Tin bão mới nhất: Cơ quan khí tượng cảnh báo bão từ tháng 4 diễn ra bất thường, nghiêm trọng hơn
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, mùa bão năm nay sẽ đến sớm hơn mọi năm. Các cơn bão có xu hướng di chuyển bất thường và phức tạp hơn. Thời tiết
Tạp chí Sở hữu trí tuệ ngày 6/4/2026 đưa tin: "Tin bão mới nhất: Cơ quan khí tượng cảnh báo bão từ tháng 4 diễn ra bất thường, nghiêm trọng hơn", nội dung chính như sau:
Theo ông Mai Văn Khiêm - Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, ENSO trong năm 2026 có khả năng duy trì trạng thái trung tính trong nửa đầu năm, sau đó nghiêng dần sang pha El Niño vào các tháng cuối năm và đầu năm 2027. Giai đoạn chuyển pha này thường khiến thời tiết diễn biến bất thường, làm gia tăng các hiện tượng cực đoan.
Dự báo khí hậu cho thấy, từ tháng 4 đến tháng 6/2026, hoạt động của bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông ở mức xấp xỉ trung bình nhiều năm, với khoảng 1,8 cơn, trong đó chỉ khoảng 0,3 cơn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền. Giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 9/2026, số lượng xoáy thuận nhiệt đới tăng lên khoảng 6,5 cơn trên Biển Đông, gần 3 cơn có khả năng đổ bộ.
Tuy nhiên, tính chung cả năm, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới vẫn được nhận định thấp hơn trung bình nhiều năm. Điều này không đồng nghĩa với việc rủi ro giảm, bởi thực tế cho thấy mức độ ảnh hưởng của bão đến Việt Nam ngày càng nghiêm trọng và phức tạp hơn.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nhiệt độ mặt nước biển gia tăng tạo điều kiện để bão phát triển nhanh, mạnh lên trong thời gian ngắn. Khi đổ bộ hoặc ảnh hưởng gần bờ, bão thường gây ra tổ hợp thiên tai nguy hiểm: Gió mạnh làm tốc mái, đổ cây, hư hại công trình; mưa lớn kéo dài gây ngập úng diện rộng tại đô thị và đồng bằng; đồng thời làm gia tăng nguy cơ lũ quét và sạt lở đất ở khu vực miền núi.
Đặc biệt, khu vực Trung Bộ và Bắc Bộ thường chịu tác động kép từ bão. Ở miền Trung, địa hình dốc và hẹp khiến nước lũ dâng nhanh, gây ngập sâu chỉ trong thời gian ngắn. Trong khi đó, tại Bắc Bộ, hoàn lưu bão kết hợp với các hình thái thời tiết khác có thể gây mưa lớn kéo dài, dẫn đến lũ trên các hệ thống sông và nguy cơ sạt lở tại vùng núi.
Ngoài ra, bão trên Biển Đông còn gây sóng lớn, nước dâng do bão, đe dọa các khu vực ven biển, đặc biệt là các tỉnh từ Quảng Ninh đến Cà Mau. Hoạt động đánh bắt thủy sản, vận tải biển và du lịch ven biển cũng chịu ảnh hưởng nghiêm trọng mỗi khi bão xuất hiện.
Theo quy luật, từ tháng 6-9, bão thường ảnh hưởng nhiều đến Bắc Bộ; từ tháng 9-12, trọng tâm dịch xuống Trung Bộ và Nam Bộ. Tuy nhiên, ông Mai Văn Khiêm cảnh báo quỹ đạo và thời điểm bão hiện nay ngày càng khó dự báo chính xác, có thể xuất hiện những diễn biến trái quy luật, khiến công tác phòng chống thiên tai gặp nhiều thách thức.
Không chỉ riêng bão, năm 2026 còn được dự báo có nắng nóng xuất hiện sớm, kéo dài và gay gắt. Trong khi đó, số đợt mưa diện rộng có xu hướng không nhiều, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn, đặc biệt tại Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.
Trước bối cảnh này, các chuyên gia khuyến cáo chính quyền và người dân cần theo dõi sát các bản tin dự báo khí tượng thủy văn, đặc biệt là dự báo ngắn hạn từ 1-3 ngày, để chủ động phương án ứng phó. Việc điều chỉnh kế hoạch sản xuất, vận hành hồ chứa, bảo đảm an toàn công trình và khu dân cư sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu thiệt hại.
Nhìn lại các cơn bão mạnh từng gây thiệt hại lớn tại Việt Nam
Thực tế những năm gần đây cho thấy, dù số lượng bão không phải lúc nào cũng cao nhưng vẫn xuất hiện nhiều cơn bão mạnh gây hậu quả nghiêm trọng.
Năm 2020, bão Bão Molave đổ bộ miền Trung với sức gió rất mạnh, gây thiệt hại nặng nề tại Quảng Nam, Quảng Ngãi. Cùng năm, bão Bão Vamco gây mưa lũ kéo dài trên diện rộng.
