Vì sao không được gọi tên nhau và không được mang gì về khi đi rừng, leo núi?
Nhân sự việc bạn Nguyễn Tuấn Anh bị lạc khi leo núi ở Tam Đảo (và đã được tìm thấy), nhiều cư dân mạng chia sẻ về những “phép tắc ngầm” khi leo núi, đi rừng: Không được gọi tên nhau, không được đánh dấu bằng cách khắc lên cây, không được mang thứ gì ở núi rừng về nhà… Những quan niệm này có ý nghĩa gì, có liên quan đến việc giữ an toàn khi leo núi, đi rừng?
Theo nguồn tin báo Tiền Phong, sau vụ việc nam sinh Nguyễn Tuấn Anh (Hà Nội) gặp sự cố khi leo núi Tam Đảo và được tìm thấy an toàn, nhiều “luật đi rừng”, “phép tắc khi leo núi” bất ngờ được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội. Những quy tắc này, dù đôi khi được lý giải theo hướng tâm linh, thực tế lại chứa đựng nhiều kinh nghiệm an toàn quan trọng.
Theo các bài chia sẻ, khi vào rừng hoặc leo núi, người đi thường được nhắc phải “xin phép” trước, không gọi tên nhau – đặc biệt vào ban đêm, không đếm số người thành tiếng, không mang vật từ rừng về hay để lại đồ cá nhân, đồng thời hạn chế tác động lên cây cối như khắc dấu mà chỉ buộc dây để đánh dấu đường đi. Những điều này đang thu hút sự quan tâm lớn từ cộng đồng mạng sau sự cố tại Tam Đảo.
Những người hay leo núi, đi rừng thường truyền cho nhau những "phép tắc" cần biết. Ảnh minh họa: CMU.
Nhiều người cho rằng các “phép tắc” trên mang yếu tố tín ngưỡng với thông điệp “những gì bạn không tin không có nghĩa là không tồn tại”. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học và kinh nghiệm thực tế, phần lớn những quy tắc này có thể lý giải bằng yếu tố an toàn và giảm thiểu rủi ro trong môi trường rừng núi.
Chẳng hạn, việc không gọi tên nhau, nhất là khi trời tối, giúp tránh nhầm lẫn âm thanh trong không gian có nhiều tiếng vọng. Địa hình rừng núi thường khiến âm thanh bị dội lại, méo tiếng, khó xác định phương hướng, từ đó dễ gây hoang mang hoặc mất định hướng. Tương tự, việc không đếm số người thành tiếng mà chỉ đếm nhẩm giúp hạn chế nhiễu âm, giữ sự tập trung và duy trì đội hình khi di chuyển.
Một số nguyên tắc khác như không khắc lên thân cây mà chỉ buộc dây hoặc khăn để đánh dấu, hay không để lại đồ cá nhân trong rừng, thực chất là biện pháp bảo vệ môi trường. Những hành động này góp phần hạn chế tác động tiêu cực đến hệ sinh thái, tránh làm tổn hại cây rừng và giảm tình trạng xả rác.
Bên cạnh đó, việc không mang vật từ rừng về làm kỷ niệm cũng mang ý nghĩa tương tự, giúp giữ nguyên trạng môi trường tự nhiên. Đây là một trong những nguyên tắc được nhiều cộng đồng sống gần rừng duy trì từ lâu.
Những lời dặn như “xin phép” trước khi vào rừng, khi hái quả hay ngắt cành cây, hoặc giữ thái độ nghiêm túc, không cười đùa trước những hiện tượng lạ, vừa phản ánh quan niệm dân gian, vừa giúp người tham gia giữ tâm lý ổn định. Trong môi trường xa lạ, việc kiểm soát cảm xúc và duy trì sự bình tĩnh là yếu tố quan trọng để xử lý tình huống.
Ngoài ra, nguyên tắc không đi rừng hoặc leo núi một mình cũng được nhấn mạnh. Dù có những cách diễn giải mang màu sắc tín ngưỡng, bản chất đây là quy tắc an toàn cơ bản, giúp giảm nguy cơ gặp sự cố mà không có người hỗ trợ kịp thời.
Tổng thể, các “luật đi rừng” hay “phép tắc leo núi” là sự kết hợp giữa kinh nghiệm thực tiễn và quan niệm dân gian được tích lũy qua nhiều năm. Việc hiểu đúng và áp dụng hợp lý những nguyên tắc này sẽ giúp người tham gia, đặc biệt là những người ít kinh nghiệm hoặc không quen địa hình, nâng cao mức độ an toàn, đồng thời thể hiện sự tôn trọng đối với thiên nhiên và văn hóa địa phương.
