Mâm cơm dậy sóng MXH: Chỉ 1 cái liếc của mẹ chồng, nàng dâu ngơ ngẩn không biết mình sai ở đâu
Chia sẻ này nhanh chóng gây tranh luận.
Tạp chí Phụ nữ mới đăng tin: "Mâm cơm dậy sóng MXH: Chỉ 1 cái liếc của mẹ chồng, nàng dâu ngơ ngẩn không biết mình sai ở đâu", nội dung như sau:
Một câu chuyện đang lan truyền trên mạng xã hội về câu chuyện làm dâu xa quê đã thu hút hàng nghìn bình luận trái chiều. Không phải mâu thuẫn lớn, cũng không phải xung đột tài chính hay chuyện “mẹ chồng – nàng dâu” gay gắt, câu chuyện chỉ xoay quanh… một bữa cơm gia đình. Nhưng chính những chi tiết tưởng nhỏ ấy lại khiến nhiều người nhận ra: khác biệt văn hóa vùng miền, nếu không được thấu hiểu, có thể trở thành áp lực rất lớn trong hôn nhân.
Theo chia sẻ từ một tài khoản tự nhận là cô gái miền Nam lấy chồng miền Bắc, vì khoảng cách địa lý nên cô chỉ gặp mẹ chồng vài lần trước khi kết hôn. Sau khi về sống cùng gia đình chồng, đặc biệt trong dịp cận Tết – thời điểm gia đình sum họp đông đủ cô mới bắt đầu cảm nhận rõ sự khác biệt trong nếp sinh hoạt.
Cô kể: “Gần Tết nên em theo chồng về quê nấu nướng dọn dẹp. Lúc ăn cũng chia ra các mâm, tự nhiên mẹ chồng lại nói nhỏ với em là xuống mâm dưới ngồi, mâm trên là của các cụ. Đến khi ngồi ăn thấy mẹ chồng hay liếc nhìn em, rồi tối về thấy chồng kéo vào phòng than thở: ‘Mẹ bảo anh về dạy lại’”.

Sau đó, cô mới biết trong bữa cơm gia đình cần mời từng người theo thứ bậc, khi ăn không được nối đũa, không được ngửa muỗng khi múc canh. Những điều tưởng chừng đơn giản nhưng với cô lại là trải nghiệm hoàn toàn mới.
“Trước giờ em ăn uống khá thoải mái, cứ bới cơm cho no là được. Giờ vừa ăn vừa sợ làm sai. Nghe chồng ‘dạy’ xong em hơi tự ái. Không biết do mẹ chồng em khó hay do em thiếu kỹ năng sống. Giờ bữa cơm nào cũng thấy khó nuốt vì phải ngồi đối diện mẹ”, cô bộc bạch.
Chia sẻ này nhanh chóng gây tranh luận. Có người cho rằng cô gái chưa quen nếp nhà nên dễ cảm thấy áp lực. Nhưng cũng có ý kiến bày tỏ sự đồng cảm, cho rằng việc bị nhắc nhở theo cách gián tiếp hoặc thông qua chồng có thể khiến con dâu tổn thương.
Khác biệt văn hóa gia đình, chuyện nhỏ nhưng không hề nhỏ
Thực tế, trong nhiều gia đình Việt, đặc biệt là gia đình nhiều thế hệ, bữa cơm không chỉ là chuyện ăn uống mà còn thể hiện trật tự, phép tắc và sự tôn trọng người lớn. Ở một số gia đình, việc phân mâm, mời cơm, cách cầm đũa, cách ngồi ăn… được xem là nét văn hóa truyền thống cần giữ gìn.
Tuy nhiên, những quy tắc này không phải ở đâu cũng giống nhau. Ngay trong cùng một vùng miền, mỗi gia đình cũng có nếp sinh hoạt riêng. Vì vậy, khi một người bước vào môi trường gia đình hoàn toàn mới, việc bỡ ngỡ là điều rất dễ xảy ra.
Các chuyên gia tâm lý gia đình từng nhận định, xung đột trong hôn nhân nhiều khi không xuất phát từ những vấn đề lớn, mà bắt đầu từ những khác biệt rất đời thường: thói quen sinh hoạt, cách ứng xử, quan niệm về lễ nghi hay vai trò trong gia đình.
Trong câu chuyện đang được chia sẻ, điều khiến nhiều người chú ý không chỉ là các quy tắc trong bữa cơm, mà còn là cách truyền đạt. Việc mẹ chồng góp ý thông qua con trai có thể vô tình tạo áp lực cho cả hai vợ chồng. Người vợ cảm thấy mình bị đánh giá, còn người chồng lại rơi vào thế khó xử khi phải đứng giữa mẹ và vợ.
