Kịch bản nào cho giá xăng dầu trong nước?
Hôm qua (9.3), giá dầu thế giới đã tăng vượt mốc 100 USD/thùng và vẫn đang biến động liên tục, khó lường. Giá xăng dầu trong nước đã được điều chỉnh tăng 2 lần liên tục trong 1 tuần với mức tăng rất cao. Kịch bản nào cho giá xăng dầu trong nước nếu giá thế giới vẫn tiếp tục tăng?
Theo báo Thanh niên đăng tải bài viết với tiêu đề: "Kịch bản nào cho giá xăng dầu trong nước?", nội dung chính như sau:
Giảm thuế, trích quỹ bình ổn...
Ngay sáng đầu tuần, giá dầu thô thế giới vượt mốc 100 USD/thùng, tăng gần 20%, có thời điểm vọt lên 117 USD/thùng, tăng hơn 28%, nhưng lại về dưới 106 USD/thùng ngay sau khi có thông tin các nước thuộc nhóm G7 sẽ thảo luận khẩn cấp về việc mở kho nguồn dự trữ dầu khẩn cấp.
Trong nước, giá xăng dầu sau kỳ điều chỉnh giá vào chiều thứ năm tuần trước (5.3), đã có thêm kỳ điều chỉnh đột xuất vào chiều thứ bảy (7.3) với giá xăng tăng thêm hơn 4.700 đồng/lít, giá dầu tăng từ 7.200 - 8.500 đồng/lít. Tại thời điểm đó, giá dầu thế giới đang ở mức 90 - 92,7 USD/thùng, còn hiện tại mức giá này đã tăng hơn 20%. Diễn biến này đang để ngỏ khả năng giá xăng dầu trong nước có thể được điều chỉnh sớm theo quy định tại Nghị quyết 36 của Chính phủ (ban hành 6.3.2026), theo đó giá cơ sở xăng dầu tăng từ 7% trở lên là được phép điều chỉnh giá.
Các chuyên gia khuyến nghị dùng công cụ bình ổn giảm thuế, phí và quỹ bình ổn để hạ nhiệt giá xăng dầu
ẢNH: NHẬT THỊNH
Trước diễn biến phức tạp và ảnh hưởng nghiêm trọng từ chiến sự khu vực Trung Đông, Bộ Tài chính đã đề xuất giảm từ 10% về 0% thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) đối với một số mặt hàng xăng động cơ không pha chì, naphtha, reformate, các chế phẩm khác dùng để pha chế xăng động cơ; giảm từ 7% xuống 0% với các mặt hàng nhiên liệu diesel, các loại dầu nhiên liệu, nhiên liệu động cơ máy bay…; giảm từ 2 - 3% xuống 0% với mặt hàng xylen, P-xylen, hydrocarbon mạch vòng loại…
Cuối ngày 9.3, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 72/2026 về các nội dung như Bộ Tài chính đề xuất; theo đó thuế nhập khẩu ưu đãi đối với xăng, diesel, nhiên liệu máy bay và một số nguyên liệu hóa dầu được giảm về mức 0% để bảo đảm nguồn cung trong nước. Nghị định có hiệu lực kể từ 9.3.2026 - 30.4.2026.
Trước đó, tại Nghị quyết 36, Chính phủ cũng cho phép điều chỉnh giá xăng dầu trong nước không chờ đến kỳ điều chỉnh hằng tuần nếu giá cơ sở tăng từ 7%. Song song đó, trong dự thảo thông tư hướng dẫn thực hiện nghị định về kinh doanh được đưa ra lấy ý kiến trong thời gian này, Bộ Công thương đã đề xuất kích hoạt cơ chế bình ổn giá xăng dầu, khi giá bán lẻ xăng dầu tăng liên tiếp trong một tháng, với biên độ lớn và mức tăng cộng dồn từ 20% trở lên; đồng thời đà tăng này có nguy cơ ảnh hưởng tiêu cực đến kinh tế vĩ mô, lạm phát và đời sống người dân. Từ cuối năm 2023 đến nay, cơ quan quản lý đã không trích lập, chi sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Cập nhật hết quý 3/2025, quỹ còn dư hơn 5.617 tỉ đồng. Trong đó, doanh nghiệp (DN) có số dư quỹ lớn nhất là Petrolimex với 3.085 tỉ đồng.
Chuyên gia kinh tế, PGS-TS Nguyễn Thường Lạng, Viện Thương mại và kinh tế quốc tế (Trường ĐH Kinh tế quốc dân), đánh giá Chính phủ phản ứng khá kịp thời và nhanh chóng trước biến động giá năng lượng thế giới, đã thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng nhằm nghiên cứu, đề xuất các giải pháp phù hợp để giảm bớt tác động của biến động giá năng lượng. Mục tiêu lúc này là phải ổn định mặt bằng giá cả, giảm gánh nặng cho DN và người dân, đồng thời huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực.
