Giảm 30% thuế thu nhập cá nhân trong năm 2026 và 2027: Ai được hưởng, kê khai thế nào?
Theo Nghị định 398/2026/NĐ-CP, cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp trong năm 2026 và 2027. Người nộp thuế cần thực hiện kê khai theo mẫu quy định để được hưởng chính sách này.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 398/2026/NĐ-CP ngày 29/10/2026, quy định chi tiết việc giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp theo Nghị quyết 43/2026/QH16. Đáng chú ý, cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh với doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp từ hoạt động kinh doanh trong năm 2026 và 2027.
Nghị định 398/2026/NĐ-CP có hiệu lực kể từ ngày 29/10/2026, áp dụng cho kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027. Chính sách này được kỳ vọng góp phần giảm nghĩa vụ thuế, hỗ trợ cá nhân và hộ kinh doanh duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Những ai được giảm 30% thuế thu nhập cá nhân?
Theo Điều 2 Nghị định 398/2026/NĐ-CP, đối tượng được hưởng chính sách là cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh và doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng.
Nhóm này bao gồm cá nhân trực tiếp sản xuất, kinh doanh; cá nhân đăng ký thành lập hộ kinh doanh và người được các thành viên hộ gia đình ủy quyền làm đại diện hộ kinh doanh.
Mức giảm được xác định bằng 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp phát sinh từ toàn bộ thu nhập của hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm 2026 và 2027, không phụ thuộc vào phương pháp tính thuế.
Như vậy, chính sách không giới hạn ở một phương pháp kê khai hay tính thuế cụ thể. Điều kiện quan trọng là cá nhân phải đáp ứng ngưỡng doanh thu theo quy định và có nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân phát sinh từ hoạt động kinh doanh.
Cần lưu ý, mức giảm 30% được tính trên số thuế thu nhập cá nhân phải nộp, không phải giảm 30% doanh thu hoặc tổng thu nhập của người kinh doanh.
Doanh thu năm làm căn cứ xác định điều kiện hưởng chính sách được thực hiện theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP.
Hộ kinh doanh tự kê khai thuế cần thực hiện thủ tục gì?
Theo điểm a khoản 4 Điều 2 Nghị định 398/2026/NĐ-CP, cá nhân kinh doanh dự kiến có doanh thu trong năm 2026 hoặc 2027 không quá 10 tỷ đồng được kê khai giảm thuế theo Mẫu số 01 ban hành kèm theo Nghị định.
Mẫu kê khai này được nộp cùng hồ sơ khai thuế tương ứng, tùy theo kỳ khai thuế mà người kinh doanh đang áp dụng. Hồ sơ có thể là hồ sơ khai thuế theo quý, 6 tháng đầu năm, 6 tháng cuối năm hoặc hồ sơ khai thuế năm.
Như vậy, cá nhân, hộ kinh doanh đủ điều kiện không phải thực hiện một thủ tục xin giảm thuế riêng. Thay vào đó, người nộp thuế kê khai số thuế được giảm theo Mẫu số 01 và gửi kèm hồ sơ khai thuế theo quy định.
Trong quá trình thực hiện, người kinh doanh cần theo dõi doanh thu dự kiến và doanh thu thực tế để xác định chính xác việc đáp ứng điều kiện hưởng chính sách.
Trường hợp tổ chức, cá nhân khai thay và nộp thay thuế
Đối với trường hợp tổ chức hoặc cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay, nộp thay thuế thu nhập cá nhân cho cá nhân kinh doanh, Nghị định cũng quy định cách áp dụng chính sách giảm thuế riêng.
Cụ thể, căn cứ doanh thu thuộc phạm vi khấu trừ, khai thay, nộp thay, nếu đáp ứng điều kiện doanh thu không quá 10 tỷ đồng mỗi năm, tổ chức hoặc cá nhân thực hiện giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải khấu trừ, khai thay, nộp thay.
Việc kê khai được thực hiện theo Mẫu số 02 tại Phụ lục ban hành kèm Nghị định 398/2026/NĐ-CP.
Mẫu này được nộp cùng tờ khai thuế thu nhập cá nhân của tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay, nộp thay theo tháng, quý hoặc từng lần phát sinh.
