Lời khuyên đến tất cả các gia đình đang dùng 4 loại cốc này: Vứt ngay còn kịp!
Có một sự thật là: Lựa chọn sai loại cốc đựng thì uống nước gì hay uống bao nhiêu nước bạn cũng không khỏe, thậm chí còn tự “đầu độc” mình.
Không chỉ chất lượng đồ uống, vật liệu làm cốc và tình trạng của dụng cụ đựng cũng là những yếu tố cần được quan tâm để bảo đảm an toàn khi sử dụng hằng ngày. Một số loại cốc giá rẻ, không rõ nguồn gốc hoặc có lớp phủ bị hư hỏng có thể làm tăng nguy cơ các chất không mong muốn thôi nhiễm vào đồ uống.
Dưới đây là 4 loại cốc người tiêu dùng nên cân nhắc khi lựa chọn, đồng thời chú ý đến hướng dẫn sử dụng và vệ sinh để hạn chế những rủi ro có thể xảy ra.
1. Cốc giả sứ
Cốc giả sứ được nhiều gia đình lựa chọn nhờ giá thành thấp, kiểu dáng đa dạng, trọng lượng nhẹ và ít bị vỡ hơn đồ sứ thông thường. Tuy nhiên, độ an toàn của sản phẩm phụ thuộc vào vật liệu chế tạo, chất lượng sản xuất và điều kiện sử dụng.
Một số loại cốc giả sứ được làm từ nhựa melamine. Vật liệu này có thể được sử dụng an toàn trong những điều kiện phù hợp, nhưng không phải lựa chọn thích hợp để đựng đồ uống quá nóng hoặc sử dụng sai hướng dẫn. Nhiệt độ cao, tình trạng xuống cấp và chất lượng sản phẩm không bảo đảm có thể làm tăng nguy cơ các thành phần hóa học thôi nhiễm vào thực phẩm.
Đặc biệt, sản phẩm kém chất lượng hoặc không đáp ứng tiêu chuẩn an toàn có thể tiềm ẩn nguy cơ phát tán melamine, formaldehyde và các chất không mong muốn khác. Formaldehyde được Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế xếp vào nhóm chất gây ung thư ở người. Tuy nhiên, mức độ rủi ro còn phụ thuộc vào liều lượng phơi nhiễm và điều kiện tiếp xúc, không thể kết luận rằng mọi loại cốc giả sứ đều gây ngộ độc hay ung thư khi sử dụng.
Người tiêu dùng nên lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, thông tin vật liệu và hướng dẫn sử dụng cụ thể. Không nên tiếp tục dùng cốc khi bề mặt bị nứt, đổi màu, biến dạng hoặc có dấu hiệu xuống cấp.
2. Cốc giấy dùng một lần
Cốc giấy dùng một lần được ưa chuộng vì tính tiện lợi, nhất là tại các quán cà phê, cửa hàng đồ uống và nơi làm việc. Tuy nhiên, loại cốc này thường có lớp phủ bên trong để hạn chế thấm nước, do đó không nên mặc định rằng sản phẩm hoàn toàn không chứa nhựa hoặc có thể phân hủy dễ dàng trong mọi điều kiện.
Theo một nghiên cứu của Viện Công nghệ Ấn Độ được bài viết nguồn đề cập, việc đựng đồ uống nóng trong cốc giấy có thể làm phát tán các hạt vi nhựa và một số chất khác từ vật liệu tiếp xúc với đồ uống. Mức độ phát tán phụ thuộc vào thành phần lớp phủ, nhiệt độ, thời gian tiếp xúc và chất lượng sản phẩm.
Một số loại cốc kém chất lượng còn có nguy cơ chứa những thành phần không đáp ứng yêu cầu an toàn thực phẩm. Vì vậy, người dùng nên tránh sử dụng cốc không rõ nguồn gốc hoặc có dấu hiệu bất thường, đặc biệt khi đựng đồ uống nóng.
Bên cạnh vấn đề sức khỏe, cốc giấy dùng một lần cũng tạo ra lượng rác thải đáng kể. Do có thể kết hợp giấy với lớp phủ chống thấm, việc tái chế sản phẩm không phải lúc nào cũng đơn giản như giấy thông thường.
Để hạn chế rác thải và giảm việc tiếp xúc với các vật liệu dùng một lần, người tiêu dùng có thể ưu tiên cốc thủy tinh, sứ hoặc bình đựng đồ uống tái sử dụng được thiết kế phù hợp với mục đích sử dụng.
