Trà đen có thể tốt cho sức khỏe hay tiềm ẩn những nguy hiểm? Những thay đổi nào sẽ xảy ra với cơ thể sau khi uống nó trong 8 tháng?

Theo báo Phụ nữ mới có bài Người đàn ông 58 tuổi uống một tách trà đen sau khi thức dậy vào buổi sáng, sau 8 tháng, bác sĩ hỏi "anh đã uống gì?" Nội dung như sau:

Điều đầu tiên chú Lưu, 58 tuổi, làm mỗi ngày là pha một tách trà đen và ngồi trên ban công và nếm thử từ từ. Thói quen này đã theo chú trong 8 tháng.

"Sau khi uống tách trà này, tôi cảm thấy tràn đầy năng lượng cả ngày, và cơ thể tôi không lạnh lắm" , chú Lưu nói. Nhưng trong lần khám sức khỏe mới nhất, bác sĩ nhìn chằm chằm vào tờ báo cáo và hỏi một cách nghi ngờ: "Anh đã thay trà trong thời gian này chưa? Chính xác thì anh đang uống gì?".

Những lời ngạc nhiên của bác sĩ khiến chú Lưu có chút lo lắng. "Uống trà đen có vấn đề không?". Điều này đã khiến chú lẩm bẩm: Trà đen có thể tốt cho sức khỏe hay tiềm ẩn những nguy hiểm? Những thay đổi nào sẽ xảy ra với cơ thể sau khi uống nó trong 8 tháng?...

Uống trà để sưởi ấm đã trở thành thói quen của nhiều người, nhất là vào mùa đông. Và trà đen đã trở thành món khoái khẩu mới của người trung niên, người cao tuổi vì có tác dụng "làm ấm dạ dày, giải khát". Nhưng nhiều người không hiểu: Mặc dù trà đen tốt nhưng nó có những cách uống khác nhau và tác động đến sức khỏe rất khác nhau.

Một nghiên cứu dịch tễ học của Đại học Harvard cho thấy tiêu thụ trà đen vừa phải có thể giúp ích cho sức khỏe tim mạch và mạch máu não, đặc biệt là ở người trung niên và cao tuổi, đồng thời có thể giảm nguy cơ mắc bệnh tim và đột quỵ khoảng 14,2%. Điều này là do polyphenol và flavonoid trong trà đen có tác dụng đáng kể trong việc điều chỉnh lipid máu, chất chống oxy hóa và ngăn ngừa tổn thương nội mô mạch máu.

Tuy nhiên, một quan sát khác do Bệnh viện Đại học Y Union dẫn đầu cho thấy phương pháp uống trà đen và sự khác biệt cá nhân trực tiếp quyết định việc duy trì sức khỏe hay bị bệnh. Một số lượng đáng kể người nhầm lẫn chọn nồng độ cao, nhịn ăn, uống nhiều nước dẫn đến kích ứng đường tiêu hóa, đánh trống ngực và thậm chí ảnh hưởng đến sự hấp thu sắt, làm trầm trọng thêm các vấn đề về dạ dày. Đối với một số người bị huyết áp cao hoặc nhịp tim không đều, caffeine trong trà đen thậm chí có thể gây khó chịu.

Trường hợp của chú Lưu không phải là hiếm. Nhiều người khăng khăng uống trà thấy mình cảm thấy tốt hơn, tay chân ấm áp, nhưng cũng có những bất thường - khó chịu ở bụng, trào ngược axit hoặc giảm chất lượng giấc ngủ.

Vì vậy, uống trà đen bao nhiêu và uống như thế nào mới thực sự "giữ gìn sức khỏe"?

Để biết những thay đổi nào sẽ xảy ra trong cơ thể như trường hợp của người đàn ông trên đã chăm chỉ uống trà đen vào buổi sáng trong 8 tháng, bác sĩ đã tiến hành phân tích chi tiết báo cáo khám sức khỏe, so sánh dữ liệu trước đó và tìm thấy một số thay đổi cốt lõi như sau:

Các chỉ số lipid đã được cải thiện, nhưng không phải ai cũng phù hợp

Một số nghiên cứu đã khẳng định uống khoảng 200-300ml trà đen nhạt mỗi ngày có thể làm giảm cholesterol toàn phần lipid máu lên đến 9,8%, đặc biệt là lipoprotein mật độ cao (cholesterol tốt) tăng nhẹ. Đây là tin vui cho người trung niên và cao tuổi. Nhưng một khi trà đen quá đậm, hoặc trà uống không đúng thời điểm, "lợi ích" có thể trở nên có hại.

