Công an cảnh báo khẩn tới tất cả người dân dùng máy tính, laptop

linhpl - 2026-06-26 09:27:00 (GMT+7)

Công an yêu cầu người dân cảnh giác khi dùng Windows và Microsoft Office không bản quyền.

Theo thông tin cảnh báo mới nhất từ Công an tỉnh Quảng Ninh, trong bối cảnh tiến trình chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ, hệ thống máy tính cùng các phần mềm văn phòng đã trở thành những công cụ thiết yếu, không thể tách rời trong hoạt động quản lý của cơ quan, doanh nghiệp và đời sống sinh hoạt của người dân. Tuy nhiên, đi kèm với sự phát triển này là thực trạng sử dụng hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng văn phòng Microsoft Office không có bản quyền hợp pháp vẫn đang diễn ra tương đối phổ biến trên diện rộng.

Nhiều cá nhân và đơn vị hiện nay vẫn giữ quan điểm cho rằng việc tìm đến các nguồn phần mềm lậu là một giải pháp tối ưu để tiết kiệm chi phí vận hành. Thực tế, suy nghĩ này cho thấy người dùng chưa có sự nhận thức đầy đủ và toàn diện về những rủi ro, nguy cơ tiềm ẩn cực kỳ nghiêm trọng liên quan đến vấn đề an toàn thông tin và an ninh mạng.

 

Trên cơ sở phân tích tình hình, cơ quan công an chỉ ra rằng các nhóm tội phạm mạng thường xuyên lợi dụng đánh vào tâm lý chuộng đồ miễn phí của người sử dụng để tiến hành phát tán các chủng loại mã độc, từ đó thực hiện hành vi thu thập dữ liệu cá nhân, chiếm giữ tài khoản ngân hàng cùng các kho dữ liệu quan trọng của nạn nhân. Để có thể kích hoạt và sử dụng các bản Windows hoặc Microsoft Office lậu, người dùng bắt buộc phải tìm kiếm và tải về các công cụ bẻ khóa như “crack”, “activator”, hay “keygen” từ các trang thông tin điện tử không rõ nguồn gốc xuất xứ. Đây chính là con đường ngắn nhất và phổ biến nhất để các chương trình độc hại thâm nhập trực tiếp vào cấu trúc thiết bị đầu cuối.

Nhằm gia tăng tính răn đe và minh chứng bằng số liệu khoa học, Công an tỉnh Quảng Ninh đã dẫn chứng kết quả từ công trình nghiên cứu mang tên “Cybersecurity Risks from Non-Genuine Software” do Đại học Quốc gia Singapore (NUS) thực hiện. Theo đó, 100% các website chuyên cung cấp phần mềm bẻ khóa được đưa vào khảo sát đều chứa đựng nguy cơ cao trong việc phát tán mã độc hoặc các phần mềm gây hại cho hệ thống.

Đáng chú ý, có tới 92% số lượng máy tính lựa chọn cài đặt các ứng dụng không chính hãng bị phát hiện đã nhiễm các chương trình độc hại ngay từ thời điểm đầu tiên đưa vào vận hành. Kết quả nghiên cứu từ trường đại học này cũng chỉ ra thêm rằng, 61% các loại đĩa CD/DVD lưu trữ phần mềm lậu có hành vi cài cắm sẵn các mã độc nguy hiểm với mục đích đánh cắp thông tin cá nhân hoặc tước quyền kiểm soát thiết bị từ xa của người dùng.

Trước thời điểm các số liệu trên được công bố, tập đoàn công nghệ Microsoft cũng đã triển khai một đợt khảo sát thực tế trên quy mô 169 máy tính đang vận hành hệ điều hành Windows không bản quyền. Kết quả kiểm tra cho thấy có đến 59% số thiết bị đã rơi vào tình trạng nhiễm mã độc từ trước. Đặc biệt, 72% số máy trong danh sách kiểm tra đã bị can thiệp và thay đổi sâu vào cấu hình trình duyệt mạng, nhằm mục đích tự động chuyển hướng người truy cập đến các trang web lừa đảo, giả mạo.

Chưa dừng lại ở đó, có hơn 70% số thiết bị bị các mã độc này vô hiệu hóa hoàn toàn các lớp bảo mật nền tảng của hệ thống như tính năng cập nhật Windows Update, tường lửa Windows Firewall cùng cơ chế đưa ra cảnh báo tài khoản người dùng. Việc mất đi các lá chắn bảo vệ này khiến hệ thống máy tính dễ dàng trở thành những mục tiêu béo bở cho các cuộc tấn công khai thác của tin tặc.

Cơ quan chức năng lưu ý, các loại mã độc được lan truyền thông qua con đường phần mềm lậu hiện nay không chỉ dừng lại ở các phiền toái thông thường như tự động hiển thị nội dung quảng cáo hay làm giảm tốc độ xử lý của máy tính. Nhiều biến thể mã độc nguy hiểm có khả năng âm thầm ghi lại toàn bộ thao tác gõ bàn phím để dò mật khẩu, tự động kích hoạt và chiếm quyền điều khiển thiết bị camera (webcam), từ đó thu thập các thông tin đăng nhập tài khoản ngân hàng, ví điện tử hay các tài liệu công việc tuyệt mật.