3. Cốc kim loại tráng men bên trong lòng cốc
Cốc tráng men thường có phần thân bằng kim loại, bên ngoài hoặc bên trong được phủ một lớp men giống sứ. Sản phẩm có kiểu dáng bắt mắt, nhưng người dùng cần chú ý đến chất lượng lớp phủ và tình trạng của cốc trong quá trình sử dụng.
Nếu lớp men bên trong bị nứt, sứt mẻ hoặc bong tróc, phần kim loại bên dưới có thể lộ ra và tiếp xúc trực tiếp với đồ uống. Khi đó, nguy cơ thôi nhiễm kim loại sẽ phụ thuộc vào loại kim loại được sử dụng, tình trạng lớp phủ và đặc tính của đồ uống.
Đặc biệt, đồ uống có tính axit có thể làm tăng khả năng giải phóng một số kim loại từ những bề mặt kim loại không được bảo vệ phù hợp. Vì vậy, không nên tiếp tục sử dụng cốc tráng men khi lớp phủ đã hư hỏng, xuất hiện vết nứt hoặc có dấu hiệu ăn mòn.
Khi lựa chọn sản phẩm, người tiêu dùng nên ưu tiên cốc có nguồn gốc rõ ràng, lớp men đồng đều, không có khuyết tật và đáp ứng các yêu cầu an toàn khi tiếp xúc với thực phẩm. Trong quá trình vệ sinh, cần tránh những cách chà rửa quá mạnh có thể làm hỏng lớp phủ.
4. Cốc inox giá rẻ, không rõ nguồn gốc
Cốc inox được sử dụng phổ biến nhờ độ bền, khả năng giữ nhiệt, dễ vệ sinh và ít bị vỡ khi va chạm. Tuy nhiên, chất lượng của sản phẩm phụ thuộc vào loại thép không gỉ, quy trình sản xuất và mức độ đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn.
Đối với những chiếc cốc inox giá rẻ, không rõ nguồn gốc, người dùng khó xác định chính xác thành phần vật liệu cũng như khả năng chống ăn mòn. Một sản phẩm không đạt yêu cầu có thể làm tăng nguy cơ kim loại thôi nhiễm vào đồ uống trong một số điều kiện sử dụng.
Thành phần của thép không gỉ có thể bao gồm sắt, crom, niken và một số nguyên tố khác tùy loại hợp kim. Nguy cơ thôi nhiễm phụ thuộc vào chất lượng vật liệu, tình trạng bề mặt, nhiệt độ và đặc tính của đồ uống. Vì vậy, không thể khẳng định mọi cốc inox giá rẻ đều giải phóng chì, cadmium hoặc các kim loại độc hại; điều quan trọng là lựa chọn sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn an toàn.
Với cốc inox chất lượng tốt, người dùng vẫn nên tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất, nhất là khi đựng đồ uống có tính axit như nước cam, nước chanh hoặc cà phê. Nếu sản phẩm không được thiết kế để tiếp xúc với những loại đồ uống này trong thời gian dài, nên lựa chọn dụng cụ phù hợp hơn.
Ngoài ra, khi vệ sinh cốc inox, nên sử dụng chất tẩy rửa nhẹ và dụng cụ mềm. Tránh dùng búi cọ kim loại hoặc hóa chất có tính ăn mòn mạnh vì chúng có thể làm trầy xước, ảnh hưởng đến bề mặt và độ bền của sản phẩm.
Chọn cốc an toàn: Không chỉ nhìn vào giá thành
Dù sử dụng cốc giả sứ, cốc giấy, cốc tráng men hay cốc inox, người tiêu dùng cũng nên ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, thông tin vật liệu minh bạch và hướng dẫn sử dụng cụ thể.
Không nên tiếp tục sử dụng cốc bị nứt, bong lớp phủ, biến dạng hoặc có dấu hiệu xuống cấp. Đồng thời, cần lựa chọn dụng cụ phù hợp với nhiệt độ và loại đồ uống, thay vì dùng một chiếc cốc cho mọi mục đích.
Việc lựa chọn đúng vật liệu, sử dụng theo hướng dẫn và vệ sinh phù hợp sẽ giúp hạn chế nguy cơ thôi nhiễm các chất không mong muốn. Thay vì lo ngại tất cả các loại cốc thuộc một nhóm vật liệu, người dùng nên quan tâm đến chất lượng thực tế của sản phẩm và điều kiện sử dụng để bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Mai Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 13/10/2026 | 07:55)