Trong các gia đình đa văn hóa vùng miền, vai trò của người chồng thường được xem là “cầu nối”. Nếu có sự giải thích nhẹ nhàng, giúp vợ hiểu ý nghĩa của những quy tắc gia đình, đồng thời chia sẻ với cha mẹ về sự khác biệt môi trường sống của vợ, nhiều mâu thuẫn có thể được giảm bớt.
Thích nghi không có nghĩa là đánh mất bản thân

Ở góc độ khác, việc học cách thích nghi với nếp sống mới cũng là kỹ năng quan trọng khi bước vào hôn nhân. Không ít người cho rằng, hiểu và tôn trọng văn hóa gia đình bạn đời là một cách thể hiện sự trân trọng mối quan hệ.
Tuy vậy, sự thích nghi chỉ bền vững khi được xây dựng trên nền tảng thấu hiểu hai chiều. Gia đình chồng cũng cần có khoảng thời gian để con dâu làm quen, thay vì kỳ vọng cô phải ngay lập tức hòa nhập hoàn toàn. Những lời góp ý nếu được chia sẻ thẳng thắn, chân thành và mang tính hướng dẫn thay vì phán xét, thường dễ được đón nhận hơn.
Câu chuyện của cô gái trẻ cho thấy một thực tế quen thuộc: kết hôn không chỉ là sự gắn kết giữa hai cá nhân mà còn là sự giao thoa giữa hai gia đình, hai nền nếp sống. Khi khoảng cách văn hóa càng lớn, sự cảm thông và giao tiếp càng trở nên quan trọng.
Nhiều người sau khi đọc chia sẻ đã cho rằng, thay vì đặt câu hỏi “ai đúng, ai sai”, điều cần thiết hơn là tìm cách giúp những người trong cuộc hiểu nhau. Bởi suy cho cùng, một bữa cơm gia đình chỉ thực sự trọn vẹn khi mọi thành viên đều cảm thấy thoải mái và được tôn trọng.
Câu chuyện vẫn đang tiếp tục nhận về nhiều ý kiến khác nhau. Nhưng có lẽ điều mà nó gợi ra rõ ràng nhất là: trong hôn nhân, khác biệt không đáng sợ. Điều đáng sợ là khi những khác biệt ấy không được nói ra và lắng nghe đúng cách.
Trước đó báo Phụ nữ thành phố Hồ Chí Minh cũng từng chia sẻ câu chuyện mẹ chồng nàng dâu và ý kiến trái chiều xung quanh mâm cơm nhà. Bài viết được đăng tải với tiêu đề: "Tranh cãi gay gắt quanh bữa ăn nàng dâu ở cữ "bóc phốt" mẹ chồng", cho biết nội dung sau:
Mâm cơm ở cữ trở thành đề tài bàn luận trên mạng xã hội với vô số ý kiến trái chiều. Từ chia sẻ của các chị em, không ít cảnh ngộ nhận được sự đồng tình và cũng không ít tâm sự bị “ném đá”.
Sự việc bắt nguồn từ dòng trạng thái của một nàng dâu trẻ. Chị đăng lên mạng hình ảnh 3 mâm cơm ở cữ được mẹ chồng chuẩn bị. Theo chị, gia cảnh nhà chồng thuộc hàng khá giả của xóm.
Một hình là tô cơm trắng ăn cùng 2 quả trứng và chén nước mắm trong. Hình thứ 2, vẫn là cơm trắng nhưng kèm chén thịt (khoảng được 4 - 5 miếng) trộn chung với mắm và bữa thứ 3 gồm canh rau ngót, cơm trắng và thịt kho.
Dưới phần hình ảnh, cô dâu trẻ than phiền vì ăn không nổi những gì mẹ chồng chuẩn bị. Mỗi bữa chỉ tới muỗng thứ 3 là không thể tiếp tục.
Trước chia sẻ của nàng dâu, nhiều chị em đồng cảm, thương cho hoàn cảnh của mẹ trẻ vì ăn uống như vậy là thiếu chất, khó có thể đủ sữa cho con. Chưa kể, việc ăn uống khô khan, thiếu chất dễ khiến tâm trạng người mẹ trở nên căng thẳng, chán nản và rơi vào trạng thái cảm xúc tiêu cực.
Trong bình luận, không ít phụ nữ kể họ cũng trải qua những bữa cơm ở cữ “nghèo” chất, “nghèo” hình thức. Đương nhiên, hiếm ai trong số họ kể cụ thể lý do vì sao mẹ chồng lại chuẩn bị mâm cơm như thế, chỉ thấy những lời tủi hờn, than trách số phận xui rủi, không được nhà chồng thương yêu.