Năm 2022, bão Bão Noru được đánh giá là một trong những cơn bão mạnh nhất trong nhiều năm, gây thiệt hại lớn về hạ tầng và sản xuất.
Năm 2023, bão Bão Saola dù không đổ bộ trực tiếp nhưng vẫn gây gió mạnh, sóng lớn và mưa lớn tại nhiều khu vực ven biển Bắc Bộ.
Những diễn biến này cho thấy xu hướng chung là bão ngày càng cực đoan, khó dự báo và có mức độ ảnh hưởng sâu rộng hơn, đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác phòng, chống thiên tai trong những năm tới.
Báo Vietnamnet trong ngày 6/4 cũng đăng tải bài viết: "Dự báo số cơn bão đầu mùa 2026, xu hướng khắc nghiệt rõ nét", cho biết ENSO dự báo chuyển sang trạng thái nóng trong năm 2026. Theo chuyên gia, dù số cơn bão có thể ít, song nguy cơ xuất hiện bão mạnh, tăng cường độ nhanh và mưa lớn lại có xu hướng gia tăng.
Theo ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, ENSO trong năm 2026 có khả năng chuyển dần sang trạng thái trung tính, sau đó nghiêng sang pha El Nino trong các tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027.
Thực tế nhiều năm cho thấy, các giai đoạn ENSO chuyển pha thường khiến thời tiết biến động, khó dự báo hơn.
"Các nhận định hiện nay cho thấy, hoạt động của bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông trong năm 2026 có thể không cao hơn trung bình nhiều năm", ông Khiêm cho biết.
Theo dự báo khí hậu thời hạn mùa của cơ quan khí tượng, từ tháng 4-6/2026, bão/áp thấp nhiệt đới hoạt động trên khu vực Biển Đông và ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền tương đương với mức trung bình nhiều năm (TBNN trên Biển Đông: 1,8 cơn, đổ bộ vào đất liền: 0,3 cơn).
Từ tháng 7-9/2026, hoạt động của xoáy thuận nhiệt đới gia tăng. Dự báo số lượng bão/áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông và đổ bộ vào đất liền nước ta cũng ở mức tương đương so với TBNN (6,5 cơn và 2,9 cơn).
Nhận định chung về bão, áp thấp nhiệt đới trong năm 2026, cơ quan khí tượng cho biết, số lượng thấp hơn TBNN (TBNN 12,7 cơn trên Biển Đông; 5,1 cơn đổ bộ vào đất liền).
Quỹ đạo và thời điểm bão ngày càng khó dự báo chính xác
Theo quy luật, từ khoảng tháng 6-9, bão có xu hướng tác động nhiều hơn đến khu vực Bắc Bộ; từ tháng 9-12, trọng tâm ảnh hưởng có thể dịch dần xuống Trung Bộ và các tỉnh phía Nam.
Tuy nhiên, ông Mai Văn Khiêm nhận định, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, quỹ đạo và thời điểm xuất hiện bão ngày càng khó dự báo chính xác, có thể xuất hiện những diễn biến bất thường.
Ông Khiêm nhấn mạnh thêm, sự chuyển pha liên tục của ENSO quy mô lớn khiến hệ thống khí quyển - đại dương rơi vào trạng thái bất ổn định, qua đó làm gia tăng khả năng xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão mạnh, mưa cường suất lớn trong năm 2026.
Đáng lưu ý, khi nhiệt độ mặt nước biển cao hơn trung bình, các cơn bão có điều kiện thuận lợi để tăng cường độ nhanh hơn và gây mưa lớn hơn.
Vì vậy, ông Khiêm cảnh báo, dù tổng số cơn bão có thể không nhiều như một số năm trước, nguy cơ xuất hiện bão mạnh kèm mưa lớn, gây ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất vẫn ở mức đáng lo ngại.
Ngoài ra, các chuyên gia cũng nhận định, trong năm 2026, nắng nóng có khả năng xuất hiện sớm, kéo dài và gay gắt. Trong khi đó, số đợt mưa lớn diện rộng trên cả nước dự báo ở mức xấp xỉ hoặc thấp hơn trung bình nhiều năm, làm tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn, đặc biệt tại các vùng Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.
Phối hợp chặt chẽ trong ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu làm thời tiết ngày càng cực đoan, chuyên gia khuyến cáo chính quyền và người dân cần cập nhật thường xuyên dự báo khí tượng thủy văn, đặc biệt các bản tin 1-3 ngày.
Trên cơ sở đó, cơ quan chức năng và người dân chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất, phương án ứng phó, vận hành hồ chứa và bảo đảm an toàn công trình, khu vực hạ du và đời sống dân sinh.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh việc các bộ, ngành, địa phương hoàn thiện thể chế, pháp luật phòng, chống thiên tai theo hướng đồng bộ, thống nhất, phân định rõ chức năng các bộ, ngành Trung ương, tránh chồng chéo.
Theo Bộ, việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm của địa phương theo mô hình chính quyền hai cấp là cần thiết nhằm nâng cao hiệu lực điều hành và đảm bảo phối hợp chặt chẽ trong ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai.
