Bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai khuyên né 1 loại thuốc giảm đau xương khớp nhanh nhưng khiến người phù nề nghiêm trọng
Chuyên gia khuyên bạn nên tránh xa loại thuốc này vì cực nguy hiểm.
Báo Đời sống và Pháp luật mới đây đã đăng tải bài viết có tiêu đề "Bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai cảnh báo 1 loại thuốc giảm đau xương khớp nhanh nhưng người phù mệt", nội dung cụ thể như sau:
Ngồi phòng khám nội tiết, BS Dương Minh Tuấn (Khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai) thường gặp đi gặp lại một kịch bản quen thuộc đến mức đáng buồn: Bệnh nhân đau xương khớp nhiều năm, đã đi khám ở nhiều nơi, rồi cuối cùng tìm đến mình trong trạng thái mệt mỏi, lo lắng, kèm theo một câu nói gần như giống hệt nhau: "Tôi uống thuốc này thấy đỡ đau nhanh lắm bác sĩ, nhưng dạo này người cứ phù lên, mệt hơn, xương đau nhiều hơn trước".
Vì sao những loại thuốc này giảm đau nhanh như gây phù, mệt hơn?
Theo BS Dương Minh Tuấn, thứ thuốc mà họ mang theo thường không có nhãn mác rõ ràng. Có khi là thuốc bột gói giấy, có khi là viên hoàn tròn nhỏ, được giới thiệu là thuốc gia truyền, thuốc đông y, thuốc "đặc trị xương khớp dứt điểm" mua qua mạng hoặc truyền tai nhau. Điểm chung của tất cả những loại thuốc ấy là tác dụng giảm đau rất nhanh. Và cũng rất nhiều lần, khi phân tích hoặc dựa vào biểu hiện lâm sàng, BS Tuấn buộc phải nói với người bệnh một sự thật không dễ nghe: Trong những thuốc đó có trộn corticoid, thường là dexamethasone, betamethasone hoặc các dẫn xuất tương tự.
Corticoid là một nhóm thuốc rất mạnh, được y học hiện đại sử dụng rộng rãi và có giá trị trong nhiều bệnh lý nặng. Khi dùng đúng chỉ định, đúng liều và có theo dõi, corticoid có thể cứu sống người bệnh. Nhưng bản chất của thuốc là ức chế viêm và ức chế miễn dịch rất mạnh. Chính vì vậy, khi bị trộn vào các thuốc giảm đau xương khớp, corticoid làm cho cơn đau dịu đi nhanh chóng, sưng viêm xẹp xuống, người bệnh có cảm giác như khỏi bệnh thật sự.
Vì sao thuốc chữa đau xương khớp có corticoid lại nguy hiểm?
BS Dương Minh Tuấn chia sẻ, corticoid không hề chữa khỏi thoái hóa khớp, không làm liền sụn khớp, không sửa được thoát vị đĩa đệm. Nó chỉ che đi triệu chứng. Cơn đau tắt đi, nhưng quá trình bệnh vẫn tiếp tục âm thầm tiến triển. Người bệnh vì thấy đỡ nên uống kéo dài, tăng liều lúc nào không hay, đến khi ngừng thuốc thì đau quay trở lại dữ dội hơn trước.
Điều đáng sợ hơn cả là những hệ lụy xuất hiện sau đó. Anh gặp không ít người bệnh đến khám vì phù mặt, tăng cân nhanh, mặt tròn như mặt trăng mà không hiểu vì sao.
"Có người loãng xương nặng, gãy xương chỉ sau một cú trượt nhẹ. Có người lần đầu được phát hiện đái tháo đường, tăng huyết áp, viêm loét dạ dày. Có trường hợp nguy hiểm hơn, khi tự ý ngừng thuốc thì rơi vào suy tuyến thượng thận, mệt lả, tụt huyết áp, phải nhập viện cấp cứu. Tất cả đều bắt đầu từ những viên thuốc “không rõ là thuốc gì” nhưng uống vào thấy đỡ đau ngay", BS Tuấn kể.
Đau xương khớp là bệnh mạn tính, cần thời gian, cần điều trị đúng nguyên nhân, kết hợp thuốc phù hợp, vận động, thay đổi lối sống và theo dõi lâu dài. Không có loại thuốc nào vừa rẻ, vừa mua dễ dàng trên mạng, lại vừa giúp khỏi dứt điểm chỉ sau vài ngày. Nếu có, cái giá phải trả thường đến sau đó và thường rất đắt.
"Chúng ta không thể phủ nhận giá trị của đông y hay y học cổ truyền, nhưng cần biết những thứ nhân danh y học cổ truyền chân chính mà thật ra lại lạm dụng và trộn thuốc tây một cách vô trách nhiệm. Corticoid không xấu, nhưng dùng sai thì hậu quả có thể theo người bệnh suốt phần đời còn lại", BS Tuấn cho hay.
