Kiên cường đợi con hơn nửa thế kỉ, người mẹ 103 tuổi trút hơi thở cuối cùng chỉ 13 ngày sau khi tìm được hài cốt con trai
Cụ Trần Thị Duyên dành nửa thế kỷ để tìm và đoàn tụ người con trai hy sinh nơi chiến trường. Sau khi kịp đón liệt sĩ Trần Hữu Quân trở về quê hương trong cuộc đoàn tụ chỉ hơn một phút, ngày 29/9 người mẹ 103 tuổi đã thanh thản đi xa.
Kể từ ngày 16/9/2026, gia đình cụ Trần Thị Duyên đã không còn phải lặp lại lời hứa "sẽ cố gắng tìm và đưa anh Quân trở về", bởi tâm nguyện được duy trì suốt gần nửa thế kỷ qua chính thức hoàn thành. Hài cốt của Liệt sĩ Trần Hữu Quân nay đã được quy tập và an táng trang trọng tại nghĩa trang quê nhà ở xã Bình Giang, tỉnh Ninh Bình.
Trên con đường làng dẫn vào xóm Xuân Mai, thôn Vũ Bản – tuyến đường năm xưa người chiến sĩ trẻ từng đạp xe chở mẹ lên huyện để lên đường nhập ngũ – đông đảo người dân địa phương đã đứng chờ trong mưa để đón anh trở về. Giờ đây, phần mộ của người con trai không còn nằm cách xa gia đình hàng nghìn cây số. Trong chặng đường trở về đất mẹ, cụ Duyên đã kịp thời gặp lại người con trai của mình.
Đúng 13 ngày sau cuộc trùng phùng ngắn ngủi diễn ra trong khoảng hơn một phút, vào lúc 4 giờ 35 phút sáng ngày 29/9/2026, cụ Trần Thị Duyên đã trút hơi thở cuối cùng, hưởng thọ 103 tuổi. Người mẹ ra đi trong sự thanh thản khi không còn tâm nguyện nào dang dở, bởi người con trai đau đáu tìm kiếm bấy lâu đã trở về và an nghỉ trên mảnh đất quê hương.
Chân dung cụ Trần Thị Duyên - người mẹ đã bền bỉ chờ gần nửa thế kỷ để đón liệt sĩ Trần Hữu Quân trở về.
Lời hẹn ước kéo dài gần 50 năm của người mẹ
Cụ Trần Thị Duyên sinh năm 1924 trong một gia đình mang truyền thống Nho học, có ông nội từng đảm nhiệm chức quan hàm Chánh Tam phẩm Văn giai dưới triều Nguyễn. Cụ vốn yêu thích thơ ca và thuộc lòng nhiều bài thơ cổ, thường xuyên dùng lời ru và tiếng ngâm thơ để nuôi dưỡng tâm hồn các con.
Cụ kết duyên cùng ông Trần Hữu Dinh trong thời kỳ kháng chiến. Ông Dinh là chiến sĩ từng tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ và là đảng viên Đảng Lao động Việt Nam. Sau khi hòa bình lập lại, ông chuyển ngành làm cán bộ tại Nhà máy Cơ khí Gia Lâm và liên tục công tác xa nhà. Suốt thời gian đó, một mình cụ Duyên tần tảo làm nông, chắt chiu từng đồng để chăm sóc, nuôi dạy ba người con trưởng thành gồm bà Trần Thị Liên (sinh năm 1952), ông Trần Hữu Quân (sinh năm 1958) và ông Trần Hữu Sự (sinh năm 1961).
Tháng 6/1977, khi chưa đầy 19 tuổi, anh Trần Hữu Quân chính thức lên đường nhập ngũ. Ngày tiễn chân, anh đạp xe chở mẹ cùng anh trai lên huyện bàn giao quân. Từ thời điểm nhập ngũ, người chiến sĩ trẻ liên tục làm nhiệm vụ nơi tuyến đầu và chưa từng có cơ hội nghỉ phép về thăm gia đình.
Với sự hỗ trợ của các y, bác sĩ, cụ Trần Thị Duyên gặp lại người con trai liệt sĩ tại Bệnh viện Đa khoa Hà Nam rạng sáng 16/9. Cuộc trùng phùng kéo dài hơn một phút, sau gần nửa thế kỷ đợi chờ.