"Theo tôi, Quỹ bình ổn giá xăng dầu cần được sử dụng đúng thời điểm để giúp giảm áp lực tăng giá, hạn chế tối đa tác động dây chuyền đến chi phí sản xuất cũng như đời sống người dân. Tuy nhiên, quỹ chỉ là một trong những công cụ quan trọng để giúp điều tiết giá, bên cạnh một số công cụ khác như tăng năng lực tự chủ nguồn cung, giảm thuế, phí, kêu gọi người dân dùng xăng dầu tiết kiệm...; không chỉ thuế nhập khẩu mà còn các sắc thuế khác như thuế bảo vệ môi trường (BVMT), tiêu thụ đặc biệt (TTĐB), giá trị gia tăng (GTGT)… với mặt hàng xăng dầu", ông Lạng đề xuất.
Doanh nghiệp vận tải nhỏ, xe container... đồng loạt báo tăng giá
Bình ổn giá xăng dầu là hết sức quan trọng bởi trong ngày 9.3, nhiều đơn vị kinh doanh vận tải trong nước bắt đầu gửi thông báo đến khách hàng về việc điều chỉnh tăng giá cước vận chuyển. Cụ thể, Công ty XNK và Vận tải Trường Vân (TP.HCM) báo điều chỉnh giá cước loại xe 1,8 tấn tăng 100.000 - 150.000 đồng/xe, loại 5 tấn tăng 200.000 đồng/xe, loại 8 tấn tăng 300.000 đồng/xe, loại 10 tấn tăng 400.000 đồng/xe. Công ty TNHH Đầu tư vận tải Bảo Anh (P.Đông Hòa, TP.HCM) điều chỉnh cước vận chuyển cung đường từ Cát Lái, TP.HCM đến kho khách hàng quãng đường dưới 50 km thì giá cước tăng thêm 400.000 đồng/chuyến; từ 50 km đến dưới 100 km tăng thêm 600.000 đồng/chuyến; từ 50 km đến dưới 150 km tăng thêm 900.000 đồng/chuyến. Đáng lưu ý, nhiều nhà xe, đơn vị vận chuyển chỉ áp dụng thời hạn báo giá có giá trị trong vòng 24 giờ, tức là diễn biến có thể tăng theo ngày.
Các chuyên gia khuyến nghị dùng công cụ bình ổn giảm thuế, phí, dùng quỹ bình ổn để hạ nhiệt giá xăng dầu
Trước đó, ngày 8.3, một số DN cũng thông báo tăng giá cước và đưa ra một số kịch bản khi giá dầu tăng. Cụ thể, nếu giá dầu trong nước tăng từ 25.000 - 30.000 đồng/lít sẽ cộng thêm 100.000 đồng/container; nếu dầu tăng từ 30.000 - 35.000 đồng/lít thì tiếp tục cộng thêm 100.000 đồng/container... Ngoài ra, một số đơn vị vận chuyển khác thông báo kể từ 14 giờ ngày 8.3, tất cả các báo giá và đơn giá vận chuyển được xác lập trên cơ sở giá dầu diesel ở mức 30.530 đồng/lít (giá dầu vùng 2). Trong trường hợp giá dầu diesel trên thị trường biến động tăng hoặc giảm vượt quá 10% so với mức giá tham chiếu nêu trên, đơn giá vận chuyển sẽ được điều chỉnh tương ứng theo mức biến động thực tế của nhiên liệu, trên cơ sở trao đổi và thống nhất giữa các bên. Cơ chế điều chỉnh này được áp dụng chung cho toàn bộ các báo giá vận chuyển phát hành từ 14 giờ ngày 8.3 trở về sau.
Theo báo Quân đội nhân dân đăng tải bài viết với tiêu đề: "Giá xăng dầu hôm nay (10-3): Hạ nhiệt nhờ tín hiệu nới lỏng trừng phạt dầu Nga", nội dung chính như sau:
Giá dầu thế giới
Giá dầu thế giới tăng mạnh khoảng 7% trong phiên giao dịch ngày thứ Hai (9-3), lên ở mức cao nhất kể từ năm 2022, khi Saudi Arabia cùng một số thành viên Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) cắt giảm nguồn cung trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran tiếp tục lan rộng.
