Vụ 147 điểm 10 Toán bất thường ở Tuyên Quang: Điều đáng mừng nhất đã xuất hiện
147 điểm 10 Toán ở Tuyên Quang: Điều đáng mừng nhất không nằm ở những con số, mà ở tốc độ phát hiện bất thường.
Việc 147 bài thi đạt điểm 10 môn Toán tập trung tại một điểm thi ở Tuyên Quang đã nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý sau khi điểm thi tốt nghiệp THPT được công bố. Tuy nhiên, theo thầy Vũ Khắc Ngọc – người từng góp phần phát hiện dấu hiệu gian lận điểm thi ở Hà Giang năm 2018 – điều đáng ghi nhận nhất lần này không phải là sự bất thường của phổ điểm, mà là việc nghi vấn được phát hiện và chuyển thành cuộc điều tra chỉ trong vài ngày.
Từ 147 điểm 10 đến cuộc điều tra chỉ sau ít ngày
Sáng 1/7, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Ngay sau đó, dư luận chú ý khi tỉnh Tuyên Quang có tới 154 bài thi đạt điểm 10 môn Toán, trong đó 147 bài tập trung trong dải số báo danh gần nhau tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang.
Đến ngày 5/7, Công an tỉnh Tuyên Quang đã thực hiện lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối với giáo viên Nguyễn Hà Duy, người từng có quá trình học tập và công tác nổi bật tại Trường THPT chuyên Tuyên Quang.
Theo thầy Vũ Khắc Ngọc, việc từ một dấu hiệu bất thường trên bảng điểm đến khi cơ quan chức năng vào cuộc chỉ diễn ra trong thời gian rất ngắn là tín hiệu tích cực, cho thấy khả năng giám sát của xã hội đã được nâng lên đáng kể.
Thầy Vũ Khắc Ngọc
"Dư luận không tự nhiên đi dò từng con số"
Nhắc lại vụ gian lận điểm thi ở Hà Giang năm 2018, thầy Ngọc cho biết nhiều người nghĩ việc phát hiện sai phạm bắt đầu từ những bảng thống kê, nhưng thực tế lại khác.
Theo ông, trước khi mở các bảng dữ liệu để phân tích, nhóm giáo viên đã nhận được nhiều phản ánh từ chính các học sinh dự thi tại địa phương.
Các em cho biết có những thí sinh có học lực bình thường nhưng lại đạt kết quả rất cao, tạo nên những nghi ngờ ban đầu. Từ những phản ánh này, nhóm giáo viên mới tiến hành đối chiếu phổ điểm, phân tích dữ liệu và tìm ra các dấu hiệu bất thường.
Ông cho rằng vụ việc ở Tuyên Quang năm nay nhiều khả năng cũng diễn ra theo quy luật tương tự.
"Người đầu tiên nhận ra điều bất thường không ai khác chính là những học sinh ngồi trong phòng thi, bởi các em hiểu rất rõ năng lực thực tế của nhau."
Chính từ những thông tin ban đầu đó, báo chí, mạng xã hội và các cơ quan chức năng mới có cơ sở để tiếp tục rà soát.
Nguyễn Hà Duy
AI giúp rút ngắn đáng kể thời gian phát hiện dấu hiệu bất thường
Nếu như năm 2018 việc thống kê và phân tích dữ liệu mất nhiều giờ, thậm chí nhiều ngày, thì hiện nay AI có thể hỗ trợ thực hiện phần lớn công việc chỉ trong thời gian rất ngắn.
Theo thầy Ngọc, chỉ cần xuất hiện một nghi vấn, AI có thể nhanh chóng:
-
Phân tích phổ điểm.
-
So sánh kết quả giữa các địa phương.
-
Đối chiếu điểm số giữa các môn.
-
Vẽ biểu đồ thống kê.
-
Tính toán xác suất xuất hiện những hiện tượng bất thường.
Nhờ đó, chỉ ít giờ sau khi phổ điểm được công bố, hàng loạt phân tích liên quan đến kết quả môn Toán tại Tuyên Quang đã xuất hiện trên truyền thông và mạng xã hội.
"AI rút ngắn thời gian phân tích, còn mạng xã hội rút ngắn thời gian lan truyền. Hai yếu tố này giúp khoảng cách từ một nghi vấn đến một cuộc điều tra trở nên ngắn hơn bao giờ hết", thầy Ngọc nhận định.
Theo ông, AI không thay thế con người trong việc phát hiện gian lận, nhưng đã trở thành công cụ khuếch đại năng lực giám sát của cộng đồng.
Điều quan trọng không phải là kỳ thi không có sai phạm
Theo thầy Vũ Khắc Ngọc, bất kỳ kỳ thi quy mô lớn nào có sự tham gia của con người và gắn với lợi ích đều tiềm ẩn nguy cơ xảy ra sai phạm.
Ông cho rằng điều đáng quan tâm không phải là kỳ thi có xuất hiện gian lận hay không, mà là hệ thống có đủ khả năng phát hiện, xử lý và khắc phục các lỗ hổng để sai phạm không tái diễn.
"Đáng sợ nhất không phải gian lận, mà là một hệ thống cho phép gian lận được sống sót."
Theo ông, nếu kết quả điều tra xác định sai phạm xảy ra ở khâu coi thi thì đây sẽ là lời cảnh báo để tiếp tục hoàn thiện quy trình tổ chức, sau khi các khâu như ra đề, bảo mật và chấm thi đã được siết chặt sau vụ Hà Giang năm 2018.
Đề xuất tiếp tục hoàn thiện quy trình tổ chức thi
Từ vụ việc tại Tuyên Quang, thầy Ngọc cho rằng không nên vì một số sai phạm cục bộ mà phủ nhận toàn bộ kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Ông đề xuất một số giải pháp nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh tiêu cực trong các kỳ thi tiếp theo, gồm:
-
Khôi phục việc xáo trộn thí sinh giữa các trường.
-
Tăng cường sự tham gia của giảng viên đại học trong vai trò giám thị.
-
Từng bước lắp đặt camera giám sát hoặc camera AI tại các phòng thi.
Theo ông, bản thân sự hiện diện của camera cũng có tác dụng răn đe, tương tự hệ thống camera phạt nguội trong giao thông.
Công nghệ đang khiến mọi hành vi gian lận khó che giấu hơn
Dù kết luận cuối cùng về vụ việc tại Tuyên Quang vẫn đang chờ cơ quan chức năng công bố, thầy Vũ Khắc Ngọc cho rằng vụ việc đã cho thấy một thay đổi đáng chú ý.
Trong bối cảnh AI, công nghệ dữ liệu và mạng xã hội ngày càng phát triển, khả năng giám sát của cộng đồng đã được nâng lên rõ rệt. Những dấu hiệu bất thường có thể được phát hiện nhanh hơn, lan truyền rộng hơn và tạo áp lực để các cơ quan chức năng sớm vào cuộc xác minh, xử lý nếu có sai phạm.
Theo ông, đây mới là tín hiệu tích cực nhất mà vụ việc lần này mang lại.
Nguồn Phụ nữ Mới: https://phunumoi.net.vn/dieu-dang-mung-nhat-trong-vu-phat-hien-147-diem-10-toan-bat-thuong-o-tuyen-quang-d362092.html
Hoàng Anh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 09:21, 09/07/2026)