Tay chân lạnh giảm bớt nhưng gánh nặng cho dạ dày tăng lên

Trà đen rất giàu polyphenol trong trà, caffeine và theaflavin, có thể thúc đẩy lưu thông máu và cải thiện vi tuần hoàn. Vì vậy, một số người không còn bị lạnh tay chân sau khi uống, thậm chí cảm thấy tràn đầy năng lượng hơn trong ngày.

Tuy nhiên, nếu uống vào buổi sáng khi bụng đói không chỉ dễ gây kích ứng niêm mạc dạ dày mà thậm chí còn gây đau dạ dày, trào ngược axit. Dữ liệu cho thấy sau khi uống trà mạnh khi bụng đói, bài tiết axit dạ dày tăng tới 19,4% và nguy cơ viêm dạ dày mãn tính tăng lên.

Chất lượng giấc ngủ có thể bị ảnh hưởng, đặc biệt là ở những người có giấc ngủ nhạy cảm

Nhiều người không nhận ra rằng mặc dù hàm lượng caffeine trong trà đen không tốt bằng cà phê nhưng uống liên tục vẫn có thể gây ra các triệu chứng như đánh trống ngực và mất ngủ. Đặc biệt đối với những người có chất lượng giấc ngủ kém, tỷ lệ mất ngủ tăng lên 24,7% sau khi uống vượt quá 300ml mỗi ngày. Chỉ cần điều chỉnh thời gian uống một chút và tránh uống trà vào buổi chiều hoặc buổi tối, điều này có thể giảm bớt rắc rối đáng kể.

Giảm hấp thu sắt, phụ nữ và bệnh nhân thiếu máu cần chú ý

Cộng đồng y tế cũng đã phát hiện ra rằng một lượng lớn axit tannic trong trà đen sẽ ảnh hưởng đến sự hấp thụ sắt, và việc tiêu thụ quá nhiều trà đen trong thời gian dài sẽ làm tăng nguy cơ thiếu máu lên 13,6%, đặc biệt nếu khả năng hấp thu đường tiêu hóa không tốt, phụ nữ hoặc người cao tuổi cần hết sức cảnh giác.

Uống trà đen vì sức khỏe, khuyến cáo rằng điều này an toàn và hiệu quả hơn

Mặc dù trà đen tốt nhưng uống một cách khoa học cũng không có hại. Các bác sĩ khuyên:

Mức độ vừa phải, kiểm soát số lượng: Nên uống khoảng 200-300ml trà đen mỗi ngày, 3-5 gam trà, nhiệt độ nước khoảng 90°C. Quá dày hoặc quá nóng, nó không được khuyến khích.

Tránh uống khi bụng đói: Tốt hơn là nên uống sau bữa sáng và với các bữa ăn bổ sung. Uống trà khi bụng đói có thể dễ dàng kích thích tiết axit dạ dày, và những người có chức năng tiêu hóa yếu cần đặc biệt thận trọng.

Không uống trước khi đi ngủ để tránh mất ngủ và hoảng sợ: Tốt nhất nên kiểm soát thời gian uống trà trước 4 giờ chiều để tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm của bạn. Đặc biệt đối với những người có chất lượng giấc ngủ kém, họ nên được kiềm chế.

Uống chậm với một lượng nhỏ, rót không liên tục: Uống trà từ từ, mỗi ngụm nhỏ để hấp thụ hơn. "Thức uống bò" dùng một lần là có hại nhất cho lá lách và dạ dày.

Các nhóm đặc biệt khác nhau ở mỗi người: Phụ nữ bị cao huyết áp, bệnh tim, thiếu máu hoặc mang thai nên chọn phương pháp uống trà phù hợp với mình dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.

Thích nghi với đúng thời điểm: Uống trà đen ấm lên vào mùa đông và thỉnh thoảng bạn có thể chuyển sang trà xanh nhạt hoặc trà trắng lạnh vào mùa hè

Sức khỏe hàng ngày thực sự không thể tách rời chế độ ăn uống và nghỉ ngơi khoa học. Trà đen không phải là thuốc chữa bách bệnh, chỉ cần bạn kết hợp tình trạng của bản thân và kiểm soát chính xác phương pháp uống, trà đen đương nhiên có thể trở thành "đối tác tốt" trong việc chăm sóc sức khỏe.

