Thần đồng cả nước ngưỡng mộ qua đời ở tuổi 25
Thần đồng đỗ Đại học Bắc Kinh năm 15 tuổi, để lại gần 2 triệu chữ rồi ra đi ở tuổi 25.
Chỉ trong chưa đầy 7 năm sáng tác, một chàng trai xuất thân từ vùng quê nghèo đã để lại khối lượng tác phẩm đồ sộ, trở thành một trong những gương mặt có sức ảnh hưởng lớn của nền thơ ca hiện đại Trung Quốc. Dù cuộc đời khép lại khi mới 25 tuổi, những sáng tác của ông vẫn tiếp tục được nhiều thế hệ độc giả yêu mến và nghiên cứu cho đến ngày nay.
Nhân vật đó là Tra Hải Sinh, sinh ngày 24/3/1964 tại thôn Tra Loan, thị trấn Cao Hà, huyện Hoài Ninh, thành phố An Khánh, tỉnh An Huy (Trung Quốc), được biết đến rộng rãi với bút danh Hải Tử. Ông lớn lên trong một gia đình có hoàn cảnh khó khăn, cha làm nghề thợ may và không có điều kiện đến trường.
Ngay từ nhỏ, Hải Tử đã bộc lộ năng khiếu nổi bật về văn chương. Năm 15 tuổi, ông thi đỗ khoa Luật của Đại học Bắc Kinh – một trong những trường đại học danh tiếng nhất Trung Quốc – và được nhiều người trong quê hương gọi là thần đồng. Trong thời gian học tập tại đây, từ năm 1982, ông bắt đầu sáng tác thơ. Sau khi tốt nghiệp năm 1983, Hải Tử được phân công làm việc tại bộ phận biên tập của Đại học Chính pháp Trung Quốc, trước khi chuyển sang giảng dạy mỹ học tại phòng nghiên cứu triết học của trường từ năm 1984.
Năm 1985 đánh dấu cột mốc quan trọng trong sự nghiệp khi ông lần đầu công bố tác phẩm dưới bút danh Hải Tử với bài thơ Đồng Á Châu. Những năm tiếp theo, ông nhiều lần đặt chân đến Nội Mông, Thanh Hải, Tây Tạng... Những vùng đất rộng lớn, hoang sơ này đã trở thành nguồn cảm hứng cho không ít sáng tác sau đó.
Trong khoảng thời gian từ năm 1982 đến năm 1989, Hải Tử đã để lại gần 2 triệu chữ với nhiều thể loại như thơ, kịch thơ, tiểu thuyết, tiểu luận và ghi chép. Trong số đó, các bài thơ ngắn như Đồng Á Châu, Cánh Đồng Lúa Mạch, Lấy Giấc Mơ Làm Ngựa và đặc biệt Hướng Mặt Ra Biển, Xuân Về Hoa Nở được đông đảo độc giả, nhất là giới trẻ, biết đến và yêu thích.
Tác phẩm cuối đời và những dấu ấn còn lại sau khi nhà thơ qua đời
Bài thơ Hướng Mặt Ra Biển, Xuân Về Hoa Nở được Hải Tử hoàn thành vào ngày 13/1/1989, chỉ khoảng hai tháng trước khi ông qua đời. Tác phẩm mang gam màu tươi sáng với những hình ảnh bình dị về cuộc sống, thể hiện mong muốn được sống an yên, gắn bó với thiên nhiên, được rong ruổi khắp nơi và gửi lời chúc tốt đẹp tới những người xa lạ về một tương lai hạnh phúc, viên mãn.
Tuy nhiên, theo nhiều nhà nghiên cứu văn học, phía sau những câu thơ nhẹ nhàng ấy lại ẩn chứa nỗi cô độc và những giằng co trong nội tâm của tác giả giữa lý tưởng nghệ thuật và thực tế cuộc sống.
Trong quãng thời gian sáng tác không dài, Hải Tử từng nhận giải đặc biệt tại cuộc thi văn học "Ngũ Tứ" của Đại học Bắc Kinh năm 1986 và giải danh dự lần thứ ba của Giải thưởng văn học Thập Nguyệt năm 1988. Sau khi ông qua đời, đến năm 2001, Hải Tử cùng nhà thơ Quách Lộ Sinh được truy tặng Giải thưởng thơ ca Nhân dân văn học lần thứ ba.
Ngày 26/3/1989, Hải Tử qua đời tại khu vực gần Sơn Hải Quan, tỉnh Hà Bắc khi mới 25 tuổi.
Sau sự ra đi của ông, nhiều bạn bè trong giới văn chương đã chung tay sưu tầm, biên soạn và giới thiệu lại các tác phẩm, giúp thơ Hải Tử được phổ biến rộng rãi hơn. Nhiều tuyển tập thơ của ông liên tiếp được xuất bản trong những năm sau đó.
Đến năm 2001, trong quá trình điều chỉnh chương trình giảng dạy văn học tại Trung Quốc, bài thơ Hướng Mặt Ra Biển, Xuân Về Hoa Nở được đưa vào sách giáo khoa Ngữ văn bậc trung học phổ thông, giúp tác phẩm tiếp cận hàng triệu học sinh trên cả nước. Từ năm 1993 đến nay, Đại học Bắc Kinh – nơi Hải Tử từng theo học – cũng duy trì truyền thống tổ chức đêm thơ tưởng niệm vào đúng ngày 26/3 hằng năm để tri ân nhà thơ.
Cuộc đời của Hải Tử cho thấy tài năng nghệ thuật đôi khi có thể bừng sáng trong khoảng thời gian rất ngắn, nhưng những giá trị mà nó để lại vẫn có sức sống lâu dài qua nhiều thế hệ. Từ một cậu bé lớn lên trong gia đình nghèo khó, không có điều kiện học tập từ cha mẹ, ông đã tự mình bước vào một trong những ngôi trường danh giá nhất Trung Quốc và bền bỉ theo đuổi con đường sáng tác bằng niềm đam mê dành cho văn chương.
Bên cạnh đó, câu chuyện về Hải Tử cũng gợi nhiều suy ngẫm về đời sống tinh thần của những người trẻ giàu lý tưởng, đặc biệt là những người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật và học thuật. Khoảng cách giữa thế giới sáng tạo và những áp lực của cuộc sống đôi khi có thể tạo nên những thử thách tâm lý rất lớn nếu thiếu sự sẻ chia và đồng hành từ những người xung quanh.
Thông qua cuộc đời của nhà thơ, nhiều ý kiến cho rằng việc quan tâm đến sức khỏe tinh thần của người trẻ cần được đặt ngang với việc ghi nhận tài năng và thành tích. Sự lắng nghe, thấu hiểu từ gia đình, bạn bè và thầy cô có thể trở thành nguồn động viên quan trọng trên hành trình phát triển của mỗi người.
Hoàng Anh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 09:15, 27/07/2026)
