Bác sĩ giã lá ớt đắp vết thương khiến người phụ nữ 65 tuổi nhiễm trùng, hoại tử, nguy cơ mất chân
Đừng để một nắm lá trở thành nguyên nhân của những cuộc phẫu thuật!
Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai vừa tiếp nhận một nữ người bệnh 65 tuổi, trú tại Hải Phòng, trong tình trạng chân phải sưng nề, đau rát dữ dội, xuất hiện nhiều bọng nước và tổn thương phần mềm lan rộng. Trước đó, người bệnh được đắp lá ớt lên vùng tổn thương theo phương pháp truyền miệng, khiến tình trạng tại chỗ diễn biến nghiêm trọng và có nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng bảo tồn chi.
Theo lời kể, khoảng 6h sáng, khi đang xỏ dép để đi chợ, bà bất ngờ cảm thấy đau nhói ở chân, giống như bị côn trùng hoặc động vật nào đó đốt. Chỉ khoảng một giờ sau, chân bắt đầu sưng lên, kèm theo sốt.
Gia đình sau đó đưa bà đến một bác sĩ tư quen biết gần nhà để thăm khám và điều trị. Sau khi được tiêm thuốc, tình trạng sốt có cải thiện. Tuy nhiên, bên cạnh việc sử dụng thuốc, người bệnh còn được giã lá ớt để đắp trực tiếp lên vùng chân bị tổn thương.
Theo lời người bệnh, phương pháp này được giới thiệu là đã áp dụng và giúp nhiều người khỏi bệnh. Dù vậy, sau khoảng một giờ đắp lá, bà bắt đầu cảm thấy đau, nóng và bỏng rát khó chịu nên đã tự tháo bỏ. Đến tối cùng ngày, chân phải đau nhiều hơn, xuất hiện hàng loạt bọng nước. Lúc này, gia đình mới đưa bà đến Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai.
Tại thời điểm nhập viện, chân phải người bệnh sưng nề nghiêm trọng, vùng da đổi màu thâm đen trên diện rộng, nhiều bọng nước chứa dịch sẫm màu. Các bác sĩ xác định người bệnh bị tổn thương hoại tử và nhiễm trùng phần mềm ở cẳng chân, bàn chân phải.
Qua khai thác bệnh sử, các bác sĩ ghi nhận bà mắc viêm khớp dạng thấp nhiều năm và thường xuyên sử dụng thuốc giảm đau. Bàn tay, bàn chân và các ngón tay, ngón chân hai bên có biến dạng; đồng thời, vùng cẳng chân hai bên xuất hiện các mảng xuất huyết.
BSNT Nguyễn Quang Minh, Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết đây là tình trạng cấp cứu đặc biệt khẩn cấp và phức tạp. Tổn thương hoại tử có xu hướng lan rộng, có thể dẫn đến nhiễm trùng, nhiễm độc toàn thân, nhiễm trùng huyết và sốc nhiễm khuẩn. Trong trường hợp diễn biến nặng, nguy cơ tử vong rất cao.
Theo Trung tâm Chống độc, đơn vị từng tiếp nhận những người bệnh đến viện muộn, trong khi tình trạng tiến triển nhanh. Dù được cấp cứu, hồi sức và phẫu thuật khẩn cấp, một số trường hợp vẫn không qua khỏi. Có trường hợp tổn thương lan sâu, ảnh hưởng nhiều cơ quan, vùng hoại tử mở rộng đến ngực, bụng, đầu, mặt và cổ, khiến việc phẫu thuật loại bỏ toàn bộ phần tổn thương để cứu người bệnh trở nên vô cùng khó khăn.
Ngay cả khi được đưa đến bệnh viện sớm, người bệnh mắc nhiễm trùng mô mềm hoại tử vẫn có nguy cơ phải cắt cụt một phần cơ thể, để lại di chứng nặng nề.
Vì vậy, khi tiếp nhận các trường hợp nghi ngờ nhiễm trùng mô mềm hoại tử, Trung tâm Chống độc phải nhanh chóng kích hoạt quy trình cấp cứu, hồi sức khẩn cấp và phối hợp nhiều chuyên khoa trong bệnh viện. Quá trình điều trị đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, nguồn lực lớn và khả năng xử trí kịp thời để tăng cơ hội cứu sống người bệnh, đồng thời hạn chế tổn thương.
