Thêm 2 ca nghi ngộ độc cá ủ chua, Bộ Y tế chỉ đạo khẩn
Thêm 2 ca nghi ngộ độc sau ăn cá ủ chua tại Đà Nẵng, Bộ Y tế yêu cầu khẩn trương điều tra nguồn thực phẩm, tăng cường điều trị và cảnh báo nguy cơ độc tố botulinum.
Theo báo Zing đưa tin "Thêm 2 ca nghi ng:ộ đ:ộc cá ủ chua, Bộ Y tế chỉ đạo khẩn" với nội dung chính như sau:
Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vừa có văn bản gửi Sở Y tế TP Đà Nẵng về việc ghi nhận thêm 2 trường hợp nghi ng:ộ đ:ộc thực phẩm sau khi ăn cá ủ chua tại xã Phước Năng.
Theo thông tin ban đầu, hai bệnh nhân này nhập viện lần lượt vào các ngày 18/3 và 20/3, hiện được điều trị tại Trung tâm Y tế khu vực Phước Sơn. Cả hai đều có tiền sử sử dụng món cá ủ chua trước khi xuất hiện triệu chứng nghi ng:ộ đ:ộc.
Trước diễn biến trên, Cục An toàn thực phẩm đề nghị Sở Y tế TP Đà Nẵng khẩn trương chỉ đạo các đơn vị liên quan triển khai nhiều biện pháp nhằm kiểm soát nguy cơ và hạn chế ảnh hưởng sức khỏe người dân.
Trước hết, các cơ sở khám chữa bệnh nơi tiếp nhận bệnh nhân cần tập trung tối đa nguồn lực để điều trị tích cực, đảm bảo an toàn tính mạng. Trong trường hợp cần thiết, phải chủ động hội chẩn liên viện, kết nối với các bệnh viện tuyến trên để được hỗ trợ chuyên môn kịp thời.
![]() |
|
Thực phẩm muối chua bảo quản trong hộp thủy tinh vặn chặt có thể điều kiện yếm khí, thuận lợi cho cho vi khuẩn Clostridium Botulinum phát triển và gây độc tố cho người ăn. Ảnh: Instructables. |
Song song, ngành y tế địa phương cần đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho cán bộ y tế và cộng đồng về an toàn thực phẩm, đặc biệt là nguy cơ ng:ộ đ:ộc khi sử dụng các món ăn như cá ủ chua - loại thực phẩm tiềm ẩn nguy cơ nhiễm độ:c tố botulinum nếu chế biến, bảo quản không đúng cách.
Cục An toàn thực phẩm cũng yêu cầu nhanh chóng điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm nghi gây ng:ộ đ:ộc, xác định rõ nguồn cung cấp nguyên liệu. Các mẫu thực phẩm và bệnh phẩm cần được lấy để xét nghiệm, tìm nguyên nhân chính xác. Trường hợp phát hiện vi phạm quy định về an toàn thực phẩm, cần xử lý nghiêm theo quy định.
Ngoài ra, Sở Y tế TP Đà Nẵng phải theo dõi sát diễn biến các vụ ng:ộ đ:ộc thực phẩm liên quan đến độc tố botulinum trên địa bàn, đồng thời cập nhật và báo cáo chi tiết về Cục An toàn thực phẩm theo quy định.
Trước đó, khoảng 20h ngày 18/3, Trung tâm Y tế khu vực Phước Sơn tiếp nhận bệnh nhân Y. H. (sinh năm 1972, trú thôn 3, xã Phước Năng) với các triệu chứng đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, nôn nhiều, đau bụng và tiêu chảy.
Khai thác bệnh sử cho thấy trước đó bệnh nhân có ăn cá ủ chua do người thân cho. Ngay sau khi tiếp nhận, cơ sở y tế đã phối hợp với Trạm Y tế xã Phước Năng và các đơn vị liên quan tiến hành xác minh.
Kết quả xác định, ngày 8/3, ông A. X. (sinh năm 1963) đi rừng, bắt cá tại sông Thanh rồi mang về chế biến thành cá ủ chua. Đến trưa 17/3, số cá này được chia cho nhiều người trong gia đình, gồm Y. H., A. L., A. D., Y. Đ., Y. B. và Y. X.
Những người còn lại đã ăn hết phần cá nhưng chưa ghi nhận triệu chứng bất thường, hiện được theo dõi sức khỏe.
Riêng bệnh nhân Y. H., sau khi ăn cá ủ chua vào trưa 18/3, đến khoảng 19h15 cùng ngày xuất hiện triệu chứng và được người nhà đưa đi cấp cứu.