Vị bác sĩ chia sẻ thêm, nếu bất cứ ai đang dùng thuốc xương khớp mà thấy giảm đau quá nhanh, dùng một thời gian thấy phù người, tăng cân, mệt mỏi, đau xương nhiều hơn khi ngưng thuốc, hãy dừng lại và đi khám. Mang theo tất cả những thuốc đang dùng. Đừng chờ đến khi biến chứng xuất hiện rồi mới tìm bác sĩ.
Ngoài ra, báo Xây Dựng cũng đăng tải bài viết đưa thông tin tương tự với tiêu đề "Nhiều ca biến chứng nặng vì dùng thuốc trị đau khớp có chứa chất cấm":
Theo thông tin từ Trung tâm Dự ứng & Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai, chỉ trong nửa đầu năm 2025, tại đây đã tiếp nhận hàng loạt ca biến chứng nghiêm trọng từ việc lạm dụng thuốc điều trị đau khớp có chứa chất cấm Phenybutazone.
Loại thuốc điều trị đau khớp có chứa chất cấm mà nhiều bệnh nhân đã sử dụng.
Điển hình như 1 bệnh nhân nam (51 tuổi, Hải Phòng) tự mua Phenylbutazone online trị đau khớp. Sau 1 thời gian sử dụng, bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng sốt cao, phát ban toàn thân. Khi tới bệnh viện khám, bệnh nhân được chẩn đoán mắc hội chứng DRESS. Tình trạng tương tự xảy đến với một nam bệnh nhân khác (66 tuổi, Nghệ An), với dấu hiệu sốt, nổi ban đỏ sau 35 ngày dùng loại thuốc này.
Bệnh nhân nam (39 tuổi, Phú Thọ), cũng tự mua thuốc online uống 30 ngày để điều trị đau khớp, cũng sốt, đau họng, phát ban toàn thân, phải nhập viện điều trị. Đáng tiếc là trường hợp 1 cụ bà (70 tuổi, Hòa Bình), tự dùng Phenylbutazone, không rõ nguồn gốc. Sau 1 thời gian dùng thuốc, bệnh nhân sốt cao, loét miệng, đau mắt, suy gan cấp. Nhập viện trong tình trạng sốc nhiễm khuẩn và tử vong sau đó.
BS Chu Chí Hiếu, Trưởng phòng Dị nguyên, Trung tâm Dị ứng & Miễn dịch lâm sàng cho biết, hầu hết các bệnh nhân đều khởi phát muộn, ít nhất 1 tuần kể từ khi bắt đầu dùng thuốc, thậm chí có thể sau 1 - 3 tháng mới xuất hiện triệu chứng. Do đó, gây khó khăn trong việc khai thác tiền sử để tìm nguyên nhân gây dị ứng. Bên cạnh đó, tên thuốc thường là tiếng nước ngoài, người bệnh không thể nhớ hoặc đọc lại đúng tên biệt dược hoặc hoạt chất đã dùng. Những triệu chứng ban đầu có thể gây nhầm lẫn với những triệu chứng do bệnh lý nhiễm trùng, do đó, người bệnh có thể đến khám tại các chuyên khoa khác. Vì vậy, thời gian chẩn đoán bị kéo dài dẫn đến không được can thiệp điều trị sớm.
BS. Hiếu cho biết thêm, các trường hợp dị ứng thuốc nặng này, ngoài việc mất nhiều thời gian để có thể phục hồi hoàn toàn, dù đã khỏi thì vẫn có nguy cơ tái phát (kể cả không tiếp xúc lại với thuốc) và tiềm ẩn nhiều biến chứng muộn sau này.
"Phenylbutazone là thuốc cấm vì nguy cơ gây dị ứng nghiêm trọng, suy đa tạng, thậm chí tính mạng người bệnh. Các ca bệnh là minh chứng rõ ràng nhất. Do đó, người dân tuyệt đối không tự ý mua, sử dụng bất kỳ thuốc gì khi chưa có chỉ định bác sĩ", BS Hiếu nói.
TS.BSCC Nguyễn Hoàng Phương, Giám đốc Trung tâm Dị ứng & Miễn dịch lâm sàng, Chủ tịch Hội Hen - Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng Việt Nam khuyến cáo: "Việc mua bán thuốc cấm như Phenylbutazone online là hành vi vô trách nhiệm, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng người dân. Chính vì vậy, các cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm minh các đối tượng có hành vi buôn bán loại thuốc cấm này".
BS Phương cũng khuyến cáo người bệnh cần tuyệt đối không mua, sử dụng thuốc Phenylbutazone hay bất kỳ thuốc không rõ nguồn gốc, không kê đơn; Không tự ý dùng thuốc theo mách bảo, quảng cáo trên mạng, nhất là thuốc trị đau xương khớp "thần tốc"; Chỉ sử dụng thuốc khi có đơn và hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa; Đồng thời nên tố cáo ngay các trang web, tài khoản mạng xã hội, cơ sở bán thuốc bất hợp pháp cho cơ quan chức năng. Nếu xuất hiện bất kỳ triệu chứng bất thường (sốt, phát ban, mệt mỏi, vàng da, loét miệng...) sau khi dùng thuốc nên đến ngay cơ sở y tế.