Đến ngày 16/3/1979, Hạ sĩ Trần Hữu Quân đã hy sinh ở tuổi 21 trong một trận phục kích khi đang làm nhiệm vụ tháp tùng Thiếu tướng Kim Tuấn, Tư lệnh Quân đoàn 3, đi kiểm tra chiến trường Tà Sanh thuộc tỉnh Battambang, Campuchia.
Sự hy sinh của người con trai trở thành nỗi đau khắc sâu trong lòng người mẹ. Kể từ đó, mong mỏi lớn nhất của cụ Duyên là tìm kiếm và đưa hài cốt của con về lại quê nhà. Ngay cả khi đã ngoài 90 tuổi, cụ vẫn không ngại vất vả di chuyển bằng tàu hỏa, máy bay vào khu vực phía Nam để tìm đến các nghĩa trang liệt sĩ theo các nguồn thông tin chỉ dẫn. Mỗi khi tỉnh táo, cụ đều dặn dò người con út: "Tìm đưa được thằng Quân về, mẹ mới an lòng". Lời dặn dò ấy đã trở thành động lực để gia đình kiên trì thực hiện cuộc tìm kiếm suốt nhiều thập kỷ.
Cuộc gặp gỡ thiêng liêng trước lúc chia xa
Đến cuối tháng 7/2026, gia đình đã kết nối được với Thiếu úy Lưu Văn Vinh – người điều khiển chiếc xe Uaz chở Thiếu tướng Kim Tuấn và Hạ sĩ Trần Hữu Quân trong chuyến công tác năm 1979. Từ những thông tin do nhân chứng cung cấp kết hợp việc trích lục, đối chiếu hồ sơ, gia đình đã xác định được chính xác vị trí phần mộ, hoàn tất thủ tục xác minh danh tính và các quy trình đưa hài cốt liệt sĩ trở về quê hương.
Tuy nhiên, đúng thời điểm chuẩn bị đón con trở về, cụ Duyên đột ngột chuyển bệnh nặng do tuổi cao (103 tuổi) và nhiều bệnh lý nền, phải nhập viện cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Hà Nam. Trước tình thế nguy cấp, các y bác sĩ Khoa Hồi sức cấp cứu – Chống độc đã tập trung tích cực điều trị, giúp sức khỏe của cụ hồi phục đủ điều kiện để xuống sảnh bệnh viện đón con.
Cụ Trần Thị Duyên trong một khoảnh khắc đời thường bên trang sách. Xuất thân trong gia đình có truyền thống Nho học, cụ yêu thơ và thuộc nhiều câu thơ cổ.
Rạng sáng ngày 16/9/2026, giữa thời tiết mưa lớn tại Phủ Lý, chiếc xe chở hài cốt Liệt sĩ Trần Hữu Quân từ sân bay tiến vào khu vực điều trị. Cụ Duyên ngồi trên xe lăn, giữ ấm bằng chăn mỏng và có lực lượng y tế túc trực hỗ trợ bên cạnh. Trong thư cảm ơn gửi đến bệnh viện, ông Trần Hữu Sự chia sẻ: "Cuộc trùng phùng chớp nhoáng, chỉ độ hơn một phút, nhưng Mẹ tôi đã chờ 50 năm".
Sau khoảnh khắc đoàn tụ ngắn ngủi, hài cốt Liệt sĩ Trần Hữu Quân được đưa về xóm Xuân Mai, thôn Vũ Bản, xã Bình Giang và tiến hành nghi lễ an táng tại nghĩa trang quê nhà. Người con trai sau nửa thế kỷ nằm lại nơi xa nay đã trở về nghỉ ngơi trên chính nơi mình sinh ra.
Sau khi hoàn thành tâm nguyện lớn nhất của cuộc đời, người mẹ 103 tuổi đã trút hơi thở cuối cùng trong sự thanh thản, khép lại hành trình gần nửa thế kỷ chờ đợi và đoàn tụ cùng người con trai liệt sĩ.
Cụ Trần Thị Duyên bên người con út Trần Hữu Sự, người cùng gia đình bền bỉ thực hiện tâm nguyện đưa liệt sĩ Trần Hữu Quân trở về quê hương.
Linh Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 1/10/2026 | 16:08)
