Lương 15 triệu, gửi tiết kiệm 20 năm, đến ngày rút 1,2 tỷ xây nhà, ngân hàng nói: "Anh chưa từng mở sổ ở đây"
"Cả bầu trời tối sầm ngay trước mặt tôi", người đàn ông chia sẻ.
Báo Thanh Niên Việt đưa thông tin với tiêu đề: "Lương 15 triệu, gửi tiết kiệm 20 năm, đến ngày rút 1,2 tỷ xây nhà, ngân hàng nói: "Anh chưa từng mở sổ ở đây"", nội dung được đăng tải như sau:
Trần Minh (40 tuổi, sống tại Thâm Quyến, Trung Quốc) bắt đầu ngày làm việc quen thuộc ở siêu thị: xếp lại các gian hàng, kiểm tra lô hàng mới nhập, rồi tiện tay lau vội lớp nước mưa còn đọng trên cửa kính - như một thói quen khó bỏ.
Anh đã gắn bó với công việc này suốt 5 năm, kiêm nhiệm đủ thứ việc trong ngày để có mức thu nhập khoảng 4.000 nhân dân tệ/tháng (khoảng 15 triệu đồng).
Buổi tối, Trần Minh tiếp tục làm thêm các công việc bán thời gian khác, bởi chi phí sinh hoạt ở thành phố này vốn không hề rẻ.
Tuy nhiên, hôm nay anh phấn chấn hơn mọi ngày, bởi sắp đến lúc được rút khoản tiền gửi tiết kiệm đã kéo dài suốt 20 năm. Khoản tiền này được Trần Minh gửi từ khi vừa ra trường, thông qua một người bạn làm chung ở công việc đầu tiên. Nhớ lại thời điểm đó, anh cho biết mình quen Hạo Minh, bạn học cùng trường, sau này cùng làm nhân viên siêu thị. Hạo Minh giới thiệu đang làm thêm công việc liên quan đến ngân hàng và cần người mở sổ tiết kiệm.
“Hạo Minh nói có gói gửi mỗi tháng khoảng 1,3 triệu đồng, sau 20 năm sẽ nhận về 400.000 nhân dân tệ (khoảng 1,5 tỷ đồng). Khi đó, tôi cũng nghĩ đến chuyện tiết kiệm để mua nhà. Bố mẹ ở quê đã qua đời, người thân không còn nhiều nên tôi xác định ở lại thành phố, cũng cần một chỗ để gửi gắm. Số tiền trích ra hàng tháng không quá nặng gánh, lại coi như giúp bạn, nên tôi không suy nghĩ nhiều mà chuyển tiền”, Trần Minh chia sẻ.
Suốt 20 năm, việc chuyển tiền đã trở thành một thói quen cố định trong đời Trần Minh, giống như việc anh lau cửa kính mỗi sáng hay kiểm lại kệ hàng trước giờ mở cửa siêu thị. Mỗi tháng, đúng ngày, anh lại chuyển tiền vào tài khoản do Hạo Minh cung cấp. Không hợp đồng, không sổ cứng cầm tay, chỉ có vài tin nhắn xác nhận và lời hứa quen thuộc: “ Cứ yên tâm, ngân hàng lớn, không sao đâu.”
Thỉnh thoảng, Trần Minh cũng có chút dao động khi thấy người khác gửi tiết kiệm đều có sổ, có dấu đỏ. Nhưng Hạo Minh trấn an rằng đây là “gói nội bộ”, không cần thủ tục rườm rà, thậm chí còn khoe từng giúp vài người quen rút tiền thành công. Tin bạn, lại nghĩ mình chẳng có gì để mất ngoài số tiền đã chắt chiu từng tháng, Trần Minh tiếp tục gửi.
20 năm trôi qua. Tóc anh đã lấm tấm bạc, lương vẫn quanh quẩn mức hơn 4.000 nhân dân tệ, nhưng trong đầu Trần Minh luôn có một cột mốc rõ ràng: ngày được rút hơn 400.000 nhân dân tệ - số tiền đủ để anh mua 1 căn nhà nhỏ, coi như có chốn đi về sau nửa đời người làm công ăn lương nơi đất khách.
Thế nhưng, buổi sáng anh bước chân vào ngân hàng hôm đó đã trở thành khoảnh khắc thay đổi tất cả.
Sau khi nhập thông tin, nhân viên giao dịch ngẩng lên, lịch sự nhưng dứt khoát: “Anh chưa từng mở sổ tiết kiệm ở đây.”
Trần Minh chết lặng. Anh lục tung điện thoại, đưa ra các tin nhắn chuyển khoản, tên người nhận, thời gian kéo dài suốt hai thập kỷ. Nhân viên ngân hàng kiểm tra rất lâu rồi giải thích: tài khoản nhận tiền là tài khoản cá nhân, không liên quan đến bất kỳ sản phẩm tiết kiệm nào của ngân hàng.
