển khai các biện pháp khẩn cấp nhằm bảo đảm an toàn cho người dân. Nhiều hộ dân trong khu vực nguy hiểm đã được di dời đến nơi an toàn, đồng thời hiện trường được phong tỏa để phục vụ công tác kiểm tra, đánh giá và giám định.
Trong khi đó, chủ công trình cũng đã đưa máy móc và nhân lực tới hiện trường để triển khai các biện pháp khắc phục, ổn định nền đất và hạn chế nguy cơ tiếp tục xảy ra sự cố.
Luật sư phân tích trách nhiệm khi thi công gây ảnh hưởng nhà bên cạnh
Dưới góc độ pháp lý, Tiến sĩ, Luật sư Đặng Văn Cường - Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp - cho biết những vụ việc tương tự không phải hiếm gặp, đặc biệt tại các đô thị có mật độ xây dựng cao hoặc những khu vực có nền địa chất yếu.
Theo luật sư Cường, khi xảy ra sự cố dạng này, việc đầu tiên cơ quan chức năng cần thực hiện là yêu cầu chủ đầu tư tạm dừng thi công để bảo đảm an toàn cho người dân và hạn chế thiệt hại phát sinh.
“Cơ quan chức năng sẽ kiểm tra hồ sơ thiết kế, điều kiện xây dựng, đồng thời đánh giá yếu tố địa chất và kết cấu các công trình liền kề. Việc giám định độc lập là rất cần thiết để xác định nguyên nhân cũng như mức độ thiệt hại làm căn cứ xử lý trách nhiệm”, luật sư Cường nhận định.
Theo ông, cơ quan chuyên môn sẽ xem xét nhiều yếu tố như hồ sơ cấp phép xây dựng, phương án thi công, điều kiện địa chất khu vực cũng như hiện trạng của các công trình bị ảnh hưởng trước khi đưa ra kết luận cuối cùng.
Ai sẽ phải bồi thường thiệt hại?
Theo phân tích của luật sư Đặng Văn Cường, trách nhiệm bồi thường trong vụ việc sẽ được xác định dựa trên yếu tố lỗi của các bên liên quan.
Trong trường hợp chủ đầu tư hoặc đơn vị thi công vi phạm các quy định về xây dựng, thi công sai thiết kế, sai giấy phép hoặc áp dụng các biện pháp kỹ thuật không bảo đảm an toàn dẫn tới sự cố thì sẽ phải chịu trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại cho các hộ dân bị ảnh hưởng.
Ngược lại, nếu công trình được thi công đúng quy định nhưng sự cố vẫn xảy ra do các nguyên nhân khách quan như nền đất yếu hoặc công trình liền kề đã xuống cấp từ trước, cơ quan chức năng sẽ xem xét mức độ lỗi cụ thể của từng bên để xác định trách nhiệm pháp lý tương ứng.
Theo Điều 605 Bộ luật Dân sự năm 2015, chủ sở hữu hoặc người quản lý công trình xây dựng phải chịu trách nhiệm bồi thường nếu công trình của mình gây thiệt hại cho người khác. Trường hợp đơn vị thi công có lỗi trong quá trình xây dựng thì đơn vị này cũng phải liên đới chịu trách nhiệm.
Người dân có quyền yêu cầu bồi thường những gì?
Theo luật sư Cường, các hộ dân bị ảnh hưởng hoàn toàn có quyền yêu cầu bồi thường đối với toàn bộ thiệt hại thực tế phát sinh từ sự cố.
Các khoản bồi thường có thể bao gồm chi phí sửa chữa hoặc xây dựng lại công trình bị hư hỏng, chi phí thuê nhà ở tạm thời trong thời gian khắc phục hậu quả, các tổn thất phát sinh do sinh hoạt bị gián đoạn hoặc thiệt hại trong hoạt động kinh doanh nếu có.
“Các bên trước hết có thể thương lượng để thống nhất mức bồi thường. Nếu không đạt được thỏa thuận, người dân hoàn toàn có quyền yêu cầu cơ quan chức năng làm rõ hoặc khởi kiện ra tòa để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình”, ông nói.
Việc xác định chính xác nguyên nhân, mức độ thiệt hại cũng như trách nhiệm của từng bên sẽ là cơ sở quan trọng để giải quyết quyền lợi cho các hộ dân bị ảnh hưởng.

Tiếp tục giám định hiện trường
Hiện cơ quan chức năng phường Bắc Giang đang tiếp tục phối hợp với các đơn vị chuyên môn để giám định hiện trường, đánh giá mức độ ảnh hưởng của sự cố đối với các công trình xung quanh.
Song song với đó, các phương án xử lý cũng đang được xây dựng nhằm bảo đảm an toàn cho người dân trong khu vực, đồng thời làm rõ nguyên nhân và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan.
Vụ việc tiếp tục được theo dõi khi kết quả giám định chính thức chưa được công bố, trong khi nhiều hộ dân vẫn đang lo lắng trước nguy cơ ảnh hưởng đến tài sản và nơi ở của mình.
