Virus Nipah là gì, gây biến chứng ra sao khiến nhiều nước phải đưa ra cảnh báo?
Ấn Độ đang thực hiện nhiều hành động để ngăn chặn sự bùng phát của virus Nipah ở bang West Bengal sau khi có 5 ca nhiễm được xác nhận, bao gồm cả bác sĩ và y tá bị nhiễm. Đây là loại virus nguy hiểm, hiện chưa có thuốc điều trị mà tỷ lệ tử vong lại cao.
Theo báo Tiền Phong có bài Virus Nipah là gì, gây biến chứng ra sao khiến nhiều nước phải đưa ra cảnh báo? Nội dung như sau:
Gần 100 người đã được yêu cầu cách ly tại nhà và các bệnh nhân nhiễm virus Nipah (NiV) ở Ấn Độ đang được điều trị tại các bệnh viện, với một bệnh nhân đang trong tình trạng nguy kịch, theo truyền thông địa phương, thông tin được đăng trên trang Independent.
Đài Loan (Trung Quốc) và Thái Lan đã đưa ra cảnh báo về loại virus được cho là có nguy cơ lớn với sức khỏe cộng đồng này, và khuyên người dân hết sức cẩn thận nếu đi du lịch hoặc công tác đến Ấn Độ, theo Bangkok Post và Focus Taiwan.
Nipah là một loại virus rất nguy hiểm, hiện chưa có vắc-xin hoặc thuốc điều trị. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) coi Nipah là tác nhân gây bệnh có nguy cơ cao.
Nhân viên y tế theo dõi màn hình ở sân bay Suvarnabhumi (Thái Lan) để kiểm tra thân nhiệt khách đến trong khi ở Ấn Độ đang có nhiều ca nhiễm virus Nipah. Ảnh: Cơ quan Kiểm soát Dịch bệnh (DDC).
Vậy người nhiễm NiV có triệu chứng và biến chứng gì?
Ban đầu, người nhiễm NiV thường không có triệu chứng đặc biệt nào nên rất khó được phát hiện sớm. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), thời gian ủ bệnh thường là 4 - 21 ngày. Bệnh nhân có thể có những triệu chứng giống cúm, như sốt, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi. Một số trường hợp có thể bị ho, khó thở hoặc viêm phổi, mặc dù mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng này có thể rất khác nhau. Một số bệnh nhân có thể bị viêm màng não.
Mức độ nguy hiểm của NiV còn ở tỷ lệ tử vong cao, từ 40 đến 75% tùy vào đợt bùng phát và chủng virus liên quan. Người bệnh sống sót cũng có thể chịu các ảnh hưởng lâu dài về thần kinh, như co giật, thay đổi tính cách, theo Cơ quan An ninh Y tế Anh.

Nhân viên y tế đưa một người nghi nhiễm NiV ở bang Kerala (Ấn Độ) đi cách ly vào một đợt dịch trước đây. Ảnh: AFP via Getty.
Virus Nipah lây lan thế nào?
Nó truyền từ động vật sang người và từ người sang người, theo WHO. Con người có thể bị nhiễm bệnh do tiếp xúc trực tiếp với dơi hoặc các động vật khác bị nhiễm bệnh, hoặc do ăn phải thức ăn bị nhiễm nước bọt hoặc chất thải của dơi. Cũng đã có báo cáo về những trường hợp lây từ người sang người, đặc biệt là do tiếp xúc gần với dịch cơ thể của người bệnh.
Với việc có các ca nhiễm NiV ở Ấn Độ như trên, người dân nên rất cẩn thận khi tới Ấn Độ, cố gắng tránh tới các khu vực đang bùng phát dịch bệnh trừ phi thực sự cần thiết, tránh tiếp xúc với động vật nhiễm bệnh, nếu có tiếp xúc thì sau đó cần rửa tay xà phòng. Ngoài ra, nên rửa sạch trái cây trước khi ăn. Người trở về từ Ấn Độ mà có các triệu chứng như nêu phía trên thì nên hỏi ý kiến bác sĩ ngay lập tức.
Báo VTV đưa tin: "Xuất hiện ổ dịch virus Nipah tại Ấn Độ, một số nước châu Á nâng mức cảnh báo", nội dung như sau:
Theo thông báo chính thức, 2 y tá đang làm việc tại một bệnh viện tư ở thị trấn Barasat, gần thành phố Kolkata, đã được xác nhận nhiễm virus Nipah. Một trong hai người hiện trong tình trạng nguy kịch, hôn mê sâu. Cả hai từng làm việc chung trong những ngày cuối tháng 12/2025 và xuất hiện triệu chứng sốt cao, suy hô hấp trước khi phải nhập khoa hồi sức tích cực. Điều tra ban đầu cho thấy nguồn lây nhiều khả năng bắt nguồn từ một bệnh nhân có triệu chứng hô hấp nặng, đã tử vong trước khi được xét nghiệm xác định.
Trước diễn biến nghiêm trọng, chính quyền Tây Bengal đã lập tức áp dụng các biện pháp cách ly, truy vết và giám sát y tế khẩn cấp. Khoảng 180 người đã được xét nghiệm, trong đó 20 trường hợp tiếp xúc nguy cơ cao bị đưa vào diện cách ly 21 ngày. Bộ Y tế và Phúc lợi Gia đình Ấn Độ cũng yêu cầu tất cả các bang tăng cường giám sát, phát hiện sớm và thực hiện nghiêm các biện pháp phòng ngừa nhằm ngăn chặn dịch bệnh lan rộng
Virus Nipah là mầm bệnh có nguồn gốc từ dơi ăn quả, có thể lây sang người qua thực phẩm bị nhiễm bẩn, tiếp xúc với động vật mắc bệnh hoặc qua giọt bắn và dịch tiết giữa người với người. Tỷ lệ tử vong của virus này được ghi nhận lên tới 75%, với các triệu chứng ban đầu như sốt, nôn, mệt mỏi, sau đó có thể tiến triển thành suy hô hấp và viêm não cấp. Một số biến chứng thần kinh nguy hiểm có thể xuất hiện sau nhiều tháng hoặc nhiều năm.
Trước nguy cơ lan sang các quốc gia châu Á, Thái Lan đã bắt đầu sàng lọc y tế đối với hành khách nhập cảnh từ Ấn Độ tại các sân bay quốc tế lớn, đồng thời phát thẻ cảnh báo sức khỏe cho người đến từ vùng nguy cơ. Nepal cũng nâng mức cảnh giác, tăng cường kiểm tra y tế tại sân bay và các cửa khẩu biên giới giáp Ấn Độ.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), virus Nipah được xếp vào nhóm mầm bệnh ưu tiên do tiềm năng gây dịch lớn. Hiện nay chưa có vaccine hay thuốc điều trị đặc hiệu đối với virus này. Các chuyên gia y tế cảnh báo việc chẩn đoán nhầm hoặc bỏ sót ca bệnh, đặc biệt trong môi trường bệnh viện, có thể khiến nhân viên y tế trở thành nhóm đối tượng chịu rủi ro cao nhất.
