Lương 8,7 triệu, gửi tiết kiệm 5 triệu, 5 năm sau đến rút 400 triệu dưỡng già, ngân hàng nói: "Kết quả tìm kiếm bằng không"
Tất cả mọi thứ như sụp đổ.
Ngày 21 tháng 1 năm 2026, tạp chí Thanh Niên Việt đăng tải bài viết với tiêu đề "Lương 8,7 triệu, gửi tiết kiệm 5 triệu, 5 năm sau đến rút 400 triệu dưỡng già, ngân hàng nói: "Kết quả tìm kiếm bằng không"". Nội dung như sau:
* Câu chuyện được đăng tải trên nền tảng Xiaohongshu thu hút lượng tương tác cao. Đó là trải nghiệm có thật của Lão Tần (55 tuổi, ở một vùng quê tại Tứ Xuyên, Trung Quốc).
Tháng 12 trời lạnh buốt, những cây cải cúc trước hiên nhà nay rũ rượi đi. Đống đồ 3 ngày chưa giặt vẫn chờ chủ nhân, tối nay sau khi tan ca phải dọn nhà, giặt đồ, nấu ăn rồi nghiên cứu chỗ sửa lại cái cửa bị hỏng,... đủ thứ suy nghĩ lúc 7h sáng của Lão Tần... lúc này tiếng nước trên ấm sôi phát ra tiếng động lớn phá tan tất cả, đưa Lão Tần trở về với thực tại, ăn nhanh bữa sáng còn đến chỗ làm.
Ảnh minh họa.
Lão Tần đã làm bảo vệ cho một siêu thị ở huyện đã được gần 5 năm, công việc hằng ngày đều đặn lặp đi lặp lại là thức dậy từ 7h sáng chuẩn bị đến chỗ làm lúc 9h sau đó làm việc đến 9h tối. Công việc nói nhàn hạ cũng chẳng đủ mà vất vả quá thì không. Hơn nữa, Lão Tần cũng đã quen, lại gần nhà, tuy mức lương hơi thấp chỉ khoảng 2,3 nghìn nhân dân tệ (khoảng 8,7 triệu đồng) nhưng bù lại đã được bao bữa tối, bữa trưa thì Lão Tần chuẩn bị từ sáng. Ở quê đồ ăn cũng không đắt, nhà Lão Tần cũng đã có.
Song, vì đơn thân nên Lão Tần muốn đi làm - lấy tiền dưỡng già trước khi đạt được giấc mơ nghỉ hưu - chỉ ở nhà trồng rau, xem vô tuyến. Lão Tần không có người thân, sống một mình ở TP suốt nhiều năm qua, làm lụng vất vả mua được căn nhà ở quê nhưng trải qua một đợt bạo bệnh, số tiền tiết kiệm đã hết, sức khỏe cũng bị bào mòn. Nhưng, đâu ai sống được mà không có tiền, may mắn Lão Tần tìm được một công việc bảo vệ.
Ban đầu, Lão Tần dự tính dành tiền trong tài khoản là được rồi nhưng sau đó lại có một cậu thanh niên trẻ tuổi, làm nhân viên ở siêu thị gợi ý gói gửi tiết kiệm 5 năm, lời thêm khoảng hơn 5 nghìn nhân dân tệ/năm (khoảng 20 triệu đồng) nên đã quyết định mở sổ.
"Cậu bé này là sinh viên, làm ở đây 2 năm rồi. Cậu ta bảo là sinh viên ngành ngân hàng, chỗ cậu ta đang thực tập có gói mở tiết kiệm nội bộ, chỉ cần đóng khoảng 1,3 nghìn nhân dân tệ (5 triệu đồng) trong 5 năm sau đó rút ra vừa có lời mà cũng vừa an toàn. Tôi cũng đắn đo mãi, sau đó chốt luôn", Lão Tần chia sẻ.
Và cũng vì là gói nội bộ (theo lời cậu sinh viên làm thêm ở siêu thị) nên Lão Tần đều đặn gửi tiền hàng tháng cho cậu sinh viên này và nhận lại những mã giao dịch xác nhận đã chuyển tiền, thỉnh thoảng nam sinh viên này cũng gửi hình ảnh ở ngân hàng, sổ của Lão Tần để làm uy tín chứ trong tay Lão Tần không có chiếc sổ thực tế nào.
Đến nay đã được 5 năm, Lão Tần ra ngân hàng rút tiền.
Ông chọn đúng chi nhánh ngân hàng đã gửi tiết kiệm, với những thông tin mà chàng sinh viên cung cáp. Trong đầu Lão Tần lúc đó không phải cảm giác hồi hộp hay lo lắng, mà là một sự nhẹ nhõm hiếm hoi: cuối cùng cũng có “của để dành”, đủ để ông bớt sợ những năm tháng tuổi già.
“Cô ơi, tôi đến rút sổ tiết kiệm 5 năm, tên Lão Tần”, ông nói với giao dịch viên.
