Khách gửi tiết kiệm 19 tỷ đồng được 1 tuần đã nhận lãi hơn 1 tỷ, 2 năm sau phát hiện số dư bằng 0, tòa án tuyên bố: "Ngân hàng chỉ phải chịu 30% trách nhiệm"
Trong vụ việc này, tòa án Trung Quốc nhận định cả người gửi tiền và ngân hàng đều có lỗi.
Một người đàn ông tại Nam Kinh (Giang Tô, Trung Quốc) đã gửi 5 triệu NDT vào ngân hàng theo giới thiệu của một nhân viên quen biết và được hứa hẹn hưởng thêm “lãi ngoài” 7%/năm. Hai năm sau, khi cần rút tiền mua nhà, ông mới phát hiện toàn bộ số tiền trong tài khoản đã không còn.
Vụ việc sau đó được đưa ra tòa, làm rõ nhiều sai phạm nghiệp vụ tại ngân hàng, đồng thời đặt ra câu hỏi về mức độ thận trọng của khách hàng trước các đề nghị lợi suất bất thường.
Theo báo Nhịp sống thị trường, ông Vương gửi 5 triệu NDT (tương đương hơn 19 tỷ đồng) vào một ngân hàng thông qua sự giới thiệu của người quen họ Trương – nhân viên đang làm việc trong hệ thống ngân hàng này. Hai bên thống nhất điều kiện khoản tiền phải được gửi tối thiểu một năm, không rút trước hạn, không chuyển nhượng hay cầm cố.
Đổi lại, ngoài lãi suất niêm yết, ông Vương được cam kết nhận thêm khoản “lãi ngoài” lên tới 7%/năm do anh Trương chi trả. Ông cũng được phép kiểm tra tính hợp lệ của sổ tiết kiệm hai lần trong vòng một năm.
Chỉ một tuần sau khi gửi tiền, ông Vương nhận khoản “lãi ngoài” đầu tiên trị giá 350.000 NDT (hơn 1,3 tỷ đồng). Gần đến thời điểm đáo hạn năm đầu tiên, ông đến ngân hàng kiểm tra thì phát hiện số tiền trong tài khoản đã bị rút sạch.
Khi liên hệ, anh Trương trấn an rằng đây là “dự án nội bộ của ngân hàng”, khẳng định không có rủi ro và hứa hẹn lợi suất tốt hơn. Tin tưởng lời giải thích này, ông Vương tiếp tục chờ đợi và sau đó nhận thêm 670.000 NDT (hơn 2,5 tỷ đồng) được gọi là “lãi bù”.
Phải đến hai năm sau, khi có nhu cầu rút tiền để mua nhà, ông mới phát hiện tài khoản không còn bất kỳ khoản tiền nào. Mọi nỗ lực liên lạc với anh Trương đều không thành. Qua tìm hiểu, ông được biết người này trước đó đã bị kết án về hành vi lừa đảo.
Cho rằng ngân hàng phải chịu trách nhiệm vì giao dịch được thực hiện tại quầy và có chứng từ hợp lệ, ông Vương yêu cầu bồi thường nhưng bị từ chối, buộc phải khởi kiện ra tòa.
Tại phiên xét xử, ông Vương lập luận rằng giữa ông và ngân hàng tồn tại quan hệ hợp đồng tiền gửi hợp pháp. Sổ tiết kiệm luôn được giữ trong két sắt tại nhà, giấy tờ tùy thân không thất lạc và ông chưa từng ủy quyền cho ai giao dịch thay. Do đó, việc tiền bị rút là do ngân hàng không đảm bảo an toàn tài sản cho khách hàng.
Phía ngân hàng cho rằng khoản tiền đã được rút bằng mật khẩu hợp lệ trong tháng đầu tiên, đồng nghĩa quan hệ tiền gửi đã chấm dứt. Trách nhiệm bồi thường, theo ngân hàng, thuộc về cá nhân anh Trương.
Quá trình xét xử cho thấy ngay sau khi ông Vương gửi tiền, anh Trương đã đến ngân hàng làm thủ tục báo mất sổ tiết kiệm và mật khẩu. Ba ngày sau, người này hoàn tất việc cấp lại sổ và chuyển toàn bộ 5 triệu NDT ra khỏi tài khoản.
Tòa án địa phương xác định nhân viên ngân hàng đã vi phạm nghiêm trọng quy trình nghiệp vụ khi xử lý thủ tục báo mất, cấp lại sổ và cho phép rút tiền mà không yêu cầu chủ tài khoản có mặt, cũng không kiểm tra giấy tờ tùy thân bản gốc.
Tuy nhiên, tòa cũng nhận định ông Vương có phần trách nhiệm lớn trong vụ việc. Việc chấp nhận mức lãi suất cao bất thường, không thuộc sản phẩm hợp pháp của ngân hàng, cho thấy ông đã bỏ qua những dấu hiệu rủi ro rõ ràng. Ngoài ra, khi phát hiện tiền bị rút ngay từ lần kiểm tra đầu tiên, ông không thông báo kịp thời để hạn chế thiệt hại.
Từ các yếu tố trên, tòa quyết định ông Vương phải tự chịu 70% tổn thất, ngân hàng chịu 30% trách nhiệm.
Vụ việc được xem là cảnh báo về các hình thức gian lận tài chính tinh vi, trong đó cả khách hàng và tổ chức tài chính đều có vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa rủi ro. Tòa án khuyến nghị người dân cần thường xuyên kiểm tra tài khoản, bảo mật thông tin cá nhân và thận trọng trước những đề nghị lợi suất bất thường. Đồng thời, các ngân hàng cần siết chặt quy trình nội bộ, giám sát nhân sự và nâng cao tiêu chuẩn bảo mật để bảo vệ tài sản của khách hàng.
