B:àng ho:àng người phụ nữ mắc UT gan giai đoạn cuối ở tuổi 32 chỉ vì MỘT MÓN RAU “ăn ít thì tốt, ăn nhiều cực h:ại”
Không rượu bia, không thuốc lá, ăn nhiều rau củ nhưng người phụ nữ 32 tuổi ở Thiểm Tây, Trung Quốc vẫn phải nhận kết quả ung thư gan giai đoạn cuối sau một lần nhập viện cấp cứu vì đau bụng dữ dội.
Gan vốn được mệnh danh là cơ quan im lặng nhất trong cơ thể, bởi ngay cả khi tổn thương nghiêm trọng, nó vẫn không hề phát ra tín hiệu đau đớn rõ ràng nào để cảnh báo chủ nhân.
Cơn đau bụng lúc nửa đêm và cú sốc ung thư gan giai đoạn cuối
Giữa đêm, cô Trạch, 32 tuổi, được đưa vào phòng cấp cứu Bệnh viện Chữ thập đỏ Tây An trong tình trạng đau bụng dữ dội, gương mặt tái nhợt và hơi thở đứt quãng. Là người luôn tự hào về lối sống "sạch", ăn nhiều rau củ, không dùng bia rượu, chưa từng hút thuốc lá, cô chưa bao giờ nghĩ có ngày mình lại gục ngã trước bản án ung thư gan giai đoạn cuối. Hai tuần trước khi nhập viện, cô bắt đầu đau bụng rất lạ, cơn đau đi kèm sốt dai dẳng, người mệt mỏi, uống thuốc suốt 4 ngày không khỏi. Đến ngày thứ 5, cơn đau trở nên dữ dội khiến cô đứng không vững, phải tự gọi xe cấp cứu. Những tưởng mình chỉ đau dạ dày hay ngộ độc thực phẩm, cô hoảng loạn khi sau một loạt xét nghiệm, bác sĩ thông báo cô mắc ung thư gan giai đoạn cuối. Cô càng sốc hơn khi sau khi điều tra lối sống, món rau củ muối cô ăn mỗi ngày trong nhiều năm lại được chỉ đích danh là thủ phạm chính gây bệnh. Cô Trạch khóc nức nở, không chỉ vì hối hận với thói quen ăn uống sai lầm của mình mà còn vì đã chủ quan bỏ lỡ cơ hội điều trị bệnh. Trước đó, cô từng có những dấu hiệu như hôi miệng dai dẳng hay cơ thể suy nhược trong thời gian dài, nhưng lại nhầm tưởng đó chỉ là mệt mỏi thông thường, giống như rất nhiều người vẫn nghĩ ung thư phải gây đau, phải chảy máu, trong khi sự thật không phải lúc nào cũng như vậy.
Vì sao gan được gọi là "cơ quan câm lặng"
Nói về trường hợp của cô Trạch, tiến sĩ Xue Jungang thuộc Bệnh viện Chữ thập đỏ Tây An cho biết trong cơ thể người, gan được mệnh danh là *"kẻ cam chịu" nhất hay "cơ quan câm"* vì thiếu các thụ thể cảm nhận đau, theo lời của tiến sĩ Xue Jungang, Bệnh viện Chữ thập đỏ Tây An. Ngay cả khi các tế bào gan đã bị tổn thương đến 70%, nó vẫn lặng lẽ làm việc mà không hề phát ra một tín hiệu cảnh báo rõ rệt nào. Chỉ đến khi các khối u ác tính xâm lấn sâu, bệnh nhân mới cảm nhận được cơn đau, nhưng lúc này ung thư gan thường đã ở giai đoạn muộn. Trường hợp của cô Trạch cũng không phải ngoại lệ.
Món rau củ muối - thủ phạm âm thầm gây bệnh
Nằm trên giường bệnh, cô Trạch kể mình rất thích ăn rau củ muối vì thấy việc muối rau sẽ để được lâu hơn, ăn vào lại giảm cân, nhiều vi sinh vật tốt cho dạ dày. Vì vậy, ngày ba bữa cô ăn rất nhiều, vì muối mặn giúp giữ được lâu, cô ăn từ khi rau còn muối xổi cho đến khi đóng váng nhẹ vẫn rửa đi ăn tiếp vì tiếc, nhiều khi còn dùng rau muối thay cho bữa sáng hoặc bữa tối trong lúc giảm cân. Khi nghe cô kể, tiến sĩ Xue chỉ biết thở dài và cho biết "rau củ muối ăn ít thì tốt, nhưng ăn nhiều sẽ hóa độc hại", theo lời của tiến sĩ Xue Jungang. Ông cảnh báo, đặc biệt nếu cho quá nhiều muối lại ăn khi đã nổi váng, nấm mốc thì mức độ nguy hiểm càng tăng cao.
