Quốc gia Đông Nam Á có mỏ vàng 2.700 tấn, chuyên gia kết luận: Thị trường toàn cầu khó tránh ảnh hưởng
Với trữ lượng vàng ước tính lớn nhất thế giới, mỏ vàng tại một quốc gia Đông Nam Á đang được giới chuyên gia theo dõi sát sao vì khả năng tác động dài hạn tới thị trường kim loại toàn cầu.
Ngày 6 tháng 2 năm 2026, báo Đời Sống Pháp Luật đăng tải bài viết với tiêu đề "Quốc gia Đông Nam Á có mỏ vàng 2.700 tấn, chuyên gia kết luận: Thị trường toàn cầu khó tránh ảnh hưởng". Nội dung như sau:
Mỏ vàng không mới nhưng có sức nặng đặc biệt
Giữa bối cảnh giá vàng và kim loại công nghiệp biến động mạnh bởi lạm phát, chuyển dịch năng lượng và căng thẳng địa chính trị, một mỏ vàng tại Đông Nam Á vẫn giữ vị thế đặc biệt suốt nhiều thập kỷ. Không phải là phát hiện mới gây "cú sốc" tức thời, nhưng quy mô trữ lượng và vai trò ổn định nguồn cung của mỏ này khiến giới chuyên gia nhận định, ảnh hưởng của nó đối với thị trường toàn cầu là điều khó tránh khỏi trong trung và dài hạn.
Mỏ khoáng sản được nhắc tới là Grasberg Mine, nằm sâu trong dãy Sudirman Mountains, thuộc tỉnh Papua của Indonesia. Đây được đánh giá là mỏ vàng lớn nhất thế giới xét theo trữ lượng và sản lượng, đồng thời cũng là một trong những mỏ đồng lớn hàng đầu hành tinh.
Mỏ vàng được nhắc tới là Grasberg Mine, nằm sâu trong dãy Sudirman Mountains, thuộc tỉnh Papua của Indonesia. (Ảnh: The Guardian)
Grasberg được phát hiện từ cuối thế kỷ 20 và nhanh chóng trở thành trụ cột của ngành khai khoáng quốc gia. Theo các báo cáo ngành, mỏ này sở hữu trữ lượng vàng ước tính khoảng 2.700–2.800 tấn, đi kèm hàng chục triệu tấn đồng và lượng bạc đáng kể. Riêng phần vàng còn lại trong lòng mỏ được ước tính có giá trị khoảng 40 tỷ USD, tương đương hơn 1.000.000 tỷ đồng theo tỷ giá hiện nay.
Theo World Gold Council và U.S. Geological Survey (USGS), Grasberg vẫn nằm trong nhóm mỏ có sản lượng vàng cao nhất thế giới. Trung bình mỗi năm, mỏ này sản xuất khoảng 48 tấn vàng, bên cạnh gần 700.000 tấn đồng và khoảng 190 tấn bạc (số liệu năm 2023). Những con số này cho thấy tầm vóc của Grasberg không chỉ nằm ở trữ lượng "trên giấy", mà còn ở khả năng duy trì sản lượng ổn định trong thời gian dài.
Từ lộ thiên sang hầm lò: Yếu tố kéo dài "tuổi thọ" mỏ
Một trong những điểm khiến Grasberg được giới chuyên gia nhấn mạnh là quá trình chuyển dịch phương thức khai thác. Giai đoạn đầu, mỏ chủ yếu được khai thác lộ thiên. Tuy nhiên, khi các thân quặng bề mặt dần cạn kiệt, dự án đã chuyển mạnh sang khai thác hầm lò quy mô siêu lớn.
Khi các thân quặng bề mặt dần cạn kiệt, dự án đã chuyển mạnh sang khai thác hầm lò quy mô siêu lớn. (Ảnh: The Guardian)
Hiện nay, hệ thống hầm lò tại Grasberg được đánh giá là một trong những mạng lưới khai thác ngầm phức tạp và đồ sộ nhất thế giới, với tổng chiều dài hàng trăm km. Theo các phân tích kỹ thuật, chính sự chuyển đổi này đã giúp mỏ kéo dài tuổi thọ thêm nhiều thập kỷ, bảo đảm nguồn cung vàng và đồng ổn định là yếu tố then chốt tạo nên ảnh hưởng dài hạn đối với thị trường.
Vì sao chuyên gia cho rằng thị trường toàn cầu khó tránh khỏi ảnh hưởng?
Giới chuyên gia nhận định, tác động của Grasberg không nằm ở yếu tố "bất ngờ", mà ở quy mô và tính bền vững. Trong bối cảnh nhiều mỏ vàng trên thế giới đang đối mặt với hàm lượng thấp hơn, chi phí khai thác cao và rủi ro môi trường ngày càng lớn, việc một mỏ duy trì được sản lượng lớn trong thời gian dài mang ý nghĩa chiến lược.