Nguy hại hơn cả là sự xuất hiện của các loại mã độc tống tiền (ransomware). Các chương trình này sau khi thâm nhập thành công sẽ tiến hành mã hóa hàng loạt hoặc toàn bộ dữ liệu trên ổ cứng, tước bỏ hoàn toàn quyền tiếp cận của người dùng. Để lấy lại dữ liệu, nạn nhân buộc phải chuyển một khoản tiền chuộc lớn cho các nhóm tội phạm mạng, dẫu vậy họ vẫn không có bất kỳ sự đảm bảo nào về việc dữ liệu sẽ được khôi phục nguyên vẹn.

Đứng ở góc độ tổ chức, việc các cơ quan, doanh nghiệp duy trì sử dụng hệ thống phần mềm không có bản quyền không chỉ đẩy đơn vị vào nguy cơ mất mát các dữ liệu chiến lược, mà còn gây ra những hệ lụy, tác động tiêu cực đến tiến độ sản xuất, hiệu quả kinh doanh, làm suy giảm uy tín thương hiệu và trực tiếp cấu thành hành vi vi phạm các quy định pháp luật hiện hành về quyền sở hữu trí tuệ.

Nhằm bảo đảm an toàn thông tin trên không gian mạng, Công an tỉnh Quảng Ninh khuyến cáo người dân, cơ quan và doanh nghiệp:

Mỗi công dân, tổ chức và doanh nghiệp cần phải nâng cao ý thức chủ động nói không với các loại phần mềm không có bản quyền. Việc lựa chọn và sử dụng các phần mềm có giấy phép hợp pháp không chỉ thể hiện tinh thần trách nhiệm trong công tác chấp hành các quy định pháp luật của nhà nước, mà còn được xem là giải pháp căn cơ, cốt lõi để bảo vệ an toàn cho các khối dữ liệu, tài sản số của chính mình; đồng thời chung tay xây dựng một môi trường không gian mạng an toàn, lành mạnh, phục vụ đắc lực cho công cuộc chuyển đổi số trên phạm vi toàn quốc.

Căn cứ theo hệ thống quy định pháp luật hiện hành, đối với các hành vi mang tính chất thương mại hóa, tự ý cài đặt các phiên bản Windows hoặc Office lậu nhằm mục đích kinh doanh, tìm kiếm lợi nhuận trái phép thì có thể bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự theo các điều khoản quy định tại Điều 225 Bộ luật Hình sự.

Các khung hình phạt đối với nhóm hành vi này được quy định rất cụ thể, nghiêm khắc và mang tính chất răn đe cao đối với xã hội:

Cá nhân có hành vi vi phạm có thể bị áp dụng hình thức phạt tiền với giá trị từ 300 triệu đồng đến 1 tỷ đồng, hoặc phải đối diện với mức án phạt tù có thời hạn kéo dài từ 6 tháng đến 3 năm. Bên cạnh đó, người phạm tội còn có nguy cơ bị áp dụng các hình phạt bổ sung bao gồm phạt tiền từ 20 triệu đến 200 triệu đồng, đồng thời bị áp đặt lệnh cấm đảm nhiệm các chức vụ quản lý hoặc cấm hành nghề trong khoảng thời gian từ 1 đến 5 năm.

Đối với các trường hợp vi phạm có quy mô, tính chất và mức độ thiệt hại chưa đủ các yếu tố cấu thành tội phạm để xử lý hình sự, người vi phạm sẽ bị tiến hành chế tài xử phạt vi phạm hành chính theo các khung quy định tại Nghị định 341/2025/NĐ-CP. Giá trị phạt tiền sẽ được hội đồng xử lý căn cứ chi tiết dựa trên tổng số lợi nhuận bất hợp pháp thu được hoặc quy mô thiệt hại thực tế gây ra cho các bên:

  • Đối với chủ thể vi phạm là cá nhân: Mức phạt tiền sẽ dao động trong khoảng từ 5 triệu đồng đến 50 triệu đồng.

  • Đối với chủ thể vi phạm là tổ chức: Trong trường hợp đơn vị thực hiện hành vi vi phạm là các pháp nhân doanh nghiệp hoặc các hệ thống cửa hàng kinh doanh máy tính, mức phạt tiền áp dụng sẽ tăng gấp đôi so với cá nhân, với giá trị xử phạt tối đa lên đến ngưỡng 100 triệu đồng.

Theo https://www.facebook.com/cschd.gov.vn/posts/c%C3%A0i-windows-office-kh%C3%B4ng-c%C3%B3-b%E1%BA%A3n-quy%E1%BB%81n-c%C3%B3-th%E1%BB%83-b%E1%BB%8B-ph%E1%BA%A1t-t%E1%BB%9Bi-1-t%E1%BB%B7-%C4%91%E1%BB%93ng-ho%E1%BA%B7c-ph%E1%BA%A1t-t%C3%B9-/122236749380268000/

Linh Linh

Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 26/06/2026 | 08:57)