Nhân viên nhập thông tin, tra cứu trên hệ thống. Một phút. Hai phút. Rồi đổi sang máy khác. Cô giao dịch viên bắt đầu cau mày, gọi thêm đồng nghiệp hỗ trợ. Không khí quầy giao dịch trở nên lặng đi, chỉ còn tiếng bàn phím lách cách.
Sau gần 10 phút, nhân viên ngân hàng ngẩng lên, nói một câu khiến Lão Tần chết lặng: “Bác ơi, hệ thống bên cháu không có bất kỳ khoản tiền gửi nào đứng tên bác. Kết quả tìm kiếm… bằng không".
Ảnh minh họa.
Lão Tần sững người. Ông vội vàng lấy điện thoại, mở lại từng đoạn chat, từng hình ảnh chuyển khoản, từng “mã giao dịch” mà cậu sinh viên đã gửi suốt 5 năm qua. Nhưng tất cả chỉ là ảnh chụp màn hình, không có dấu mộc ngân hàng, không có sổ tiết kiệm giấy, không có hợp đồng chính thức.
“Khi đó tôi mới biết, mình chưa từng gửi một đồng nào vào ngân hàng. Toàn bộ tiền đều chuyển thẳng vào tài khoản cá nhân của cậu ta ", Lão Tần kể lại.
Cậu sinh viên vẫn nhắn cảm ơn suốt 5 năm sau mỗi lần ông gửi tiền tiết kiệm biến mất, không liên lạc được, tài khoản MXH vẫn thường trao đổi cũng không còn tồn tại.
Không dừng lại ở đó, các nhân viên ngân hàng tiếp tục kiểm tra danh sách nhân sự và thông tin nội bộ theo mô tả của Lão Tần. Kết quả khiến ông thêm bàng hoàng: ngân hàng không hề có nhân viên nào trùng khớp với người mà ông đã chuyển tiền suốt 5 năm qua.
“Bên cháu chưa từng có nhân viên hay thực tập sinh nào như bác mô tả” , một nhân viên ngân hàng nói rõ. Điều này đồng nghĩa, từ đầu đến cuối, mối “gửi tiết kiệm nội bộ” mà Lão Tần tin tưởng chỉ tồn tại qua lời nói và những tấm ảnh được dàn dựng khéo léo.
Sau khi sự việc được chia sẻ lên Xiaohongshu, nhiều cư dân mạng bày tỏ phẫn nộ, đồng thời cũng không giấu được sự xót xa. Không ít người cho rằng Lão Tần “cả tin”, nhưng cũng có ý kiến chỉ ra: những người lao động lớn tuổi, thu nhập thấp, sống đơn thân như Lão Tần chính là nhóm dễ bị tổn thương nhất trước các chiêu trò “đầu tư nội bộ”, “tiết kiệm ưu đãi”.
“Tôi không tham, chỉ muốn có chút tiền để lúc ốm đau không phải xin ai” , Lão Tần viết.
Hiện vụ việc đã được Lão Tần trình báo cảnh sát địa phương. Tuy nhiên, việc thu hồi số tiền gần như không có gì chắc chắn, bởi cậu sinh viên kia đã nghỉ việc, rời khỏi địa phương từ lâu.
Câu chuyện của Lão Tần khiến nhiều người giật mình: với những người ở đáy thu nhập, mỗi đồng tiết kiệm không chỉ là tiền, mà là cảm giác an toàn cho quãng đời còn lại. Và khi “kết quả tìm kiếm bằng không”, thứ mất đi không chỉ là con số trong tài khoản, mà là cả niềm tin lẫn chỗ dựa cuối cùng của một người già.
Trước đó, báo Đời Sống Pháp Luật cũng đăng tải bài viết tương tự với tiêu đề "Người phụ nữ gửi tiết kiệm 22 triệu đồng, 28 năm sau đến rút cả gốc lẫn lãi thì được ngân hàng thông báo: “Không tìm thấy hồ sơ, chờ xác minh thêm”". Nội dung như sau:
Nhân vật trong câu chuyện là bà Gu, sinh sống tại Thượng Hải, Trung Quốc. Theo phản ánh của bà, vào tháng 8 và tháng 9 năm 1997, bà đã 2 lần gửi tiết kiệm, gửi tổng cộng 6.000 NDT (hơn 22 triệu đồng) tại Ngân hàng Xây dựng Trung Quốc (CCB) theo chương trình tiết kiệm kỳ hạn 3 năm. Theo thỏa thuận thời điểm đó, khoản tiền gửi sẽ tự động gia hạn khi đến hạn nếu người gửi không đến rút.
Sau 28 năm, khi có nhu cầu sử dụng tiền, bà Gu mang theo đầy đủ sổ tiết kiệm gốc đến chi nhánh Hoàng Phố của CCB vào tháng 6/2025 để làm thủ tục rút tiền. Theo ước tính của bà, tính cả tiền gốc và lãi phát sinh trong nhiều năm, tổng số tiền lẽ ra phải nhận được đã vượt quá 8.000 NDT (hơn 30 triệu đồng), trong đó riêng tiền lãi ước tính hơn 2.000 NDT (hơn 7,5 triệu đồng).