Giới chuyên gia nhận định, tác động của Grasberg không nằm ở yếu tố "bất ngờ", mà ở quy mô và tính bền vững. (Ảnh: CNN)
Theo Reuters, Grasberg không chỉ là trụ cột của ngành khai khoáng Indonesia mà còn là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng đồng và vàng toàn cầu. Đặc biệt, từ năm 2026, mỏ này được dự báo có thể đáp ứng khoảng 5% nhu cầu đồng toàn cầu, trong bối cảnh nhu cầu đồng tăng mạnh cho hạ tầng điện, xe điện và năng lượng tái tạo.
Với vàng là tài sản trú ẩn an toàn thì việc một mỏ duy trì sản lượng lớn và ổn định giúp giảm áp lực thiếu hụt nguồn cung, qua đó ảnh hưởng gián tiếp tới xu hướng giá trong trung và dài hạn. Đây chính là lý do khiến giới chuyên gia cho rằng, dù không tạo ra "cú rung chuyển" tức thì, Grasberg vẫn đủ sức định hình thị trường theo thời gian.
Tác động kinh tế và vị thế của quốc gia Đông Nam Á
Tầm ảnh hưởng của Grasberg không chỉ thể hiện trên thị trường quốc tế. Theo các phân tích kinh tế, mỏ này đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu và GDP, đồng thời tạo ra hàng nghìn việc làm trực tiếp và gián tiếp tại khu vực Papua cũng như trên toàn quốc. Sự phát triển của mỏ còn kéo theo đầu tư hạ tầng, từ đường sá, điện năng đến các công trình cộng đồng ở vùng núi xa xôi.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia đẩy mạnh tích trữ tài nguyên chiến lược, việc sở hữu mỏ vàng lớn nhất thế giới giúp quốc gia Đông Nam Á này củng cố vị thế trên bản đồ khoáng sản toàn cầu, đồng thời tăng "độ nặng" trong các toan tính kinh tế và địa chính trị dài hạn.
Theo đánh giá của World Gold Council, những mỏ vàng quy mô lớn như Grasberg hiếm khi tạo ra cú sốc tức thời đối với giá vàng. (Ảnh: Le Ravi)
Ảnh hưởng không ồn ào, nhưng khó bỏ qua
Theo đánh giá của World Gold Council, những mỏ vàng quy mô lớn như Grasberg hiếm khi tạo ra cú sốc tức thời đối với giá vàng. Tuy nhiên, vai trò ổn định nguồn cung trong nhiều thập kỷ mới là yếu tố khiến thị trường và giới đầu tư đặc biệt quan tâm.
Trong bối cảnh kim loại quý ngày càng được coi là "lá chắn" trước bất ổn toàn cầu, mỏ vàng khoảng 2.700 tấn tại Đông Nam Á này được giới chuyên gia kết luận khó có thể đứng ngoài ảnh hưởng tới thị trường toàn cầu không phải bằng những biến động ngắn hạn, mà bằng sức nặng của quy mô, thời gian và sự bền bỉ trong chuỗi cung ứng.
Trước đó, tạp chí Người Đưa Tin cũng đăng tải bài viết với tiêu đề "Phát hiện mỏ vàng hơn 61 triệu tấn, chuyên gia kết luận: Có thể làm rung chuyển thị trường toàn cầu". Nội dung như sau:
Giữa lúc thị trường vàng toàn cầu liên tục biến động bởi lạm phát và những bất ổn địa chính trị, thông tin Iran phát hiện một mỏ vàng quy mô rất lớn tại khu vực Shadan nhanh chóng thu hút sự quan tâm của dư luận quốc tế.
Theo South China Morning Post (SCMP), mỏ vàng này nằm ở tỉnh Nam Khorasan, miền đông Iran, với tổng trữ lượng quặng ước tính hơn 61 triệu tấn là một trong những phát hiện khoáng sản đáng chú ý nhất của nước này trong nhiều năm trở lại đây.
Phong tỏa gấp toàn khu vực mỏ
Đáng chú ý, ngay sau khi kết quả thăm dò được xác nhận và công bố, chính quyền Iran đã áp dụng biện pháp phong tỏa toàn bộ khu vực mỏ Shadan. Theo VOV, các lực lượng chức năng được triển khai nhằm kiểm soát an ninh, hạn chế người dân tiếp cận khu vực mỏ và ngăn chặn nguy cơ khai thác trái phép.