Vụ việc một lần nữa cảnh báo về nguy cơ từ thói quen tự điều trị theo kinh nghiệm truyền miệng. Đặc biệt, khi nghi ngờ bị động vật có nọc độc cắn hoặc xuất hiện tổn thương bất thường trên da, việc tự ý đắp lá và trì hoãn đến cơ sở y tế có thể khiến tình trạng bệnh thêm phức tạp.
Bác sĩ cảnh báo nguy cơ từ các bài thuốc truyền miệng
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết tâm lý cho rằng lá cây tự nhiên lành tính, dễ kiếm và ít tốn kém khiến nhiều người tin tưởng sử dụng mà chưa đánh giá đầy đủ những nguy cơ có thể xảy ra.
Thực tế, lá cây được hái từ môi trường bên ngoài có thể mang theo bụi bẩn, vi khuẩn và các tác nhân gây bệnh. Khi bị giã nát rồi đắp trực tiếp lên vùng da trầy xước, phồng rộp hoặc vết thương hở, những tác nhân này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Ngoài ra, một số loại cây còn chứa các chất có khả năng gây kích ứng, viêm da tiếp xúc hoặc làm tổn thương mô mềm, khiến tình trạng tại chỗ nặng thêm.
Đáng lo ngại, việc tin tưởng các phương pháp chữa bệnh truyền miệng có thể khiến người bệnh bỏ lỡ giai đoạn điều trị sớm. Một tổn thương ban đầu tưởng như nhỏ có thể nhanh chóng tiến triển thành tình trạng phức tạp, dẫn đến hoại tử, nhiễm trùng lan rộng và phải can thiệp phẫu thuật.
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên khuyến cáo người dân không tự ý đắp lá cây, thuốc nam, cao dán hoặc các hỗn hợp không rõ thành phần lên vùng da bị tổn thương. Người dân cũng không nên tự chích, rạch, bóp nặn hay can thiệp vào vết thương khi chưa có hướng dẫn của nhân viên y tế.
Với vết thương nhỏ, người dân có thể rửa nhẹ bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý, sau đó che phủ bằng gạc sạch. Tuy nhiên, nếu vết thương lớn, nằm tại các vị trí nhạy cảm hoặc quan trọng như đầu, mặt, cổ, nách, bẹn, cần được thăm khám y tế phù hợp.
Đặc biệt, nếu vùng tổn thương sưng đau tăng nhanh, đỏ lan rộng, xuất hiện bọng nước, da chuyển màu tái nhợt, thâm tím hoặc đen, hoặc người bệnh có biểu hiện sốt, cần đến cơ sở y tế ngay để được đánh giá và điều trị kịp thời.
Nghi bị rắn độc cắn, không đắp lá hoặc tự hút nọc
Đối với trường hợp nghi bị rắn độc cắn, người dân cần hạn chế vận động, giữ bất động chi bị cắn ở tư thế phù hợp, tháo bỏ các vật trang sức có thể gây chèn ép khi vùng bị cắn sưng lên và nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế.
Tuyệt đối không tự ý đắp lá, rạch vết cắn, hút nọc hoặc garô chặt. Những biện pháp này không thay thế được việc điều trị y tế và có thể làm tăng nguy cơ tổn thương.
Các bác sĩ lưu ý, điều trị tổn thương phần mềm không chỉ nhằm làm lành vết thương ngoài da mà còn phải kiểm soát nhiễm trùng, bảo tồn cấu trúc giải phẫu, chức năng vận động, yếu tố thẩm mỹ và khả năng sinh hoạt của người bệnh.
Việc đắp một nắm lá lên vết thương có thể được thực hiện dễ dàng theo kinh nghiệm truyền miệng, nhưng hậu quả của phương pháp điều trị không phù hợp có thể rất nghiêm trọng. Người bệnh có thể phải trải qua nhiều cuộc phẫu thuật, nằm viện kéo dài, chịu di chứng lâu dài, thậm chí đối mặt nguy cơ mất một phần cơ thể hoặc tính mạng.
Các chuyên gia khuyến cáo, khi xuất hiện vết thương bất thường hoặc nghi ngờ bị động vật cắn, người dân nên đến cơ sở y tế để được đánh giá đúng nguyên nhân và điều trị phù hợp, thay vì tự áp dụng các phương pháp chưa được kiểm chứng.
Mai Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 27/10/2026 | 10:29)
