Từ vụ 147 điểm 10 Toán: Quy chế quy định ra sao về tổ chức thi lại tốt nghiệp THPT?
Sau khi tỉnh Tuyên Quang đề xuất tổ chức thi lại môn Toán cho các thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, nhiều người đặt câu hỏi quy chế thi tốt nghiệp THPT hiện hành quy định thế nào về việc tổ chức thi lại, cũng như trách nhiệm của từng vị trí tại điểm thi khi xảy ra sự cố.
Sự việc không chỉ dừng lại ở phạm vi một điểm thi cụ thể mà còn đặt ra bài toán lớn hơn: cơ quan nào có thẩm quyền quyết định thi lại, dựa trên căn cứ pháp lý nào, và quyền lợi của thí sinh sẽ được bảo vệ ra sao trong lúc chờ kết luận cuối cùng.
Thành phần và trách nhiệm tại một điểm thi
Theo quy chế thi tốt nghiệp THPT do Bộ GD-ĐT ban hành, thành phần của một điểm thi gồm trưởng điểm thi, phó trưởng điểm thi, thư ký điểm thi, giám thị, trật tự viên, nhân viên phục vụ, lực lượng y tế và công an, với nhiệm vụ chung là tổ chức coi thi bảo đảm đúng quy định của quy chế thi. Trong vụ việc ở Tuyên Quang, người giữ vai trò trưởng điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang là bà Trần Thị Thu Hằng, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Văn Huyên. Ngoài việc điều hành toàn bộ hoạt động tại điểm thi, trưởng điểm thi còn có trách nhiệm tổ chức phổ biến cho thí sinh về quy định bảo vệ bí mật nhà nước đối với đề thi cũng như các hành vi bị coi là vi phạm quy chế thi. Đây là vị trí chịu trách nhiệm cao nhất về mặt tổ chức và giám sát trong suốt quá trình diễn ra kỳ thi tại điểm thi đó.
Vai trò của giám thị và lực lượng giám sát phòng thi
Quy chế quy định giám thị tại các điểm thi là giáo viên trường phổ thông và hoặc giáo viên trường THCS trên địa bàn tỉnh. Trong thời gian coi thi, giám thị phải tổ chức coi thi tại phòng thi đúng theo quy định của quy chế và không được ra khỏi phòng thi trong suốt thời gian thí sinh làm bài, trừ trường hợp bất khả kháng và phải được sự đồng ý của trưởng điểm thi. Cách thức bao quát phòng thi cũng được quy định cụ thể, khi một giám thị bao quát từ đầu phòng đến cuối phòng, giám thị còn lại bao quát theo chiều ngược lại từ cuối phòng lên đầu phòng cho đến hết giờ làm bài. Bên cạnh giám thị, tại điểm thi còn có lực lượng giám sát phòng thi thực hiện nhiệm vụ tại khu vực được phân công, trong đó mỗi giám sát phòng thi chỉ được giám sát tối đa ba phòng thi liền nhau, trong cùng một tầng và cùng một tòa nhà. Những quy định chi tiết này nhằm bảo đảm không có khoảng trống trong công tác giám sát trong suốt thời gian thi.
Trách nhiệm của thí sinh khi làm bài
Không chỉ quy định trách nhiệm của cán bộ coi thi, quy chế cũng nêu rõ nghĩa vụ của thí sinh trong phòng thi. Cụ thể, Điều 21 quy chế thi quy định trong thời gian ở phòng thi, thí sinh phải báo cáo ngay cho giám thị khi phát hiện người khác chép bài của mình hoặc cố ý can thiệp vào bài làm của mình, đồng thời không được trao đổi, bàn bạc, chép bài của người khác, cho người khác chép bài, sử dụng tài liệu trái quy định để làm bài thi hoặc có những cử chỉ, hành động mang tính gian lận. Quy chế cũng nêu rõ trong quá trình thi, bài thi được chép từ tài liệu mang trái phép vào phòng thi sẽ bị cho điểm 0. Đây là chế tài trực tiếp nhằm ngăn chặn hành vi gian lận ngay trong lúc làm bài, chứ không chỉ xử lý sau khi có kết quả.
Quy chế có cho phép tổ chức thi lại hay không
Điểm đáng lưu ý là quy chế thi hiện hành không nêu rõ trong những trường hợp nào thì được tổ chức thi lại tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, tại Điều 59 quy định về trách nhiệm của Bộ GD-ĐT, ngoài việc tổ chức kỳ thi, Bộ được quyền quyết định phương án xử lý các trường hợp đặc biệt và những tình huống bất thường khác phát sinh trong quá trình thi. Nhìn lại các năm gần đây, từ giai đoạn kỳ thi THPT quốc gia cho đến kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện nay, chưa từng ghi nhận trường hợp học sinh được hoặc phải thi lại một môn sau khi điểm thi đã được công bố, chỉ vì liên quan đến nghi vấn sai phạm trong công tác coi thi tại một điểm thi cụ thể. Điều này cho thấy tình huống ở Tuyên Quang, nếu được quyết định thi lại, sẽ là một trường hợp chưa có tiền lệ rõ ràng trong thực tiễn tổ chức thi những năm qua.
Hướng xử lý của Bộ GD-ĐT với đề xuất từ Tuyên Quang
Bộ GD-ĐT cho biết đã nhận được đề nghị của UBND tỉnh Tuyên Quang về việc tổ chức thi lại môn Toán đối với các thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. Về vấn đề này, Bộ GD-ĐT đề nghị UBND tỉnh Tuyên Quang tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương xác minh đầy đủ, khách quan bản chất vụ việc, đồng thời làm rõ hành vi vi phạm và xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm quy chế thi cũng như vi phạm pháp luật theo đúng quy định. Trên cơ sở quy chế thi, kết quả kiểm tra và xử lý của UBND tỉnh Tuyên Quang, kết quả xác minh của các cơ quan chức năng cùng với đánh giá toàn diện tác động của vụ việc, Bộ GD-ĐT sẽ quyết định phương án xử lý phù hợp, bảo đảm khách quan, công bằng, công khai và đúng quy định của pháp luật, đồng thời bảo đảm tính nhân văn trong giáo dục cũng như quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của thí sinh. Quan điểm được Bộ GD-ĐT nhấn mạnh là không để những thí sinh có năng lực thực chất bị ảnh hưởng đến cơ hội học tập, trong khi vẫn giữ vững kỷ cương, sự công bằng và uy tín của kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Phương án xử lý chính thức từ Bộ GD-ĐT đối với đề xuất thi lại môn Toán tại Tuyên Quang vẫn đang chờ kết quả xác minh từ các cơ quan chức năng, thí sinh và phụ huynh liên quan cần tiếp tục theo dõi thông báo chính thức để nắm rõ quyền lợi của mình.
Hoa Ly
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 11/07/2026 | 09:57)
