'Lộ' đề thi năng khiếu 2026 của Đại học Kiến trúc Hà Nội 'biết trước cả năm vẫn có thể trượt'?
Đề thi môn Vẽ Mỹ thuật 1 được cho là của Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội năm 2026 đang gây chú ý khi chỉ có chưa đầy 30 chữ nhưng lại khiến nhiều học sinh khối V và dân học vẽ bàn luận sôi nổi.
Mỗi mùa tuyển sinh, bên cạnh những đề Toán, Văn hay tiếng Anh dài kín nhiều trang giấy, các trường nghệ thuật và kiến trúc tại Việt Nam lại xuất hiện những đề thi khiến nhiều người bất ngờ vì độ ngắn gọn.
Mới đây, nội dung được cho là đề thi môn Vẽ Mỹ thuật 1 của Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội năm 2026 được chia sẻ trên mạng xã hội đã nhanh chóng thu hút sự chú ý. Tờ đề chỉ gồm một yêu cầu duy nhất:
“Anh/Chị hãy vẽ mẫu đầu tượng (đã bày sẵn) bằng bút chì đen trên tờ giấy thi được phát”.
Đi kèm là thời gian làm bài lên tới 210 phút cùng dòng ghi chú quen thuộc: “Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm”.
Với nhiều người ngoài ngành, đây có thể là kiểu đề thi đơn giản vì không cần học thuộc công thức, không có dữ kiện dài hay những câu hỏi đánh đố. Mẫu tượng cũng đã được bày sẵn trước mặt, thí sinh chỉ cần quan sát rồi vẽ lại.
Tuy nhiên, với những người từng học mỹ thuật hoặc kiến trúc, đây lại là dạng đề không hề dễ. Bởi bài thi không chỉ đơn thuần là “chép lại cái đầu tượng”, mà đòi hỏi thí sinh phải xử lý nhiều yếu tố cùng lúc như hình khối, tỷ lệ, bố cục, ánh sáng, độ đậm nhạt, cảm giác không gian và kỹ thuật sử dụng bút chì.
Chỉ cần sai tỷ lệ khuôn mặt, xử lý ánh sáng chưa đúng hoặc hình chưa chắc tay thì điểm số cũng có thể chênh lệch đáng kể.
Đó cũng là lý do nhiều người đùa rằng: “Khối nghệ thuật là kiểu biết đề trước cả năm nhưng vẫn trượt”.
Dưới phần bình luận của bài đăng, nhiều sinh viên và cựu thí sinh khối V để lại những chia sẻ hài hước nhưng cũng rất đúng với thực tế của các kỳ thi năng khiếu nghệ thuật:
- Đề bài ngắn vậy thôi chứ 210 phút xong nhìn bài mình vẫn muốn khóc.
- Dân ngoài nhìn tưởng chỉ cần ngồi chép tượng là được.
- Khối nghệ thuật là kiểu học đúng 1 đề suốt cả năm mà tới lúc thi vẫn run, thi piano, thanh nhạc hay mỹ thuật đều có một điểm chung: có khi biết trước đề nhưng vẫn trượt.
- Đề cho chép nhưng tay không chịu hợp tác.
- Mỗi mùa thi lại thấy một thế hệ mới bước vào con đường luyện tượng thạch cao.
Khác với các kỳ thi văn hóa thông thường, các kỳ thi năng khiếu nghệ thuật có tính đặc thù rõ rệt. Nếu những môn học khác thường có đáp án tương đối cụ thể thì với nghệ thuật, kết quả phụ thuộc nhiều vào kỹ thuật, cảm nhận cá nhân, phong độ trong ngày thi cũng như khả năng chịu áp lực của thí sinh.
Hiện nay, nhiều trường đại học đào tạo nghệ thuật lớn tại Việt Nam như Đại học Kiến trúc Hà Nội, Đại học Mỹ thuật Việt Nam, Đại học Sân khấu - Điện ảnh, Học viện Âm nhạc Quốc gia cùng nhiều trường kiến trúc, thiết kế khác đều tổ chức các môn thi năng khiếu riêng.
Với khối mỹ thuật và kiến trúc, thí sinh thường phải trải qua các môn như hình họa đầu tượng, bố cục màu, trang trí hoặc vẽ tĩnh vật. Trong khi đó, các ngành âm nhạc sẽ thi piano, thanh nhạc, xướng âm, thẩm âm. Các ngành sân khấu - điện ảnh lại có thêm phần biểu cảm, hình thể hoặc phỏng vấn trực tiếp.
Điểm chung của các kỳ thi này là gần như không có chuyện “học tủ”. Đề thi có thể quen, cấu trúc có thể tương tự qua nhiều năm, nhưng khả năng thể hiện của từng thí sinh trong phòng thi mới là yếu tố quyết định kết quả cuối cùng.
Ngoài tính đặc thù về chuyên môn, các kỳ thi năng khiếu nghệ thuật còn khác với kỳ thi tốt nghiệp THPT ở cách tổ chức. Thay vì sử dụng đề thi chung do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành, các trường nghệ thuật và kiến trúc sẽ tự xây dựng đề thi, tổ chức chấm điểm riêng và thường triển khai sớm hơn vài tuần đến cả tháng để thí sinh kịp sử dụng kết quả xét tuyển.
Một số trường còn chia nhỏ chỉ tiêu để tổ chức thành nhiều đợt thi kéo dài từ đầu mùa xuân tới giữa mùa hè, giúp thí sinh có thêm cơ hội cọ xát.
Theo lịch tuyển sinh năng khiếu năm nay, cuộc đua đã bắt đầu từ khá sớm. Tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, kỳ thi năng khiếu được tổ chức tập trung vào hai ngày 23-24/5 đối với khối V và ngày 30-31/5/2026 đối với khối H.
Ngay sau đó, Trường Đại học Kiến trúc TP.HCM cũng dự kiến tổ chức lịch thi tương tự cho các thí sinh phía Nam vào hai ngày 30-31/5.
Trong khi đó, nhóm thí sinh theo đuổi các ngành nghệ thuật thuần túy tại Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam thường bước vào kỳ thi muộn hơn, vào khoảng giữa đến cuối tháng 6 với các bài thi chuyên sâu kéo dài nhiều ngày như hình họa hoặc bố cục tranh màu.