Đọc những bình luận này, cảm giác đầu tiên của tôi là thấy thương cho các chị em bởi sau lần vượt cạn khó nhọc, đau đớn, họ chưa nhận được sự quan tâm như bản thân mong cầu. Cứ như vậy, mỗi bữa cơm lại là một “trận chiến” chỉ để làm no bụng, hoàn toàn không phải là ăn ngon miệng, ăn trong vui vẻ, hạnh phúc.
Nhưng trong những bình luận được để lại, không ít chia sẻ đến từ các chị em chuộng lối sống tự chủ, độc lập, không cậy nhờ đến người khác chăm sóc. Một tài khoản tên Trần Vân Anh cho biết nếu không ăn được, nàng dâu trẻ nên bế con về nhà mẹ đẻ hoặc tìm cách đặt đồ ăn nấu sẵn thay vì ngồi một chỗ “nuốt” tủi thân vào người.
Ngoài ra, người này cho biết từ kinh nghiệm của bản thân, phụ nữ ở cữ cũng nên chủ động, đừng để bị phụ thuộc vào người khác. Muốn ăn gì, bạn chủ động nhờ chồng hoặc người thân mua và tự xuống bếp, mang găng tay và dùng nước ấm là được.
“Nếu cuộc sống không dịu dàng với mình thì tự mình đối xử dịu dàng với mình đi nhé!”, tài khoản Trần Vân Anh chia sẻ.
Một tài khoản tên Phạm Vui tâm sự rằng phụ nữ nên có chút tiền phòng thân để khi ở cữ, bạn muốn ăn gì thì nhờ mẹ chồng nấu hoặc nếu là người thích độc lập, bạn nên vào bếp để tự lo cho mình.
Người này đánh giá hành động của nàng dâu trẻ trong câu chuyện là chưa phù hợp, bởi nếu đăng những điều này lên mạng xã hội dễ khiến mẹ chồng, chồng và gia đình hai bên xào xáo.
Nên có những chia sẻ cụ thể hơn với mẹ chồng hoặc nếu có tâm sự khó nói, cũng nên tỏ bày thêm để tránh dư luận ảnh hưởng đến gia đình chồng. Đó là cách tôn trọng mẹ chồng vì không phải ai cũng vào bếp nấu cơm cho con dâu như vậy.
Khi mang câu chuyện này nói với một chị đồng nghiệp, tôi nghe được một tâm sự mà có lẽ, những người phụ nữ sắp sửa bước vào giai đoạn ở cữ như tôi có thể xem đó như một gợi ý để tự tạo hạnh phúc cho mình.
Chị kể, dù sinh con đầu lòng hay khi có cháu thứ hai, dù sinh mổ, chị vẫn cùng chồng vào bếp nấu nướng. Đương nhiên, khoảng thời gian 3 ngày mới sinh ở bệnh viện, chị đặt cháo và cơm theo khẩu phần của bệnh viện.
Từ khi về nhà, những lúc con ngủ (trẻ sơ sinh thường ngủ li bì suốt ngày, nên người mẹ không hề thiếu thời gian) muốn ăn gì chị tự xuống bếp làm, dù có ba mẹ ruột để nhờ vả.
Chị nhớ món ăn duy nhất mẹ nấu cho chị ăn thêm ngày ở cữ là món canh đu đủ để lợi sữa. Chị ăn trong vui vẻ để mẹ an lòng, nhưng chị không thấy thoải mái, càng không thích cảnh mẹ già lui cui bưng mâm cơm thịnh soạn lên lầu, chờ con gái ăn xong để dọn dẹp như các nhà khác. Chị nói, chị có niềm vui tự phục vụ cùng suy nghĩ "bà đẻ không phải người bệnh".
Tôi nghĩ, không nhiều phụ nữ chọn lối sống độc lập, hiện đại như chị đồng nghiệp, bởi xưa nay, dân gian quan niệm phụ nữ mới sinh phải kiêng cữ nhiều. Đa số các mẹ trông cậy hoàn toàn việc ăn uống, thậm chí phó thác cả việc trông nom con nhỏ cho bà nội, bà ngoại hay người giúp việc.
Khó trách tâm lý muốn được chăm sóc, quan tâm khi cơ thể còn yếu mệt của các bà đẻ. Nhưng nàng dâu chỉ nên trông đợi sự chăm sóc khi mẹ chồng là người tâm lý, yêu thương con cháu vô điều kiện và chồng khôn khéo trong xử lý các khúc mắc trong gia đình. Còn không, hãy cứ tự lập được phần nào hay phần đó, hạn chế giao chuyện ăn uống của bản thân cho mẹ chồng, rồi đến khi cơm không lành, canh không ngọt lại “bóc phốt” trên mạng xã hội.