Theo báo Thanh niên Việt có bài Người đàn ông 48 tuổi uống trà gừng mỗi ngày, 1 năm sau đi khám kết quả khiến bác sĩ "chấn động". Nội dung như sau:

Ông Trương là một nhân viên văn phòng bình thường ở Thâm Quyến. Ông 48 tuổi, có cuộc sống bận rộn với nhiều hoạt động xã hội. Ông thường cảm thấy lạnh tay chân và dễ mệt mỏi.

Một người bạn khuyên ông Trương nên thử uống trà gừng mỗi ngày, nói rằng nó sẽ tốt cho những người "thiếu dương khí". Ban đầu ông Trương tỏ ra hoài nghi, nhưng xét thấy sức khỏe của mình cần được cải thiện, ông quyết định thử. Không ngờ, cuộc thử nghiệm này kéo dài đến một năm.

Một năm sau, ông Trương đi khám sức khỏe, và kết quả khiến bác sĩ Lý, người đã khám cho ông nhiều năm, phải thốt lên: "Ngay cả tôi cũng phải ghen tị với sức khỏe của ông!".

Liệu đây chỉ là sự trùng hợp ngẫu nhiên, hay trà gừng thực sự có tác dụng kỳ diệu như vậy? Có phải rất nhiều người trung niên và người cao tuổi uống trà gừng chỉ để thư giãn tinh thần? Cơ sở khoa học đằng sau điều này là gì?...

Trà gừng tốt hay xấu?

Trước hết, điều quan trọng cần làm rõ là trà gừng không phải là thuốc thần kỳ, nhưng nhiều nghiên cứu đã xác nhận những lợi ích sức khỏe của nó. Trường Y Harvard đã tiến hành phân tích hoạt tính sinh học của gừng, phát hiện ra rằng nó chứa nhiều thành phần có lợi như gingerol, tinh dầu, vitamin B6, vitamin C và sắt.

Thúc đẩy tuần hoàn máu và cải thiện tình trạng tay chân lạnh

Gừng là một loại thực phẩm có tính ấm. Thành phần chính của nó, gingerol, có thể giúp cải thiện tình trạng lưu thông máu kém và chứng lạnh tay chân vào mùa đông bằng cách làm giãn các mạch máu ngoại vi và tăng lưu lượng máu đến da và các chi.

Các nghiên cứu cho thấy, việc tiêu thụ chiết xuất gừng trong 4 tuần liên tiếp có thể làm tăng nhiệt độ bàn tay lên 11%-15%, đặc biệt là ở các thành phố ven biển lạnh hơn ở phía nam.

Điều chỉnh lượng lipid trong máu và hạ đường huyết

Dữ liệu do Hiệp hội Y học Dự phòng Trung Quốc công bố năm 2023 cho thấy, bổ sung hàng ngày 1,5-2g bột gừng trong 12 tuần có thể làm giảm mức cholesterol toàn phần lên đến 8,2% và cải thiện khả năng kiểm soát đường huyết sau bữa ăn khoảng 14%. Cơ chế này được cho là liên quan đến đặc tính chống oxy hóa của gingerol và khả năng tăng cường độ nhạy insulin.

Tăng cường hệ miễn dịch và giảm mệt mỏi

Các polyphenol hoạt tính và gingerol trong gừng có thể kích thích hoạt động của đại thực bào và cải thiện khả năng miễn dịch tế bào. Một nghiên cứu có đối chứng trên 183 người có sức khỏe không tốt cho thấy, sau khi uống trà gừng hàng ngày trong 6-8 tuần, tỷ lệ những người báo cáo cảm thấy mệt mỏi giảm khoảng 28%, trong khi tỷ lệ những người báo cáo cảm thấy tràn đầy năng lượng hơn tăng hơn 20%.

Cần lưu ý trà gừng tuy có nhiều lợi ích nhưng không phù hợp với tất cả mọi người . Theo TS.DS Nguyễn Trung Tường (làm việc tại Hà Nội), người bị viêm dạ dày, loét dạ dày, ho do nhiệt phổi, phụ nữ mang thai và những người đang dùng thuốc chống đông máu nên uống thận trọng hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.

