Kiểm nghiệm hơn 49 loại sữa công thức phổ biến nhất tại Mỹ, hơn một nửa chứa thạch tín và chì
Một báo cáo kiểm nghiệm tại Mỹ phát hiện dấu vết kim loại nặng và PFAS trong nhiều sản phẩm sữa công thức, làm dấy lên lo ngại về an toàn dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh.
Tổ chức bảo vệ người tiêu dùng tại Mỹ vừa công bố kết quả kiểm nghiệm liên quan đến vấn đề an toàn thực phẩm đối với các sản phẩm dinh dưỡng dành cho trẻ nhỏ. Theo đó, tổ chức Consumer Reports đã tiến hành phân tích đối với 49 loại sữa công thức đang được lưu thông phổ biến trên thị trường nước này.
Các mẫu nghiệm được thu thập rất đa dạng về chủng loại, bao gồm sữa dạng bột, sữa dạng lỏng, các dòng sản phẩm sử dụng nguồn đạm thay thế cùng những dòng sữa chuyên dụng dành riêng cho trẻ có cơ địa nhạy cảm.
Kết quả kiểm tra cho thấy có hơn 50% số lượng sản phẩm được xét nghiệm xuất hiện hàm lượng nhỏ các kim loại nặng như asen và chì. Đồng thời, cơ quan kiểm nghiệm cũng phát hiện dấu vết của nhóm hợp chất PFAS, vốn là một loại hóa chất công nghiệp có đặc tính tích tụ và tồn tại lâu dài ngoài môi trường.
Nhiều công trình nghiên cứu khoa học trước đây đã chứng minh rằng việc cơ thể tiếp xúc trong thời gian dài với những hợp chất kể trên có khả năng dẫn đến các hệ lụy tiêu cực cho sức khỏe. Các rủi ro này bao gồm tình trạng rối loạn hệ thống miễn dịch, ảnh hưởng đến hệ nội tiết cùng một số căn bệnh mãn tính khác.
Theo chia sẻ từ bà Sana Mujahid, người chịu trách nhiệm quản lý mảng nghiên cứu và kiểm nghiệm an toàn thực phẩm thuộc tổ chức Consumer Reports, trẻ sơ sinh cùng trẻ nhỏ là những nhóm đối tượng dễ bị tác động nhất bởi các chất gây ô nhiễm có trong nguồn thức ăn.
Bà cho biết do cơ thể của trẻ ở những năm tháng đầu đời đang trong giai đoạn tăng trưởng rất nhanh, kết hợp với hệ tiêu hóa và hệ miễn dịch vẫn chưa phát triển hoàn thiện, nên các em rất dễ bị tổn thương trước những vật chất độc hại.
Sự xuất hiện của các kim loại nặng, ngay cả khi chỉ ở hàm lượng rất thấp, vẫn có nguy cơ tạo ra những tác động sinh học tích tụ nếu quá trình tiếp xúc diễn ra liên tục và kéo dài.
Một số đề tài nghiên cứu trước đây cũng chỉ ra rằng các chất như chì và asen có mối liên hệ trực tiếp đến nguy cơ gây ảnh hưởng tiêu cực cho sự phát triển của hệ thần kinh. Điều này đặc biệt nguy hiểm trong giai đoạn não bộ của trẻ đang hình thành và thiết lập các mối liên kết cốt lõi.
Kết quả kiểm tra cho thấy có hơn 50% số lượng sản phẩm được xét nghiệm xuất hiện hàm lượng nhỏ các kim loại nặng như asen và chì.
Nguy cơ tiếp xúc không chỉ xuất hiện từ sữa
Tổ chức Consumer Reports cũng đưa ra lưu ý rằng các dòng sữa công thức không phải là con đường tiếp xúc duy nhất đối với các chất này. Trong nhiều tình huống, ngay cả nguồn nước sinh hoạt được các gia đình sử dụng để pha sữa cũng có thể ẩn chứa kim loại nặng hoặc các hợp chất hóa học tương đồng nếu hệ thống đường ống cung cấp nước bị ô nhiễm.
Điều này đồng nghĩa với việc mức độ tiếp xúc thực tế của trẻ nhỏ sẽ phụ thuộc vào sự tổng hòa của rất nhiều nguyên nhân khác nhau. Các yếu tố này bao gồm chất lượng nguồn nước tại hộ gia đình, quy trình kỹ thuật sản xuất thực phẩm và điều kiện môi trường sống xung quanh.
Theo các chuyên gia trong lĩnh vực dinh dưỡng, hiện tượng tồn tại một lượng rất nhỏ dấu vết của kim loại nặng trong nhiều nhóm thực phẩm là điều tương đối phổ biến do đặc tính địa chất của môi trường tự nhiên.
Ngoài sữa công thức, nguồn nước pha sữa cũng có thể là yếu tố khiến trẻ phơi nhiễm kim loại nặng
Đối với mặt hàng sữa công thức, các thành phần cấu thành sản phẩm như sữa thô, các loại ngũ cốc hay đạm thực vật có thể đã hấp thụ các kim loại nặng từ đất và nước trong quá trình nuôi trồng, sản xuất.
Bên cạnh đó, các tạp chất này cũng có khả năng phát sinh ở một số bước chế biến hoặc trong công đoạn đóng gói thành phẩm nếu việc kiểm soát chất lượng không được thực hiện một cách nghiêm ngặt.
Mặc dù vậy, Consumer Reports vẫn đặc biệt nhấn mạnh rằng những sản phẩm nằm trong danh sách kiểm nghiệm lần này vẫn được xem là bảo đảm an toàn cho trẻ nhỏ sử dụng. Hàm lượng chất ô nhiễm được phát hiện trong phần lớn các mẫu thử chỉ ở mức rất nhỏ và chưa vượt qua các ngưỡng gây nguy hiểm nghiêm trọng.