Người bạn tên Hạo Minh - Đầu mối duy nhất của toàn bộ các giao dịch lúc này đã hoàn toàn mất liên lạc. Số điện thoại không còn hoạt động, trong khi tài khoản mạng xã hội vẫn hiển thị trạng thái online nhưng mọi tin nhắn hay cuộc gọi đều không nhận được hồi đáp.
Trần Minh cho biết anh đã nhiều lần quay lại ngân hàng để hỏi thêm thông tin, đồng thời tìm cách liên hệ những người từng được Hạo Minh giới thiệu trước đây nhưng đều không có kết quả. Trong trạng thái hoang mang và bàng hoàng, anh từng nghĩ đến việc trình báo cảnh sát.
Tuy nhiên, việc không có hợp đồng, không giấy tờ xác nhận giao dịch với ngân hàng khiến anh rơi vào thế bị động, thậm chí không biết phải bắt đầu từ đâu, ngoài tài khoản MXH của Hạo Minh nhưng không có hình ảnh cũng như thông tin cá nhân nào.
Những lời hứa năm nào, cuối cùng hóa ra chỉ tồn tại trong ký ức của một người đã đặt trọn niềm tin vào bạn bè. "Tôi không dám tin là mình đã làm việc quần quật suốt 20 năm, gửi tiền đều đặn mà cuối cùng lại chẳng có gì trong tay. Nếu ngày đó tôi chịu khó bước vào ngân hàng hỏi một câu, hoặc yêu cầu một tờ giấy xác nhận, có lẽ mọi chuyện đã khác", Trần Minh chia sẻ trong bài đăng trên Xiaohongshu. "
Câu chuyện nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc, kéo theo hàng nghìn bình luận. Không ít người bàng hoàng khi nhận ra bản thân hoặc người thân từng suýt rơi vào hoàn cảnh tương tự. Một số netizen thẳng thắn cho rằng đây là bài học “đắt giá nhưng cần thiết”, trong bối cảnh các hình thức lừa đảo tài chính ngày càng tinh vi, đánh thẳng vào tâm lý tin người, ngại thủ tục, và mong muốn tích lũy cho tương lai.
Nhiều ý kiến cũng nhấn mạnh: tiết kiệm không sai, sai là tiết kiệm bằng niềm tin mù quáng. Không có sổ, không hợp đồng, không xác nhận trực tiếp từ ngân hàng dù lời giới thiệu đến từ người quen đều tiềm ẩn rủi ro.
Tiếp đến, báo Phụ Nữ Mới đưa thông tin với tiêu đề: "60 tuổi, lương hưu 6,5 triệu đồng: Vì một sai lầm mà sống chật vật, mặc cảm đến mức ngại ra đường", nội dung được đăng tải như sau:
Câu chuyện được bà Trần Hồng (Trung Quốc) chia sẻ trên mạng xã hội và nhận được sự đồng tình từ nhiều người.
Cuộc sống sau khi nghỉ hưu
Tôi tên Trần Hồng, 60 tuổi, hiện tại đã nghỉ hưu được 4 năm, lương hưu 1 tháng chỉ được 1750 NDT (khoảng 6,5 triệu đồng). Suốt 1 thời gian, chính khoản thu nhập không mấy dư dả ấy khiến tôi sống dè dặt, thậm chí là né tránh giao tiếp xã hội, chỉ vì sợ người khác hỏi đến lương hưu.
Tôi từng làm trong xưởng may hơn 30 năm. Khi ấy, mục đích đơn giản là được tham giảm đầy đủ bảo hiểm và gần nhà cho tiện chăm sóc con cái. Nhưng mức lương thấp lại trực tiếp kéo theo khoản lương hưu cũng chẳng mấy khả quan. Còn chồng tôi thì làm việc ở 1 doanh nghiệp tư nhân, do tham gia bảo hiểm muộn, nên sau khi nghỉ hưu mỗi tháng cũng chỉ nhận được khoảng 2.000 NDT (khoảng 7,5 triệu đồng).
Để lo cho con trai kết hôn và mua xe, vợ chồng tôi gần như dốc cạn toàn bộ số tiền tích góp. Từ đó, tiết kiệm trở thành “từ khóa” trong sinh hoạt hằng ngày. Bữa sáng thường chỉ là bát cháo loãng với bánh bao. Bữa trưa cũng chỉ là mấy món đơn giản. Chỉ đến cuối tuần, khi vợ chồng con về nhà, mâm cơm mới có thêm vài món ngon. Ngay cả khi ấy, vợ chồng tôi cũng chỉ đi siêu thị vào khung giờ giảm giá, canh sau 7 giờ 30 tối để mua thực phẩm rẻ hơn.