Tuy nhiên, thay vì hoàn tất thủ tục chi trả, nhân viên ngân hàng lại thông báo rằng không thể tìm thấy hồ sơ tiền gửi của bà Gu trong hệ thống nội bộ. Lý do được đưa ra là thời gian gửi tiền đã quá lâu, dữ liệu không còn hiển thị, và bà Gu được đề nghị “chờ ngân hàng xác minh thêm”.
3 tháng trôi qua kể từ thời điểm đó, bà Gu cho biết bà không nhận được bất kỳ thông báo chính thức hay tiến triển cụ thể nào từ phía ngân hàng. Trước sự im lặng kéo dài, bà đã gửi đơn khiếu nại yêu cầu CCB làm rõ trách nhiệm và giải quyết quyền lợi cho người gửi tiền.
Sau khi tiếp nhận khiếu nại, CCB phản hồi rằng ngân hàng đang tích cực rà soát hồ sơ lưu trữ cũ. Theo đó, ngân hàng thậm chí đã cử nhân viên đến các địa điểm lưu trữ tài liệu tại quận Phụng Hiền (Thượng Hải) và thành phố Hạ Môn để tìm kiếm hồ sơ gốc liên quan đến khoản tiền gửi năm 1997 của bà Gu.
Trong phản hồi tiếp theo, CCB cho rằng nguyên nhân sự việc có thể xuất phát từ hạn chế kỹ thuật của hệ thống ngân hàng trong giai đoạn cuối những năm 1990. Cụ thể, tên của bà Gu có chứa một ký tự hiếm. Tại thời điểm đó, hệ thống công nghệ thông tin của ngân hàng không hỗ trợ ký tự này, nên nhân viên đã phải nhập thủ công bằng một ký tự thay thế có hình thức gần giống và đóng dấu xác nhận.
Ảnh minh họa: Internet
Tuy nhiên, lời giải thích này không khiến bà Gu hài lòng. Bà cho biết, trong cùng thời kỳ, bà vẫn còn nhiều khoản tiền gửi khác tại các ngân hàng, bao gồm cả những khoản gửi sau này, như năm 2004. Dù các khoản tiền này cũng tồn tại sai lệch tương tự về ký tự trong tên, bà vẫn rút tiền thành công mà không gặp bất kỳ trở ngại nào.
Nhân viên chi nhánh Hoàng Phố của CCB thừa nhận sự cố xuất phát từ hệ thống nội bộ của ngân hàng. Theo bà, kể từ năm 1997 đến nay, hệ thống dữ liệu của CCB đã trải qua nhiều lần nâng cấp, thay đổi nền tảng và chuẩn lưu trữ, dẫn đến việc một số hồ sơ cũ không còn được truy xuất đầy đủ. Trước tình huống của bà Gu, ngân hàng đã thành lập một tổ công tác liên ngành để điều tra, song đến nay vẫn chưa tìm thấy bản ghi gốc trong hệ thống điện tử.
Để tháo gỡ bế tắc, CCB cho biết đang xem xét xử lý khoản tiền này theo cơ chế “chi phí đặc biệt”, tức là chi trả ngoài quy trình thông thường sau khi hoàn tất rà soát nội bộ. Tuy nhiên, thời điểm và cách thức giải quyết cụ thể vẫn chưa được ngân hàng công bố rõ ràng.
Dưới góc độ pháp lý, các chuyên gia nhận định rằng vụ việc không hề phức tạp như cách ngân hàng đang trình bày. Theo Luật Ngân hàng Thương mại Trung Quốc và các văn bản giải thích tư pháp liên quan, ngân hàng có nghĩa vụ thanh toán đầy đủ tiền gốc và lãi cho người gửi tiền nếu chứng từ gửi tiền là hợp pháp và xác thực. Trong trường hợp ngân hàng cho rằng chứng từ không hợp lệ, trách nhiệm chứng minh thuộc về ngân hàng, chứ không phải người gửi tiền.
Với việc bà Gu vẫn còn giữ sổ tiết kiệm gốc, có dấu xác nhận của ngân hàng, các chuyên gia cho rằng CCB không có cơ sở pháp lý để tiếp tục trì hoãn việc chi trả. Việc chậm trễ kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của khách hàng, mà còn gây tổn hại đến uy tín của ngân hàng.
Sau đó, chi nhánh Thượng Hải của CCB cho biết đã phân công nhân sự tiếp tục tìm kiếm hồ sơ lưu trữ giấy và giải thích rằng tiến độ chậm là do khối lượng công việc lớn. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, ngân hàng vẫn chưa đưa ra phương án xử lý dứt điểm. Trong khi đó, bà Gu vẫn phải tiếp tục chờ đợi để có thể nhận lại khoản tiền tiết kiệm và tiền lãi mà bà đã gửi suốt gần 30 năm qua.
