Chủ cửa hàng hải sản 30 năm nói thẳng: 4 loại ngao cho không cũng đừng lấy, ăn không ngon còn "rước bệnh vào thân"
Theo người bán hải sản này, ngao tuy bình dân nhưng rất khó chọn. Nhiều người mua theo cảm tính mà không hay có thể ngao đang phân hủy, chứa nhiều "chất độc".
Ngao là thực phẩm quen thuộc, giàu dinh dưỡng nhưng cũng thuộc nhóm hải sản dễ giảm chất lượng nếu bảo quản hoặc lựa chọn không đúng cách. Theo chia sẻ của một tiểu thương có hơn 30 năm kinh nghiệm kinh doanh thủy hải sản tại Trung Quốc, chỉ cần quan sát một vài đặc điểm đơn giản cũng có thể nhận biết được ngao còn tươi hay đã giảm chất lượng để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe.
Ông Dương, ngoài 60 tuổi, là chủ một quầy hải sản có nhiều năm hoạt động tại chợ. Dù cửa hàng không quá lớn nhưng luôn có lượng khách ổn định. Trong khi vừa lựa ngao cho khách, ông cho biết nhiều năm tiếp xúc với mặt hàng này giúp ông chỉ cần quan sát sơ qua cũng có thể phân biệt ngao tươi với những mẻ hàng không còn đạt chất lượng.
Theo ông, con trai ông cũng mở một quán ăn gần khu chợ và sử dụng nguyên liệu trực tiếp từ cửa hàng của gia đình. Chính vì vậy, việc lựa chọn nguồn hải sản luôn được đặt lên hàng đầu.
"Nhà tôi bán tuy có đắt hơn chỗ khác một chút, nhưng tiền nào của nấy, toàn là đồ tươi ngon. Dám bán, dám ăn", ông Dương chia sẻ.
Ông cho biết ngao là loại hải sản có giá thành phổ biến nhưng lại khá khó chọn. Nếu mua phải ngao đã giảm chất lượng hoặc bị hỏng, không chỉ ảnh hưởng đến hương vị món ăn mà còn có thể làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Theo kinh nghiệm của ông, có 4 loại ngao người tiêu dùng nên tránh.
Ngao há miệng nhưng chạm vào không khép lại
Theo ông Dương, phản xạ đóng mở vỏ là dấu hiệu quan trọng nhất để đánh giá độ tươi của các loại nhuyễn thể hai mảnh vỏ.
Ngao còn sống thường khép kín miệng hoặc chỉ hé mở nhẹ. Nếu dùng tay chạm hoặc gõ nhẹ vào vỏ, chúng sẽ nhanh chóng khép lại để phản ứng với tác động bên ngoài.
Ngược lại, những con ngao mở to vỏ nhưng hoàn toàn không phản ứng khi chạm vào thường đã chết hoặc rất yếu.
"Nhiều người đi chợ thấy ngao mở miệng tưởng là ngao tươi đang thở, nhưng nếu đụng tay vào mà nó không khép vỏ lại thì 100% là ngao chết hôi. Loại này chứa đầy vi khuẩn, người bán chúng tôi cho không cũng không ăn", ông Dương cho biết.
Theo góc độ chuyên môn về an toàn thực phẩm, khi ngao chết, các vi sinh vật tự nhiên bên trong sẽ phát triển nhanh hơn. Nếu sử dụng ngao đã chết trong thời gian dài, nguy cơ rối loạn tiêu hóa, nôn và tiêu chảy có thể tăng lên do vi khuẩn và các sản phẩm phân hủy.
Ngao quá nhẹ hoặc vỏ bị nứt, sứt mẻ
Một cách kiểm tra khác được ông Dương khuyến nghị là cầm thử vài con ngao để cảm nhận trọng lượng.
Theo ông, ngao còn sống thường giữ một lượng nước bên trong nên khi cầm sẽ có cảm giác nặng tay và chắc.
Trong khi đó, những con cầm lên thấy nhẹ bất thường có thể đã mất nước, phần thịt co lại hoặc không còn đảm bảo chất lượng.
Ngoài ra, người tiêu dùng cũng nên tránh những con có vỏ bị nứt, vỡ hoặc sứt mẻ nhiều. Các khe nứt trên vỏ có thể tạo điều kiện để bùn đất và vi sinh vật từ môi trường bên ngoài xâm nhập vào bên trong, khiến ngao nhanh giảm chất lượng.
Ngao có mùi lạ hoặc mùi hôi bất thường
Theo kinh nghiệm của người bán lâu năm, ngao tươi chỉ có mùi đặc trưng của nước biển hoặc mùi tanh rất nhẹ.
"Nếu ngửi thấy bất kỳ mùi hắc lạ nào khác ngoài mùi nước biển tự nhiên, dù người bán có hạ giá một nửa hay cho không thì cũng đừng lấy", ông Dương nói.
Ông cho biết khi thịt ngao bắt đầu phân hủy sẽ xuất hiện mùi ôi, mùi chua hoặc mùi hắc bất thường. Trong một số trường hợp, những mẻ ngao có mùi hóa chất còn có thể đã được xử lý bằng dung dịch bảo quản nhằm kéo dài thời gian bày bán.
Quá trình phân hủy của hải sản cũng có thể tạo ra histamine, hợp chất có khả năng gây phản ứng dị ứng hoặc làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm ở một số người.
Ngao quá nhỏ hoặc quá lớn
Theo ông Dương, nhiều người có thói quen chỉ chọn ngao thật nhỏ vì giá rẻ hoặc chỉ tìm những con thật lớn với suy nghĩ sẽ nhiều thịt hơn.
Tuy nhiên, ông cho rằng cả hai lựa chọn này đều không phải tối ưu.
Ngao quá nhỏ thường chưa phát triển hoàn toàn nên phần thịt ít, khi chế biến dễ co lại và giảm độ ngọt. Trong khi đó, những con có kích thước quá lớn thường đã già, phần thịt có xu hướng dai và kém mềm hơn.
Ông khuyến nghị nên ưu tiên các mẻ ngao có kích thước vừa phải, đồng đều, vỏ sạch tự nhiên và không bám quá nhiều bùn đất.
Bên cạnh đó, người tiêu dùng cũng nên mua tại các cửa hàng hải sản hoặc siêu thị có nguồn gốc hàng hóa rõ ràng thay vì lựa chọn những điểm bán không bảo đảm điều kiện vệ sinh.
Ba mẹo làm sạch và bảo quản ngao tại nhà
Ngoài kinh nghiệm chọn ngao, ông Dương còn chia sẻ một số cách sơ chế và bảo quản để giữ chất lượng thực phẩm sau khi mua.
-
Giúp ngao nhanh nhả cát: Có thể ngâm ngao trong nước ấm nhẹ pha với một ít muối, thêm vài lát ớt tươi hoặc một giọt dầu ăn, sau đó để khoảng 1-2 giờ để ngao tự nhả bùn cát.
-
Bảo quản ngắn hạn từ 1-2 ngày: Không buộc kín trong túi nilon. Nên để ngao vào rổ hoặc khay thoáng, phủ khăn ẩm lên trên rồi bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh ở nhiệt độ khoảng 4-8 độ C.
-
Bảo quản lâu hơn: Có thể luộc sơ hoặc tách lấy phần thịt ngao, cho vào túi bảo quản cùng một ít nước luộc ngao rồi cấp đông ở khoảng -18 độ C để sử dụng khi cần.
-
Minh Tuyến
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 4/8/2026 | 11:00)