Suốt những năm nghỉ hưu, chúng tôi chưa từng đi du lịch. Sau bữa cơm tối, dạo bộ loanh quanh khu phố chính là thú tiêu khiển tiết kiệm nhất. Cuộc sống trôi qua bình lặng, giản dị, nhưng tôi luôn mang theo nỗi mặc cảm khó nói thành lời.
Em họ đến du lịch
Có 1 lần, có người em họ đến chỗ chúng tôi du lịch, ngỏ ý nhờ tôi làm hướng dẫn. Tôi vừa ngại từ chối sẽ thất lễ, lại vừa xót tiền nếu phải đãi khách. Đến khi gặp mặt biết em họ chỉ đi 1 mình, chồng bận đột xuất, tôi mới thở phào nhẹ nhõm, vì nghĩ nếu đi ăn bữa cơm 3 người cũng phải tiêu đến 300 - 400 NDT (khoảng 1,1 - 1,5 triệu đồng).
Từ khi nghỉ hưu, tôi ít đi trung tâm thương mại, ăn mặc cũng đơn giản, cứ nghĩ em chắc cũng giống mình. Thế nhưng từ xa vừa nhìn thấy, tôi đã phải giật mình. Em họ để tóc xoăn và nhuộm màu hạt dẻ, trông rất trẻ trung. Cô ấy nói mình đã làm chút thẩm mỹ, tốn đến 50.000 NDT (khoảng 188 triệu đồng), nên mới trẻ ra nhiều như vậy.
Phong cách ăn mặc thời thượng của em, cùng việc tiện tay chi tới 3.000 NDT (khoảng 11,2 triệu đồng) để mua vài bộ quần áo, khiến tôi không khỏi hâm mộ. Sau bữa ăn, em họ còn giành trả tiền nữa.
Cuộc gặp gỡ kết thúc trong sự pha trộn của đủ loại cảm xúc. Trở về nhà, tôi bỗng dưng thấy bứt rứt, khó chịu, tâm trạng sa sút suốt nhiều ngày.
Gặp người phụ nữ bán bánh bao
Bước ngoặt đến vào 1 buổi sáng sớm. Tôi vô tình ghé mua bánh bao rau dại ở 1 gánh hàng rong gần khu chung cư. Người bán là 1 phụ nữ trung niên, nước da sạm nắng, môi nứt nẻ, gương mặt hằn rõ dấu vết mưu sinh vất vả. Qua vài câu chuyện phiếm, tôi biết cô quê ở 1 thôn ở tỉnh An Huy. Chồng làm lao động thời vụ trên công trường, thu nhập bấp bênh; con trai vừa tốt nghiệp, đang trong giai đoạn thực tập, lương chẳng đáng là bao.
Tôi cũng tâm sự vài câu, vợ chồng góp lại lương hưu gần 3800 NDT nhưng lâu lâu lại cho con ít tiền, căn bản là không đủ tiêu. Thế nhưng người phụ nữ ấy lại trả lời bằng giọng đầy ngưỡng mộ: “Chỉ cần mỗi tháng em có được 1.000 tệ (khoảng 3,7 triệu đồng) tiền hưu thôi, là mãn nguyện lắm rồi.” Câu nói ấy như 1 gáo nước lạnh, dội thẳng vào tâm trạng đang chìm trong so sánh hơn thua của tôi.
Thoát khỏi tâm lí so sánh, hơn thua
Tôi chợt tỉnh ra rằng, cuộc sống của mình thực ra đã là mơ ước của không ít người. So với những người không có lương hưu, tuổi già vẫn phải tất tả mưu sinh, tôi đã có nhà, có xe, con cái cũng lập gia đình rồi, bên cạnh lại còn có người cùng nhau sẻ chia sớm chiều.
Khi nút thắt trong lòng được tháo gỡ, cuộc sống của tôi dần trở nên nhẹ nhõm hơn. Tôi không còn ám ảnh bởi việc lương hưu nhiều hay ít, mà bắt đầu tìm niềm vui từ những điều giản dị. Tôi học đan áo len, tập viết thư pháp, tập các bài thể dục nhịp điệu. Những thú vui hầu như không tốn kém ấy lại khiến những ngày nghỉ hưu của tôi trở nên đầy đủ, có sinh khí hơn.
Nhìn lại chặng đường đã qua, tôi nhận ra rằng, sau khi nghỉ hưu, điều quan trọng không phải là chạy theo hơn thua với người khác, mà là học cách so với chính bản thân mình của ngày hôm qua. Đôi lúc hạ thấp kỳ vọng vật chất, bớt đi ham muốn và tìm ra niềm vui phù hợp với hoàn cảnh của bản thân, con người mới có thể tận hưởng một tuổi già thong dong, an yên và tự tại.