Giới quan sát cho rằng đây là động thái không quá bất ngờ. Trong quá khứ, nhiều quốc gia từng chứng kiến tình trạng người dân và các nhóm khai thác tự phát đổ xô tới những khu vực được đồn đoán có vàng, dẫn tới hỗn loạn, tai nạn lao động và thất thoát tài nguyên. Với Shadan, việc phong tỏa sớm được xem là cách để chính quyền giữ quyền kiểm soát tuyệt đối đối với một tài nguyên chiến lược.
Mỏ vàng "khổng lồ" nhưng không đồng nghĩa vàng nguyên chất
Theo thông tin từ Bộ Công nghiệp, Mỏ và Thương mại Iran, mỏ Shadan bao gồm cả quặng oxit và quặng sunfua, trong đó quặng oxit được đánh giá dễ xử lý hơn, còn quặng sunfua đòi hỏi công nghệ tinh luyện phức tạp và chi phí cao. Điều này có nghĩa, con số hơn 61 triệu tấn phản ánh lượng quặng chứa vàng, chứ không phải sản lượng vàng nguyên chất có thể khai thác ngay.
SCMP dẫn ý kiến các chuyên gia địa chất cho biết, hiệu quả kinh tế của mỏ sẽ phụ thuộc lớn vào hàm lượng vàng trong mỗi tấn quặng, chi phí năng lượng, công nghệ khai thác cũng như điều kiện hạ tầng tại khu vực. Trong nhiều trường hợp, các mỏ được xếp vào diện "siêu lớn" vẫn cần nhiều năm đánh giá trước khi có quyết định khai thác thương mại.
Vàng và bài toán chiến lược của Iran
Phát hiện mỏ Shadan diễn ra trong bối cảnh kinh tế Iran chịu nhiều sức ép từ các lệnh trừng phạt kéo dài. Theo phân tích của VOV, vàng được xem là tài nguyên chiến lược, không chỉ phục vụ mục đích thương mại mà còn có thể góp phần củng cố dự trữ quốc gia và ổn định tài chính trong dài hạn.
Chính vì vậy, việc chính quyền Iran lựa chọn phong tỏa khu vực mỏ, thay vì vội vàng khai thác, cho thấy sự thận trọng trong quản lý tài nguyên. Các chuyên gia cho rằng, với những mỏ lớn như Shadan, bài toán không chỉ nằm ở trữ lượng mà còn ở cách khai thác bền vững, tránh để lại hệ lụy môi trường và xã hội.
Tác động tới thị trường vàng toàn cầu: Chưa thể sớm thấy rõ
Thông tin về mỏ vàng Shadan nhanh chóng lan rộng trên các diễn đàn đầu tư và thị trường tài chính quốc tế, làm dấy lên nhiều dự báo về khả năng tác động tới nguồn cung vàng trong tương lai. Tuy nhiên, theo đánh giá của World Gold Council, việc phát hiện một mỏ vàng mới hiếm khi tạo ra ảnh hưởng tức thì đối với thị trường toàn cầu, bởi từ giai đoạn thăm dò, xác nhận trữ lượng cho tới xây dựng hạ tầng và khai thác thương mại thường là quá trình kéo dài nhiều năm.
Bên cạnh đó, U.S. Geological Survey (USGS) cũng lưu ý rằng phần lớn các mỏ vàng được phát hiện trong những năm gần đây có xu hướng hàm lượng thấp hơn so với các mỏ truyền thống, kéo theo chi phí khai thác và tinh luyện ngày càng cao. Vì vậy, dù mỏ Shadan sở hữu quy mô quặng rất lớn, khả năng tạo ra tác động mạnh tới thị trường vàng quốc tế vẫn cần thêm thời gian để được kiểm chứng bằng các dữ liệu khai thác thực tế.
"Kho báu" và dấu hỏi phía trước
Ở thời điểm hiện tại, mỏ vàng Shadan vẫn đang trong giai đoạn đánh giá và hoàn thiện hồ sơ địa chất. Tuy nhiên, chỉ riêng việc công bố trữ lượng quặng hơn 61 triệu tấn đã đủ để đưa Iran trở lại tâm điểm chú ý của giới tài nguyên toàn cầu.
Với việc phong tỏa toàn khu vực ngay sau công bố, chính quyền Iran phát đi tín hiệu rõ ràng rằng Shadan không chỉ là một mỏ vàng đơn thuần, mà là tài sản chiến lược cần được kiểm soát chặt chẽ. Phần còn lại của câu chuyện từ sản lượng vàng thực tế cho tới tác động kinh tế sẽ phụ thuộc vào những bước đi tiếp theo, trong một quá trình được dự báo là dài hơi và nhiều toan tính.