Tuy nhiên, ngay sau khi thị trường đóng cửa, giá dầu quay đầu giảm sau thông tin về cuộc điện đàm giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Reuters dẫn các nguồn tin cho biết, chính quyền Tổng thống Trump đang cân nhắc nới lỏng thêm các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Nga nhằm hạ nhiệt giá năng lượng toàn cầu.
Trước đó, Tổng thống Putin cũng tuyên bố, Moscow sẵn sàng cung cấp dầu và khí đốt tự nhiên cho châu Âu.
 |
Giá xăng dầu thế giới hạ nhiệt nhờ tín hiệu nới lỏng trừng phạt dầu Nga. Ảnh minh họa: Getty |
Trong một diễn biến khác, Tổng thống Trump cho biết trong cuộc phỏng vấn với CBS News rằng, ông tin chiến dịch quân sự nhằm vào Iran “gần như đã hoàn tất”, đồng thời khẳng định Washington “đang đi trước rất xa” so với khung thời gian ước tính ban đầu từ 4 đến 5 tuần.
Trong phiên giao dịch đầu tuần, giá dầu có thời điểm tăng vọt tới 29%. Nhưng chốt phiên, giá dầu Brent tăng 6,27 USD, tương đương 6,8%, lên mức 98,96 USD/thùng. Trong khi đó, giá dầu WTI tăng 3,87 USD, tương đương 4,3%, lên 94,77 USD/thùng.
Đây là mức đóng cửa cao nhất của cả hai loại dầu Brent và WTI kể từ tháng 8-2022. Ngay cả khi giảm sau giờ chốt phiên, cả hai loại dầu này vẫn tăng hơn 35% kể từ khi xung đột Mỹ-Israel và Iran bùng phát.
Có thời điểm cao nhất trong phiên, giá dầu Brent đã chạm mức 119,50 USD/thùng, trong khi dầu WTI chạm ngưỡng 119,48 USD/thùng. Đây là mức giá trong ngày cao nhất của hai loại dầu kể từ tháng 6-2022.
 |
| Ảnh minh họa: Reuters |
Giá dầu sau đó dần hạ nhiệt do chịu tác động của nhiều yếu tố, trong đó có lo ngại về lạm phát và thông tin Mỹ cùng các nước thuộc Nhóm G7 đang xem xét sử dụng nguồn dầu từ kho dự trữ chiến lược.
Ngoài nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng, giá dầu còn được hỗ trợ khi các lực lượng cứng rắn tại Iran tổ chức biểu dương sức mạnh trên đường phố, tuyên bố trung thành với Lãnh tụ tối cao mới Ayatollah Mojtaba Khamenei.
Bên cạnh đó, Tập đoàn dầu khí quốc gia Saudi Arabia Aramco đã bắt đầu cắt giảm sản lượng tại hai mỏ dầu, nối tiếp động thái giảm sản lượng của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Iraq, Kuwait và Qatar, trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu bị gián đoạn và năng lực lưu trữ dần cạn kiệt.
Giá xăng dầu trong nước
Giá bán lẻ xăng dầu trong nước ngày 10-3 cụ thể như sau:
|
Xăng E5RON92 |
Không cao hơn 25.226 đồng/lít |
|
Xăng RON95-III |
Không cao hơn 27.047 đồng/lít |
|
Dầu diesel 0.05S |
Không cao hơn 30.239 đồng/lít |
|
Dầu hỏa |
Không cao hơn 35.091 đồng/lít |
|
Dầu mazut 180 CST 3.5S |
Không cao hơn 21.327 đồng/kg |
Giá xăng dầu trong nước nói trên được liên Bộ Công Thương - Tài chính điều chỉnh, áp dụng từ 15 giờ ngày 7-3. Cụ thể, xăng E5RON92 tăng 3.777 đồng/lít; xăng RON95 tăng 4.707 đồng/lít; dầu diesel tăng 7.207 đồng/lít; dầu hỏa tăng 8.490 đồng/lít; dầu mazut tăng 3.831 đồng/kg.
Kỳ điều hành này, trước diễn biến giá xăng dầu thế giới, biến động tỷ giá VND/USD và các quy định hiện hành, Liên Bộ Công Thương - Tài chính quyết định phương án điều hành giá xăng dầu, nhằm bảo đảm biến động giá xăng dầu trong nước phù hợp với biến động giá xăng dầu thế giới; tiếp tục duy trì mức chênh lệch giá giữa xăng sinh học E5RON92 và xăng khoáng RON95 ở mức hợp lý để khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học theo chủ trương của Chính phủ; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa các chủ thể tham gia thị trường.
Liên Bộ Công Thương - Tài chính cũng không thực hiện trích lập và không chi Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đối với tất cả các mặt hàng.