Cơ chế gây ung thư từ rau củ muối bị mốc
Theo tiến sĩ Xue, rau củ muối khi đóng váng là dấu hiệu của việc bị nhiễm nấm mốc và vi khuẩn có hại. Quá trình này không chỉ tạo ra lượng lớn nitrit mà còn sản sinh ra các độc tố vi nấm. Khi đi vào cơ thể, nitrit dưới tác động của axit dạ dày sẽ chuyển hóa thành nitrosamine. Nếu dạ dày là cơ quan tiếp xúc đầu tiên, thì gan chính là nhà máy chịu trách nhiệm chính để khử độc các hợp chất này. Tại gan, nitrosamine phá hủy trực tiếp cấu trúc DNA, gây đột biến tế bào nhu mô gan. Nếu ăn một lượng nhỏ, gan có thể huy động enzyme để trung hòa, nhưng khi ăn quá nhiều, hệ thống phòng thủ của gan bị tê liệt, khiến nguy cơ hình thành khối u ung thư gan tăng vọt. Việc cô Trạch ăn rau củ muối quá nhiều, nhất là khi có dấu hiệu đóng váng, khiến gan bị tấn công kép bởi cả nitrosamine và độc tố nấm mốc, làm quá trình hình thành khối u ung thư gan diễn ra nhanh gấp nhiều lần người bình thường. Tiến sĩ Xue cũng nói thêm rằng rau củ muối nếu ăn đúng cách sẽ cung cấp lợi khuẩn tốt cho tiêu hóa, kích thích vị giác, tuy nhiên ranh giới giữa thực phẩm bổ dưỡng và tác nhân gây ung thư gan, ung thư dạ dày lại cực kỳ mong manh.
Ăn rau củ muối thế nào cho an toàn
Trả lời câu hỏi ăn bao nhiêu rau củ muối là đủ, tiến sĩ Xue chia sẻ "để an toàn, chỉ nên ăn rau khi đã chín vàng, tuyệt đối không ăn rau muối xổi hay đóng váng hoặc nấm mốc", theo lời của tiến sĩ Xue Jungang, Bệnh viện Chữ thập đỏ Tây An. Ông khuyên nên hạn chế ăn 1 đến 2 lần mỗi tuần, mỗi lần dưới 50g và có thể tráng qua nước trước khi ăn để giảm bớt muối, không dùng rau củ muối thay thế rau tươi trong chế độ ăn hằng ngày, đồng thời nhớ bổ sung thực phẩm giàu vitamin C như cà chua, ớt chuông để hạn chế hình thành nitrosamine.
Ba loại thực phẩm khác cần kiểm soát
Bên cạnh rau củ muối, tiến sĩ Xue cũng cảnh báo ba loại thực phẩm phổ biến khác đang âm thầm thúc đẩy sự hình thành ung thư gan mà mỗi người cần kiểm soát chặt. Thực phẩm nhiều đường khi tiêu thụ quá mức khiến gan chuyển hóa chúng thành chất béo tích tụ, gây viêm và xơ hóa dần dần. Thực phẩm giàu chất béo làm rối loạn chuyển hóa lipid, tạo môi trường thuận lợi cho các tế bào ung thư gan phát triển. Rượu bia khiến ethanol biến đổi thành acetaldehyde, là chất độc trực tiếp đốt cháy các tế bào gan khỏe mạnh, dẫn đến xơ gan và ung thư. Đồng thời với việc ăn uống lành mạnh, tiến sĩ Xue khuyến cáo cần ngủ sớm và ngủ đủ giấc, vận động đều đặn, kiểm soát căng thẳng, khám sức khỏe định kỳ để bảo vệ và phát hiện sớm các bệnh lý về gan.
Hoa Ly
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 16/09/2026 | 16:15)