3 bất ngờ tuyệt vời về sức khỏe sau khi uống trà gừng trong một năm

Ông Trương kiên quyết uống một chén trà gừng tươi nhỏ mỗi sáng và trưa. Sau một năm, kết quả khám sức khỏe cho thấy 3 thay đổi tích cực đáng kể:

Bàn tay và bàn chân ấm áp đồng nghĩa với việc có nhiều năng lượng hơn

Trước đây, tay chân ông luôn lạnh quanh năm, đặc biệt là khi ở văn phòng có máy lạnh, ông thường bị run vì lạnh. Giờ đây, ông không còn sợ gió lạnh và cảm thấy tràn đầy năng lượng khi tập thể dục ngoài trời vào buổi sáng.

Sự cải thiện về cảm giác thể chất đặc biệt đáng kể. Bác sĩ Li đã tiến hành kiểm tra nhiệt độ da và phát hiện nhiệt độ da ngoại vi của ông Trương tăng 1,9℃ và điểm tự đánh giá về "trạng thái tinh thần" của ông đã cải thiện lên hơn 90 điểm.

Chỉ số mỡ máu và đường huyết đều được cải thiện

Kết quả khám sức khỏe cho thấy mức cholesterol của ông giảm từ 5,7 mmol/L xuống 5,0 mmol/L, và lượng đường trong máu hai giờ sau bữa ăn ổn định ở mức 6,1 mmol/L, giảm 12,5% so với một năm trước. Điều này khiến bác sĩ nhận xét: "Tình trạng này thậm chí còn ổn định hơn cả một số phương pháp điều trị bằng thuốc".

Các chuyên gia tin rằng, trà gừng có thể kết hợp với chế độ ăn uống lành mạnh để tối ưu hóa việc kiểm soát lipid và đường huyết, có thể làm giảm phần nào nguy cơ mắc hội chứng chuyển hóa, một căn bệnh phổ biến ở người trung niên.

Hệ miễn dịch được tăng cường đáng kể, bệnh tật được giảm thiểu

Trước đây, mỗi năm khi thời tiết thay đổi, ông Trương đều bị cảm lạnh và ho. Tuy nhiên, năm nay, ông ấy chỉ bị ho nhẹ một lần duy nhất trong cả năm, không sốt hay có triệu chứng cúm nào. Trong mùa cúm cao điểm ở cộng đồng, nhiều người xung quanh ông ấy đã nhiễm virus, nhưng ông ấy vẫn không bị ảnh hưởng.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc thường xuyên bổ sung các chất chống oxy hóa có thể giúp giảm tỷ lệ nhiễm trùng từ 13% đến 18%.

Nên uống trà gừng theo cách này để đảm bảo an toàn và hiệu quả hơn

Mặc dù trà gừng có nhiều lợi ích, nhưng "lượng" và "thời điểm" uống là rất quan trọng. Có một số quan niệm sai lầm phổ biến mà nhiều người dễ mắc phải, đặc biệt là điểm số 3 bên dưới, bạn tuyệt đối không nên bỏ qua:

Chọn gừng tươi, không bị hư hỏng

Khi pha trà gừng, hãy chọn gừng tươi có bề mặt bóng và không có chỗ bị thối. Cắt 2-3 lát; không dùng quá nhiều. Tiêu thụ hơn 5g mỗi ngày có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày.

Tránh uống khi bụng đói hoặc trước khi đi ngủ

Tốt nhất nên uống sau bữa sáng, vì nó giúp giải nhiệt và làm ấm dạ dày. Uống trà gừng khi bụng đói trước bữa ăn có thể dễ gây hại cho dạ dày. Uống trước khi đi ngủ vào ban đêm có thể kích thích thần kinh và ảnh hưởng đến giấc ngủ.

Mỗi người nên tự đánh giá thể trạng của mình và sử dụng sản phẩm cho phù hợp

Sản phẩm này thích hợp hơn cho người có dương hư và thể chất lạnh; người có âm hư và nội nhiệt quá mức, khô họng, đau họng, viêm đường tiêu hóa, dễ chảy máu hoặc mắc các bệnh lý đặc biệt nên sử dụng thận trọng . Nếu không chắc chắn, vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ.

Việc thêm chanh hoặc đường nâu sẽ tăng gấp đôi hiệu quả trị liệu

Bạn có thể thêm lượng chanh hoặc đường nâu phù hợp với thể trạng cá nhân để tăng hương vị và tác dụng làm ấm, nhưng tránh thêm quá nhiều đường đối với người bị tiểu đường hoặc đường huyết cao.