Ngày 9/3, 6 người trong một gia đình ở xã Phước Năng cũng phải nhập viện sau khi ăn món cá ủ chua. Trong đó, 3 anh em bị ng:ộ đ:ộc nặng nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng. Ngành y tế TP Đà Nẵng đã phải đề nghị Tổ chức Y tế thế giới hỗ trợ khẩn cấp 5 lọ thuốc có giá lên tới khoảng 8.000 USD/lọ để cứu chữa.
Trước đó, VNexpress đưa tin "Bộ Y tế cảnh báo độc tố 'hủy hoại thần kinh' trong đồ ủ chua, đóng hộp" với nội dung chính như sau:
Sau ca ng:ộ đ:ộc nặng nghi do ăn cá ủ chua tại Đà Nẵng, Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo người dân ưu tiên dùng món mới nấu chín, không tự đóng gói kín thức ăn để bảo quản dài ngày ở nhiệt độ thường.
Khuyến cáo được Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) phát đi ngày 15/2, ngay sau khi ghi nhận một trường hợp nhập viện cấp cứu với các biểu hiện điển hình của ng:ộ đ:ộc Botulinum. Bệnh nhân trú tại thôn 3, xã Phước Chánh, TP Đà Nẵng, nhập viện sau bữa ăn có món cá ủ chua. Người bệnh xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng như đau vùng thượng vị, buồn nôn, mắt nhìn mờ, đồng tử hai bên giãn và mất phản xạ ánh sáng. Hiện bệnh nhân được điều trị tích cực tại Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam.

Vi khuẩn hình que sinh botulinum là độc tố kịch độc, có thể gây tu:vong chỉ với lượng nhỏ. Ảnh:Nature
Cơ quan chức năng nhận định nguyên nhân gây bệnh nhiều khả năng do độc tố Clostridium botulinum. Đây là loại vi khuẩn kị khí tuyệt đối, sinh trưởng mạnh trong môi trường kín, thiếu oxy như thực phẩm đóng hộp, túi hút chân không, đồ muối chua, lên men không đảm bảo quy trình vệ sinh.
Botulinum được xếp vào nhóm chất độc thần kinh cực mạnh. Khi xâm nhập cơ thể, độc tố này tấn công hệ thần kinh gây liệt cơ cấp tính, suy hô hấp nhanh chóng và dẫn đến tu:vong nếu không cấp cứu kịp thời. Những ca bệnh nặng thường phải thở máy kéo dài trung bình hai tháng, quá trình phục hồi chức năng sau đó rất gian nan và tiềm ẩn nhiều biến chứng.
Để nhận biết sớm tình trạng ng:ộ đ:ộc, người dân cần chú ý các dấu hiệu xuất hiện sau khi ăn như sụp mi, nhìn đôi hoặc nhìn mờ, khô miệng, nói ngọng, nuốt khó. Tình trạng yếu cơ sẽ lan dần từ vùng đầu mặt cổ xuống tay chân, kèm theo khó thở do liệt cơ hô hấp.
Bộ Y tế nhấn mạnh việc phát hiện sớm mang tính sống còn. Nếu được chẩn đoán kịp thời, bác sĩ sẽ tiêm huyết thanh kháng độc tố để trung hòa chất độc. Ngược lại, những trường hợp đến viện muộn, việc điều trị chỉ còn mang tính hỗ trợ như thở máy, nuôi dưỡng qua sonde dạ dày, khiến tiên lượng xấu đi nhiều.
Để phòng ngừa, Cục An toàn thực phẩm đề nghị người dân, đặc biệt ở vùng sâu vùng xa, hạn chế sử dụng các món ủ chua, lên men thủ công nếu không nắm rõ quy trình an toàn; tuyệt đối không sử dụng thực phẩm đóng hộp bị phồng, biến dạng hoặc có mùi lạ
Những năm qua, ngành y tế phát hiện nhiều chùm ca ng:ộ đ:ộc botulinum, chủ yếu sau ăn pate đóng hộp, giò lụa... Năm 2023, TP HCM ghi nhận 6 người ng:ộ đ:ộc botulinum sau ăn bánh mì chả lụa bán dạo và một người nghi do ăn mắm để lâu. Trong đó, người ăn mắm không thể qua khỏi vì tình trạng quá nặng. Trước đó, 5 người ở Bình Dương cũng ng:ộ đ:ộc sau khi ănbún riêu chaycó pate, một ngườitu:vong.
Vì vậy, để phòng nguy cơ ng:ộ đ:ộc thực phẩm, Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo người dân thực hiện ăn chín, uống chín. Ưu tiên ăn các thực phẩm mới chế biến, mới nấu chín. Không nên tự đóng gói kín các thực phẩm và để kéo dài trong điều kiện không phải đông đá.
Với các thực phẩm lên men, đóng gói hoặc che đậy kín theo cách truyền thống (như dưa muối, măng, cà muối...) cần đảm bảo phải chua, mặn. Khi thực phẩm hết chua thì không nên ăn.