Ảnh minh họa.
Doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng phải nộp bổ sung thuế đã được giảm
Một nội dung đáng chú ý khác của Nghị định là quy định xử lý đối với trường hợp cá nhân kinh doanh đã kê khai giảm thuế theo doanh thu dự kiến nhưng doanh thu thực tế vượt ngưỡng 10 tỷ đồng.
Theo đó, nếu cá nhân dự kiến doanh thu không quá 10 tỷ đồng và đã kê khai giảm thuế, nhưng tổng doanh thu thực tế từ toàn bộ hoạt động kinh doanh trong năm vượt mức này, người nộp thuế không còn đáp ứng điều kiện hưởng chính sách.
Trong trường hợp đó, cá nhân phải xác định lại số thuế thu nhập cá nhân phải nộp và nộp bổ sung khoản thuế đã được giảm trước đó.
Việc điều chỉnh được thực hiện theo Mẫu số 03, nộp kèm hồ sơ khai thuế của kỳ phát sinh doanh thu lũy kế từ đầu năm vượt 10 tỷ đồng.
Đáng chú ý, khoản thuế phải nộp bổ sung do xác định lại điều kiện giảm thuế trong trường hợp này không bị tính tiền chậm nộp đến thời hạn nộp hồ sơ khai thuế của kỳ phát sinh doanh thu vượt ngưỡng theo quy định.
Đã kê khai thuế nhưng chưa đăng ký giảm 30% thì có được hưởng chính sách?
Theo điểm d khoản 4 Điều 2 Nghị định 398/2026/NĐ-CP, cá nhân kinh doanh đã kê khai thuế thu nhập cá nhân nhưng chưa kê khai số thuế được giảm vẫn có thể được hưởng chính sách nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện.
Người nộp thuế được thực hiện khai điều chỉnh, bổ sung hồ sơ đã nộp hoặc xác định số thuế được giảm khi quyết toán thuế năm theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Đối với cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp tính thuế suất trên doanh thu, nếu sau khi xác định lại số thuế được giảm phát sinh khoản thuế nộp thừa, số tiền này có thể được bù trừ, hoàn trả hoặc hoàn trả kết hợp bù trừ vào cuối năm theo quy định.
Ngoài ra, nếu việc khai bổ sung hoặc kết quả thanh tra, kiểm tra làm tăng số thuế phải nộp, phần thuế tăng thêm vẫn được giảm 30% trong trường hợp cá nhân tiếp tục đáp ứng các điều kiện theo Nghị định.
Ngược lại, nếu việc điều chỉnh làm giảm số thuế phải nộp thì số thuế được giảm cũng phải được điều chỉnh tương ứng.
Ba mẫu kê khai cần lưu ý khi thực hiện giảm thuế
Nghị định 398/2026/NĐ-CP quy định ba mẫu kê khai phục vụ việc áp dụng chính sách giảm 30% thuế thu nhập cá nhân đối với cá nhân kinh doanh.
Cụ thể:
-
Mẫu số 01: Dành cho cá nhân, hộ kinh doanh tự kê khai giảm thuế.
-
Mẫu số 02: Áp dụng đối với tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay, nộp thay thuế thu nhập cá nhân.
-
Mẫu số 03: Sử dụng khi cá nhân kinh doanh phải điều chỉnh do doanh thu thực tế vượt ngưỡng 10 tỷ đồng.
Để tránh sai sót trong quá trình kê khai, người nộp thuế cần theo dõi tổng doanh thu từ toàn bộ hoạt động kinh doanh trong năm, thay vì chỉ căn cứ vào doanh thu của từng địa điểm hoặc từng ngành nghề riêng lẻ.
Đồng thời, cần lựa chọn đúng mẫu kê khai và thời điểm nộp hồ sơ phù hợp với phương pháp, kỳ khai thuế đang áp dụng.
Với chính sách giảm 30% thuế thu nhập cá nhân trong hai năm 2026 và 2027, các cá nhân, hộ kinh doanh đáp ứng điều kiện sẽ được giảm một phần nghĩa vụ thuế phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, qua đó có thêm nguồn lực duy trì và phát triển hoạt động.
Mai Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 05/11/2026 | 16:21)
