Một thức uống phổ biến trong đám cưới bị nghi là nguồn lây virus Nipah trong ca nhiễm đầu tiên tại Ấn Độ
Theo nhận định ban đầu, một trong hai người có khả năng đã bị lây nhiễm sau khi uống mật chà là sống, loại đồ uống phổ biến vào mùa đông tại khu vực này.
Theo báo Đời sống pháp luật có bài Một thức uống phổ biến trong đám cưới bị nghi là nguồn lây virus Nipah trong ca nhiễm đầu tiên tại Ấn Độ. Nội dung như sau:
Ngay sau đó, một nhóm công tác của Sở Y tế bang đã tới làng Ghoghragachhi, thuộc khối Krishnaganj, huyện Nadia, để thu thập thêm thông tin. Tại đây, lực lượng chức năng đã truy vết được 13 trường hợp tiếp xúc gần với nữ điều dưỡng, tất cả đều từng tham dự một đám cưới gia đình tại ngôi làng này.
Theo một quan chức y tế địa phương, nữ điều dưỡng, hiện đã rơi vào trạng thái hôn mê do biến chứng thần kinh nghiêm trọng của virus Nipah, đã tới làng giáp biên giới Bangladesh để dự đám cưới gia đình vào ngày 14/12. Người này cho biết không loại trừ khả năng nữ điều dưỡng đã uống mật chà là tươi trong thời gian lưu trú tại đây.
Mật chà là tươi được xem là một loại đồ uống phổ biến tại khu vực
Sau đám cưới, cô trở về nhà ở Katwa, rồi nhanh chóng quay lại Barasat để tiếp tục làm việc tại bệnh viện. Các chuyên gia y tế nhận định có khả năng nữ điều dưỡng đã truyền virus cho đồng nghiệp nam trong quá trình cả hai cùng trực tại bệnh viện trong vài ngày, trước khi cô trở về nhà và phát bệnh.
Người dân trong làng cho biết Ghoghragachhi nằm gần khu vực Kushtia của Bangladesh, nơi mật chà là tươi được tiêu thụ rộng rãi vào mùa đông. Họ cho rằng nữ điều dưỡng và một số khách dự đám cưới khác có thể đã uống loại đồ uống này.
Giới chuyên gia cảnh báo, dù có vẻ vô hại và mang tính giải khát, mật chà là sống có thể trở nên cực kỳ nguy hiểm nếu bị dơi ăn quả làm nhiễm bẩn. Virus Nipah có thể lây từ dơi sang người thông qua loại đồ uống này. Trong tất cả các đợt bùng phát virus Nipah từng được ghi nhận tại Ấn Độ, dơi ăn quả đều được xác định là nguồn lây ban đầu.
Các thành viên trong đoàn y tế cũng đã gặp gỡ người dân địa phương để tuyên truyền nâng cao nhận thức về virus Nipah, đồng thời khuyến cáo tránh tiêu thụ mật chà là sống trong thời điểm hiện tại. Một quan chức y tế huyện cho biết 13 người từng tiếp xúc gần với nữ điều dưỡng đã được yêu cầu cách ly tại nhà trong ba ngày qua. Đến nay, chưa ai xuất hiện triệu chứng nghi nhiễm, song tất cả vẫn đang được theo dõi chặt chẽ.
Các nhân viên y tế tại bang Kerala, miền Nam Ấn Độ, mặc trang phục bảo hộ trong quá trình chăm sóc một người đàn ông có triệu chứng nhiễm virus Nipah vào tháng 9/2023. Ảnh: AFP
Theo VNexpress đưa tin "Bộ Y tế khuyến cáo không ăn trái cây bị dơi, chim cắn phòng vi:rus Nipah" với nội dung chính như sau:
Sáng 27/1, Bộ Y tế khuyến cáo các địa phương tăng cường giám sát dịch bệnh tại cửa khẩu, cơ sở y tế và cộng đồng, trong bối cảnh bùng phát dịch vi:rus Nipah tại một bang của Ấn Độ. Nhiều sân bay châu Á những ngày qua cũng siết chặt giám sát y tế và sàng lọc hành khách như thời Covid-19 bởi lo ngại vi:rus xâm nhập.
Bệnh do vi:rus Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A - nhóm bệnh nguy hiểm nhất, tỷ lệ tu:vong cao 40-75%. vi:rus lây truyền chủ yếu từ động vật sang người (tại Ấn Độ hiện nay truyền qua loài dơi ăn quả), hoặc tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm bị nhiễm. vi:rus có thể lây truyền từ người sang người qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân.
Do đó, để phòng vi:rus Nipah, Bộ Y tế khuyến cáo người dân đảm bảo vệ sinh thực phẩm bằng cách "ăn chín, uống sôi", rửa sạch và gọt vỏ trái cây trước khi ăn. Không ăn, uống các loại trái cây có dấu hiệu bị động vật (dơi, chim) cắn hoặc gặm nhấm. Tránh uống nước nhựa cây như nhựa cây thốt nốt, nhựa dừa sống hoặc chưa qua chế biến.
Không tiếp xúc gần với động vật có khả năng lây truyền vi:rus cao như dơi ăn quả. Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn sau khi gi:ết m:ổ, tiếp xúc với động vật.
Hạn chế đến khu vực có dịch bệnh do vi:rus Nipah. Với người đi từ vùng dịch về, trong vòng 14 ngày nếu có các triệu chứng đau đầu, đau cơ, nôn mửa và đau họng, chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn, co giật, cần liên hệ ngay với cơ sở y tế. Lúc này, người bệnh nên hạn chế tiếp xúc với người khác, thông báo rõ tiền sử dịch tễ cho nhân viên y tế. Người xung quanh hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người bệnh hoặc vật phẩm ô nhiễm, sử dụng đồ bảo hộ cá nhân khi chăm sóc, điều trị người nghi ngờ hoặc mắc bệnh.
Thời gian ủ bệnh trong khoảng 4-14 ngày, trường hợp diễn tiến nặng, người nhiễm vi:rus bị chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh cho thấy viêm não cấp tính.
Kiểm dịch y tế để kiểm soát Covid tại sân bay Nội Bài thời kỳ bùng dịch. Ảnh: Giang Huy
Hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm ghi nhận từ ngày 27/12/2025 đến ngày 26/1/2026 Ấn Độ có 5 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do vi:rus Nipah, đều là nhân viên y tế tại một bệnh viện ở Tây Bengal. Hiện, hai trường hợp có kết quả xét nghiệm khẳng định. Chưa rõ nguồn lây tại ổ dịch này.
vi:rus Nipah được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1999 tại Malaysia. Đến năm 2001, bệnh do vi:rus Nipah được ghi nhận đầu tiên trên người tại Bangladesh và sau đó ghi nhận tại Ấn Độ. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh do vi:rus Nipah ghi nhận rải rác ở phạm vi nhỏ tại một số quốc gia, chưa tạo thành các ổ dịch lớn.
Việt Nam chưa ghi nhận ca Nipah nào.
Hiện bệnh chưa vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật.