Bản báo cáo cũng chỉ ra một số điểm còn hạn chế trong hệ thống các quy định pháp lý hiện hành tại Mỹ đối với việc giám sát kim loại nặng trong mặt hàng sữa công thức.
Ở thời điểm hiện tại, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ chưa đưa ra quy định về hạn mức cụ thể đối với một số loại tạp chất có trong nhóm sản phẩm này. Song song với đó, các đơn vị sản xuất cũng không bị bắt buộc phải tiến hành kiểm tra toàn bộ các hợp chất như PFAS trước khi phân phối sản phẩm ra thị trường.
Trước đó, một cuộc khảo sát khác do chính Consumer Reports thực hiện và công bố vào năm ngoái cũng từng ghi nhận sự hiện diện của chì và asen trong một vài sản phẩm sữa bột của trẻ em. Sau khi các thông tin này được công khai, cơ quan quản lý thực phẩm tại Mỹ đã đưa ra cam kết sẽ thắt chặt hoạt động giám sát đối với nhóm ngành hàng này.
Ngoài các mẫu thử có xuất hiện chất ô nhiễm, báo cáo mới lần này cũng ghi nhận rất nhiều sản phẩm đạt được độ an toàn cao. Trong tổng số 23 mẫu sữa công thức dạng lỏng dành cho trẻ sơ sinh được mang đi phân tích, có 8 sản phẩm hoàn toàn không chứa kim loại nặng hoặc chỉ ghi nhận ở mức cực kỳ thấp.
Theo đánh giá của Consumer Reports, kết quả tích cực này cho thấy các bậc phụ huynh hoàn toàn có thể tìm kiếm được nhiều sản phẩm thay thế an toàn với mức giá cả phải chăng. Một vài sản phẩm trong nhóm an toàn này hiện cũng đang được phân phối thông qua các chương trình trợ cấp dinh dưỡng của chính phủ Mỹ, bao gồm các gói hỗ trợ dành cho phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thuộc các gia đình có mức thu nhập thấp.
Phản hồi từ các doanh nghiệp sản xuất sữa công thức
Ngay sau khi các thông tin từ báo cáo kiểm nghiệm được công bố rộng rãi, một số tập đoàn lớn hoạt động trong ngành hàng sữa công thức đã chính thức đưa ra phản hồi.
Một số sản phẩm sữa công thức trong kiểm nghiệm được đánh giá có mức an toàn cao
Hai đơn vị sản xuất là Abbott Nutrition và Mead Johnson, vốn đang nắm giữ khoảng 50% thị phần tiêu thụ sữa công thức tại thị trường Mỹ, đồng quan điểm cho rằng việc xuất hiện một hàm lượng cực kỳ nhỏ kim loại nặng trong thực phẩm là điều rất khó tránh khỏi, bởi các chất này vốn tồn tại sẵn trong tự nhiên.
Đại diện truyền thông của hãng Abbott lên tiếng khẳng định các dòng sản phẩm của đơn vị này vẫn đáp ứng hoàn toàn đầy đủ các tiêu chuẩn về an toàn dành cho đối tượng trẻ sơ sinh. Doanh nghiệp cho biết họ luôn duy trì một hệ thống kiểm tra chất lượng rất nghiêm ngặt xuyên suốt toàn bộ chuỗi cung ứng và sản xuất.
Phía Mead Johnson cũng đưa ra thông báo mang nội dung tương tự, đồng thời cho biết công ty đang triển khai nhiều giải pháp công nghệ tiên tiến nhằm hạn chế đến mức tối đa các tạp chất ngoài ý muốn xuất hiện trong cả nguồn nguyên liệu đầu vào lẫn thành phẩm đầu ra.
Doanh nghiệp này nhấn mạnh rằng tất cả các sản phẩm của họ luôn đạt hoặc thậm chí là vượt qua các tiêu chuẩn an toàn được ban hành bởi cơ quan quản lý Mỹ cũng như các tổ chức y tế quốc tế.
Theo luận điểm của Mead Johnson, ngay trong chính báo cáo của tổ chức Consumer Reports, toàn bộ các mặt hàng được đưa vào thử nghiệm lần này đều được kết luận là an toàn để sử dụng cho đối tượng trẻ sơ sinh.
Một số đơn vị sản xuất khác cũng có tên trong danh sách báo cáo hiện vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức khi được các cơ quan báo chí liên hệ.
Theo nhận định từ đại diện hiệp hội ngành hàng, việc thiết lập các bộ tiêu chuẩn dựa trên những cơ sở khoa học rõ ràng là điều hết sức cần thiết nhằm nâng cao tính minh bạch và bảo vệ an toàn cho người tiêu dùng.
Việc ban hành các ngưỡng giới hạn cụ thể sẽ giúp cho các bậc cha mẹ và những chuyên gia y tế có thêm cơ sở khoa học tin cậy khi quyết định lựa chọn sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ nhỏ, đồng thời đây cũng là động lực để các doanh nghiệp không ngừng nâng cấp quy trình kiểm soát chất lượng của mình.
Các chuyên gia về dinh dưỡng cũng khẳng định thêm rằng sữa công thức vẫn đóng vai trò là một nguồn bổ sung dưỡng chất quan trọng đối với rất nhiều trẻ em, nhất là trong các hoàn cảnh trẻ không có điều kiện để được bú mẹ hoàn toàn.
Tuy nhiên, những phát hiện mới này một lần nữa cho thấy tầm quan trọng của công tác kiểm tra an toàn thực phẩm, cũng như việc cần phải giảm thiểu tối đa các tác nhân gây ô nhiễm trong suốt chuỗi sản xuất.
